बिचारे.

वास्तव हे एकमेकांपासून खुप दुर त्यामुळेच संसारगाडा वंगण नसलेल्या गाड्या प्रमाणे सारखा खडखडत असतो.

पुस्तक परिचय छान.

आज दोन्ही भाग वाचले. भाषांतर छानच केले आहे!

लग्न अशी गोष्ट नाही की जी एकाच वेळी पूर्ण करता येते, ती सतत जगावी लागते. जोडप्याने कधीही निष्क्रिय शांततेत गुंतून असं म्हणू नये की, "खेळ जिंकला आहे आपण, आता आराम!" हा खेळ कधीच जिंकला जात नाही. यशस्वी लग्न ही एक मोठी भव्य इमारत असते, जिची दररोज पुनर्बांधणी करावी लागते. पण ते करताना स्पष्टीकरण, विश्लेषण आणि कबुली याची मदत घेणं चुकीचं. परस्पर टीका करण्यातही खूप धोके असतात. स्त्रीला अशा सर्व धोक्यांची जाणीव लगेच होते. आणि त्यावर उपायही तिला अगदी मनातून सुचतात. पुरुषालाही माहित असतं की फक्त तिच्याकडे पाहणं किंवा स्मितहास्य करणं हे स्पष्टीकरण देण्यापेक्षा जास्त चांगलं असतं. पद्धत काहीही असो, नातं सतत बांधत राहिलं पाहिजे. दुर्लक्ष केलं तर आयुष्यात कोणतीच गोष्ट टिकू शकत नाही -- घर, मैत्री, प्रेम. घराचं छत कोसळतं, मैत्री, प्रेमही संपतं. कौलं परत बांधावे लागतात, सांधे भरावे लागतात, गैरसमजुती निवळाव्या लागतात. नाहीतर कडूपणा निर्माण होतो, मनात खोलवर जखमा होतात, आणि एके दिवशी भांडणात, भावनांचा बांध फुटतो. आणि आपली समोरच्याच्या मनातील अनपेक्षित अशी प्रतिमा पाहून प्रचंड धक्का बसतो.

👍

हा परिच्छेद फार आवडला! आधिच्या भागवरील एका प्रतिसादात तुम्ही लिहिले आहे,

१) The Art Of Living म्हटलं की साहजिकच अध्यात्माची जाहिरात समजून दुर्लक्ष केलं जाईल ही शक्यता गृहीत धरली होती.

+१ शीर्षक वाचुन माझाही तसाच गैरसमज झाला असावा, त्यामुळे पहील्या भागाकडे दुर्लक्ष झाले असावे 😀

धन्यवाद कर्नल साहेब, कुमार सर, टर्मीनेटर!

बिचारे.

वास्तव हे एकमेकांपासून खुप दुर त्यामुळेच संसारगाडा वंगण नसलेल्या गाड्या प्रमाणे सारखा खडखडत असतो.

पुस्तक परिचय छान.

आज दोन्ही भाग वाचले. भाषांतर छानच केले आहे!

लग्न अशी गोष्ट नाही की जी एकाच वेळी पूर्ण करता येते, ती सतत जगावी लागते. जोडप्याने कधीही निष्क्रिय शांततेत गुंतून असं म्हणू नये की, "खेळ जिंकला आहे आपण, आता आराम!" हा खेळ कधीच जिंकला जात नाही. यशस्वी लग्न ही एक मोठी भव्य इमारत असते, जिची दररोज पुनर्बांधणी करावी लागते. पण ते करताना स्पष्टीकरण, विश्लेषण आणि कबुली याची मदत घेणं चुकीचं. परस्पर टीका करण्यातही खूप धोके असतात. स्त्रीला अशा सर्व धोक्यांची जाणीव लगेच होते. आणि त्यावर उपायही तिला अगदी मनातून सुचतात. पुरुषालाही माहित असतं की फक्त तिच्याकडे पाहणं किंवा स्मितहास्य करणं हे स्पष्टीकरण देण्यापेक्षा जास्त चांगलं असतं. पद्धत काहीही असो, नातं सतत बांधत राहिलं पाहिजे. दुर्लक्ष केलं तर आयुष्यात कोणतीच गोष्ट टिकू शकत नाही -- घर, मैत्री, प्रेम. घराचं छत कोसळतं, मैत्री, प्रेमही संपतं. कौलं परत बांधावे लागतात, सांधे भरावे लागतात, गैरसमजुती निवळाव्या लागतात. नाहीतर कडूपणा निर्माण होतो, मनात खोलवर जखमा होतात, आणि एके दिवशी भांडणात, भावनांचा बांध फुटतो. आणि आपली समोरच्याच्या मनातील अनपेक्षित अशी प्रतिमा पाहून प्रचंड धक्का बसतो.

👍

हा परिच्छेद फार आवडला! आधिच्या भागवरील एका प्रतिसादात तुम्ही लिहिले आहे,

१) The Art Of Living म्हटलं की साहजिकच अध्यात्माची जाहिरात समजून दुर्लक्ष केलं जाईल ही शक्यता गृहीत धरली होती.

+१ शीर्षक वाचुन माझाही तसाच गैरसमज झाला असावा, त्यामुळे पहील्या भागाकडे दुर्लक्ष झाले असावे 😀

धन्यवाद कर्नल साहेब, कुमार सर, टर्मीनेटर!

समोर नसताना एखादी व्यक्ती आवडणं खूप सोपं असतं, सोबत राहत असलेल्या व्यक्तीपेक्षा.

+11

आपण वास्तवातल्या माणसापेक्षा त्याच्या प्रतिमेच्याच अधिक प्रेमात पडतो. समोर नसताना एखादी व्यक्ती आवडणं खूप सोपं असतं, सोबत राहत असलेल्या व्यक्तीपेक्षा. कदाचित त्यामुळेच Byron म्हणतो की: स्त्रीच्या प्रेमात मरणं एकवेळ सोपं आहे, तिच्यासोबत राहण्यापेक्षा! हे खूप आवडलं. मला नेहमी वाटतं प्रेमात पडणं खूप सोपं आहे. परंतू प्रेम निभावणं खूप कठीण. त्यामुळे जो व्याक्ती प्रेम निभावतो म्हणजेच त्या व्यक्तीच्या दोषांसहीतही त्याच्यावर प्रेम करत राहतो त्यालाच मी प्रेम केलं म्हणण्याचा अधिकार आहे असं मला वाटतं. पुस्तक परिचय छान करुन दिलात. कधितरी नक्की वाचेन. वा.खू. साठविली आहे.

गणेशा, मुळ भावनांना धक्का न लावता इतर भाषेत अनुवाद करणे सुद्धा एक कला आहे. मुळ भाषेतील भाव व त्यांना जसेच्या तसे अनुवादित करण्यासाठी अनुवादित भाषेचे नेमकेच शब्द शोधून वाचकांपर्यंत पोहोचवणे अतीशय अवघड आणी यातच अनुवादकाचे कौशल्य आहे. ते वाचकाला प्रतित झाले की अनुवाद मुळ पुस्तका इतकाच प्रसिद्ध होतो. नेमकी हिच गोष्ट इथे दिसून आली. स्त्रीचा स्वभाव समुद्राच्या लाटांसारखा लहरी असतो पण सुज्ञ पुरूष वादळात सापडलेल्या जहाजाच्या खलाशाप्रमाणे जहाजाचे शीड सैल सोडून देतो, वाट पाहतो, आशा सोडत नाही आणि महत्वाचं म्हणजे या वादळातही समुद्रावरचं त्याचं प्रेम तो जपून ठेवतो

या भागापासून लेखमाला वाचायला घेतली आहे. जसजसे काही शंका वा मुद्दे उपस्थित होत जातील, तसतसे व्यक्त करत जाईनः १. शीर्षकात The Art of Living हे शब्द आल्याने ही लेखमाला श्री श्री रविशंकर प्रणित कार्पोरेट अध्यात्माचा प्रचार करणारी असावी असे वाटून वाचायला घेत नव्हतो (मी त्या महागड्या कार्पोरेट कार्यक्रमात दोनदा सहभागी झालेलो असूनही/असल्यामुळेच) तेंव्हा माझ्यासारखाच इतरांचाही असा समज होऊ नये म्हणून शीर्षकात आवश्यक बदल करता आल्यास उत्तम.

संगीत मैफिलीला जा; आणि ते शुद्ध स्वर आणि ती मोहक सुरांची गुंफण ऐका. आणि जर त्यानंतरही ती संगीतरचना तुम्हाला गोंधळलेली, कठोर आणि विसंवादी भासली, तर तुम्ही अजूनही प्रेम अनुभवलंच नाही!

२. मोझार्ट (१७५६-९१) च्या काळापर्यंत जे संगीत युरोपीयन रसिकांना उपलब्ध होते, त्याच्या संदर्भात हे विधान उचित असले, तरी अलिकडल्या काळात जगभरात संगीताची अवनती होऊन जो घणाघाती कर्कश्यपणा, निरर्थकता, गोंधळ, विसंवाद, सवंग बाजारूपणा वगैरे ज्या गोष्टी रूढ झालेल्या आहेत, त्या बघता मोझार्टचे हे विधान कालबाह्य झालेले असल्याचे खेदाने म्हणावे लागेल. ३. शेवटल्या परिच्छेदातील 'एक उदात्त तडजोड' हा शब्दप्रयोग अगदी आंग्ल वळणाचा वाटला, आणि त्यातून काही अर्थबोध मलातरी झाला नाही. 'एक दैवी अनुभूति' किंवा 'निखळ सौदर्यानुभूति' असे काही म्हणायचे आहे का ? बाकी लेखमाला वाचनीय आणि उद्बोधक होईल, याची खात्री वाटते. Amadeus या मोझार्टच्या जीवनावरील अद्भुत चित्रपटातील एक दृष्य. (Mozart and Salieri हे नाटक प्राख्यात रशियन लेखक Alexander Pushkin याने १८३२ मधे प्रसिद्ध केले होते. त्यावरून प्रेरणा घेऊन Peter Shaffer याने 1979 साली 'Amadeus' नामक नाटक लिहीले, आणि 1984 साली चित्रपट निर्माण करण्यात आला. या चित्रपटाला ८ ऑस्कर आणि अन्य अनेक महत्वाची पारितोषेके लाभली आहेत. संगीतप्रेमी आणि सिनेरसिकांनी Amadeus हा चित्रपट अवश्य बघावा.

धन्यवाद चित्रगुप्त सर _/\_ १) The Art Of Living म्हटलं की साहजिकच अध्यात्माची जाहिरात समजून दुर्लक्ष केलं जाईल ही शक्यता गृहीत धरली होती. पुढील लेखात शीर्षक नक्की बदलेल. धन्यवाद सुचनेबद्दल. ३) "एक उदात्त तडजोड" हा "sublime reconciliation" साठी केलेला अनुवादाचा प्रयत्न:

Go to a concert; listen to those pure notes and those enchanting harmonies, and if your love then seems confused, harsh, and discordant, you are still unversed in the art of loving. But if, in your emotion, you are aware of this gradual acquisition of beauty, this marvellous understanding, this sublime reconciliation of conflicting and hostile themes beyond all dissonance, then you are embarked upon one of the few adventures in life that are worth having : a great love.

समोर नसताना एखादी व्यक्ती आवडणं खूप सोपं असतं, सोबत राहत असलेल्या व्यक्तीपेक्षा.

+11

आपण वास्तवातल्या माणसापेक्षा त्याच्या प्रतिमेच्याच अधिक प्रेमात पडतो. समोर नसताना एखादी व्यक्ती आवडणं खूप सोपं असतं, सोबत राहत असलेल्या व्यक्तीपेक्षा. कदाचित त्यामुळेच Byron म्हणतो की: स्त्रीच्या प्रेमात मरणं एकवेळ सोपं आहे, तिच्यासोबत राहण्यापेक्षा! हे खूप आवडलं. मला नेहमी वाटतं प्रेमात पडणं खूप सोपं आहे. परंतू प्रेम निभावणं खूप कठीण. त्यामुळे जो व्याक्ती प्रेम निभावतो म्हणजेच त्या व्यक्तीच्या दोषांसहीतही त्याच्यावर प्रेम करत राहतो त्यालाच मी प्रेम केलं म्हणण्याचा अधिकार आहे असं मला वाटतं. पुस्तक परिचय छान करुन दिलात. कधितरी नक्की वाचेन. वा.खू. साठविली आहे.

गणेशा, मुळ भावनांना धक्का न लावता इतर भाषेत अनुवाद करणे सुद्धा एक कला आहे. मुळ भाषेतील भाव व त्यांना जसेच्या तसे अनुवादित करण्यासाठी अनुवादित भाषेचे नेमकेच शब्द शोधून वाचकांपर्यंत पोहोचवणे अतीशय अवघड आणी यातच अनुवादकाचे कौशल्य आहे. ते वाचकाला प्रतित झाले की अनुवाद मुळ पुस्तका इतकाच प्रसिद्ध होतो. नेमकी हिच गोष्ट इथे दिसून आली. स्त्रीचा स्वभाव समुद्राच्या लाटांसारखा लहरी असतो पण सुज्ञ पुरूष वादळात सापडलेल्या जहाजाच्या खलाशाप्रमाणे जहाजाचे शीड सैल सोडून देतो, वाट पाहतो, आशा सोडत नाही आणि महत्वाचं म्हणजे या वादळातही समुद्रावरचं त्याचं प्रेम तो जपून ठेवतो

या भागापासून लेखमाला वाचायला घेतली आहे. जसजसे काही शंका वा मुद्दे उपस्थित होत जातील, तसतसे व्यक्त करत जाईनः १. शीर्षकात The Art of Living हे शब्द आल्याने ही लेखमाला श्री श्री रविशंकर प्रणित कार्पोरेट अध्यात्माचा प्रचार करणारी असावी असे वाटून वाचायला घेत नव्हतो (मी त्या महागड्या कार्पोरेट कार्यक्रमात दोनदा सहभागी झालेलो असूनही/असल्यामुळेच) तेंव्हा माझ्यासारखाच इतरांचाही असा समज होऊ नये म्हणून शीर्षकात आवश्यक बदल करता आल्यास उत्तम.

संगीत मैफिलीला जा; आणि ते शुद्ध स्वर आणि ती मोहक सुरांची गुंफण ऐका. आणि जर त्यानंतरही ती संगीतरचना तुम्हाला गोंधळलेली, कठोर आणि विसंवादी भासली, तर तुम्ही अजूनही प्रेम अनुभवलंच नाही!

२. मोझार्ट (१७५६-९१) च्या काळापर्यंत जे संगीत युरोपीयन रसिकांना उपलब्ध होते, त्याच्या संदर्भात हे विधान उचित असले, तरी अलिकडल्या काळात जगभरात संगीताची अवनती होऊन जो घणाघाती कर्कश्यपणा, निरर्थकता, गोंधळ, विसंवाद, सवंग बाजारूपणा वगैरे ज्या गोष्टी रूढ झालेल्या आहेत, त्या बघता मोझार्टचे हे विधान कालबाह्य झालेले असल्याचे खेदाने म्हणावे लागेल. ३. शेवटल्या परिच्छेदातील 'एक उदात्त तडजोड' हा शब्दप्रयोग अगदी आंग्ल वळणाचा वाटला, आणि त्यातून काही अर्थबोध मलातरी झाला नाही. 'एक दैवी अनुभूति' किंवा 'निखळ सौदर्यानुभूति' असे काही म्हणायचे आहे का ? बाकी लेखमाला वाचनीय आणि उद्बोधक होईल, याची खात्री वाटते. Amadeus या मोझार्टच्या जीवनावरील अद्भुत चित्रपटातील एक दृष्य. (Mozart and Salieri हे नाटक प्राख्यात रशियन लेखक Alexander Pushkin याने १८३२ मधे प्रसिद्ध केले होते. त्यावरून प्रेरणा घेऊन Peter Shaffer याने 1979 साली 'Amadeus' नामक नाटक लिहीले, आणि 1984 साली चित्रपट निर्माण करण्यात आला. या चित्रपटाला ८ ऑस्कर आणि अन्य अनेक महत्वाची पारितोषेके लाभली आहेत. संगीतप्रेमी आणि सिनेरसिकांनी Amadeus हा चित्रपट अवश्य बघावा.

धन्यवाद चित्रगुप्त सर _/\_ १) The Art Of Living म्हटलं की साहजिकच अध्यात्माची जाहिरात समजून दुर्लक्ष केलं जाईल ही शक्यता गृहीत धरली होती. पुढील लेखात शीर्षक नक्की बदलेल. धन्यवाद सुचनेबद्दल. ३) "एक उदात्त तडजोड" हा "sublime reconciliation" साठी केलेला अनुवादाचा प्रयत्न:

Go to a concert; listen to those pure notes and those enchanting harmonies, and if your love then seems confused, harsh, and discordant, you are still unversed in the art of loving. But if, in your emotion, you are aware of this gradual acquisition of beauty, this marvellous understanding, this sublime reconciliation of conflicting and hostile themes beyond all dissonance, then you are embarked upon one of the few adventures in life that are worth having : a great love.

रम्य आठवणी. डोळ्यासमोर चित्र साकार झाले!

छान लिहीलंय. अगदी याच अनुभवातून रम्य बालपण गेले आहे.

तुमची लिहिण्याची शैलीही गुलमोहराच्या झाडासारखीच बहारदार आहे. लिहिते राहा.

उगाच ललित साहित्यातात न घुसता कामाचं मांडलं. सहज.

स्वप्ननगरी आपली हि स्वप्ननगरी कुठली ते जाणून घयायला आवडेल , देश कि कोकण ? कि इतर ठिकाण निमशहरी कि त्यापेक्षा छोटे गाव ? या घराचं वर्णाबरोअबर , त्या गावातील एके एक व्यक्तिरेखा हि डोळ्यासमोर येऊ लागलया का कोण जाणे हे वाचून मग प्रकाश नारायण संत यनचय " लंपन" ची आठवण झाली ! त्याचे बालपण आणि तुमचे सारखे असावे ! किंवा जयंत दळवीनचे ठणठणपाळ ( बहुतेक तेच ज्यात त्यांचे गावातील - कोकणातील बालपण वर्णिले आहे )

स्मरण रंजन आवडले. नितीन आखवे यांचे गीत आठवले. सुदंर. माझे बालपण आशाच खेडेगावात गेले आणी आजच्या शहरी धकाधकीत अशा आठवणी नेहमीच वर उसळी मारतात. एक वेस ओलांडली गाव एक दूर राहिले एकट्याच वाटेस या दिशांनीच सांभाळले उसासे फुलांचे , खुलासे सणांचे , का मी ऐकतो मातीच्या उरातल्या स्पंदनात गुंगतो पुन्हा मनात भंगतो पावलास स्पर्श सांगतो गाव दूरदूर थांबले एक वेस ओलांडली गाव एक दूर राहिले

तुमच्या झाडांच्या आठवणी छान आहेत. आमच्या अंगणात मोठे वृक्ष फक्त आंबा नि निरगुडी होते, पण फुलझाडांची छान बाग होती. गल्लीत सिलिंडर द्यायला येणारे टेम्पोदेखील उन्हात या आंब्याखाली विसाव्याला थांबायचे. भाजीवाले, फेरीवाले दुपारी आंब्याच्या सावलीला थांबायचे ते आता आतापर्यंत! पण झाडांचेही कोणी शत्रू असू शकतात हे हळू हळू समजू लागलं. आजूबाजूला लोकांनी घरं मोठी बांधण्यासाठी स्वत:ची झाडे तोडून टाकली आणि शेजारीपाजारी तुमच्या आंब्याचा खूप कचरा आमच्या दारात येतो म्हणून ओरडा करू लागले, रस्त्याने मुलं कैऱ्यांसाठी दगड मारत ते इतरांच्या घरांवर पडतील याची धास्ती होती म्हणून नाईलाजास्तव आंबा तोडावा लागला. खूप वाईट वाटलं. निरगुडी कीड लागली म्हणून तोडली, थोडी फुलझाडं आहेत पण घर ओकंबोकं दिसू लागलं.

आठवणींची पोतडी मस्त उघडून दाखवलीय

आम्ही राहायचो त्या वाड्यात चाफा, जांभूळ, पारिजातक, गुलाब, कर्दळी, रातराणी अशी झाडं होती आमची . चाफ्याच्या झाडाची एक फांदी बाहेर आली होती तिकडे मी एक सायकलच्या टायर मधली ट्यूब लावून झोका खेळायचो :) तुमच्या लेखामुळे त्या सगळ्या आठवणी जाग्या झाल्या. धन्यवाद

चाफ्याच्या झाडाची एक फांदी बाहेर आली होती तिकडे मी एक सायकलच्या टायर मधली ट्यूब लावून झोका खेळायचो चाफ्याचे झाड कितीही मोठे झाले तरी ठिसूळ असते व खुप ओझे सहन करू शकत नाही. लगेच तुटते अगदी पिवळ्या,पाढंर्‍या चाफ्याचे सुद्धा. काहिही हं श्री&#128512

छान आठवणी! लहानपणीचं घर, अंगण, सभोवतालची झाडं, सर्व काही आपलंसं, हवंहवंसं वाटण्यामागे, त्या वयातील निरागसता, स्वच्छंदीपणा, उत्सुकता असावी. आणि साधं सरळ आयुष्य हे संपन्न आयुष्यापेक्षा कितीतरी जास्त समाधान देऊन जाणारं असतं.

लहानपण निसर्गाच्या सानिध्यात जाणे, हे परमभाग्याचे लक्षण ...

सर्वांचे प्रतिसादाबद्दल धन्यवाद

रम्य आठवणी. डोळ्यासमोर चित्र साकार झाले!

छान लिहीलंय. अगदी याच अनुभवातून रम्य बालपण गेले आहे.

तुमची लिहिण्याची शैलीही गुलमोहराच्या झाडासारखीच बहारदार आहे. लिहिते राहा.

उगाच ललित साहित्यातात न घुसता कामाचं मांडलं. सहज.

स्वप्ननगरी आपली हि स्वप्ननगरी कुठली ते जाणून घयायला आवडेल , देश कि कोकण ? कि इतर ठिकाण निमशहरी कि त्यापेक्षा छोटे गाव ? या घराचं वर्णाबरोअबर , त्या गावातील एके एक व्यक्तिरेखा हि डोळ्यासमोर येऊ लागलया का कोण जाणे हे वाचून मग प्रकाश नारायण संत यनचय " लंपन" ची आठवण झाली ! त्याचे बालपण आणि तुमचे सारखे असावे ! किंवा जयंत दळवीनचे ठणठणपाळ ( बहुतेक तेच ज्यात त्यांचे गावातील - कोकणातील बालपण वर्णिले आहे )

स्मरण रंजन आवडले. नितीन आखवे यांचे गीत आठवले. सुदंर. माझे बालपण आशाच खेडेगावात गेले आणी आजच्या शहरी धकाधकीत अशा आठवणी नेहमीच वर उसळी मारतात. एक वेस ओलांडली गाव एक दूर राहिले एकट्याच वाटेस या दिशांनीच सांभाळले उसासे फुलांचे , खुलासे सणांचे , का मी ऐकतो मातीच्या उरातल्या स्पंदनात गुंगतो पुन्हा मनात भंगतो पावलास स्पर्श सांगतो गाव दूरदूर थांबले एक वेस ओलांडली गाव एक दूर राहिले

तुमच्या झाडांच्या आठवणी छान आहेत. आमच्या अंगणात मोठे वृक्ष फक्त आंबा नि निरगुडी होते, पण फुलझाडांची छान बाग होती. गल्लीत सिलिंडर द्यायला येणारे टेम्पोदेखील उन्हात या आंब्याखाली विसाव्याला थांबायचे. भाजीवाले, फेरीवाले दुपारी आंब्याच्या सावलीला थांबायचे ते आता आतापर्यंत! पण झाडांचेही कोणी शत्रू असू शकतात हे हळू हळू समजू लागलं. आजूबाजूला लोकांनी घरं मोठी बांधण्यासाठी स्वत:ची झाडे तोडून टाकली आणि शेजारीपाजारी तुमच्या आंब्याचा खूप कचरा आमच्या दारात येतो म्हणून ओरडा करू लागले, रस्त्याने मुलं कैऱ्यांसाठी दगड मारत ते इतरांच्या घरांवर पडतील याची धास्ती होती म्हणून नाईलाजास्तव आंबा तोडावा लागला. खूप वाईट वाटलं. निरगुडी कीड लागली म्हणून तोडली, थोडी फुलझाडं आहेत पण घर ओकंबोकं दिसू लागलं.

आठवणींची पोतडी मस्त उघडून दाखवलीय

आम्ही राहायचो त्या वाड्यात चाफा, जांभूळ, पारिजातक, गुलाब, कर्दळी, रातराणी अशी झाडं होती आमची . चाफ्याच्या झाडाची एक फांदी बाहेर आली होती तिकडे मी एक सायकलच्या टायर मधली ट्यूब लावून झोका खेळायचो :) तुमच्या लेखामुळे त्या सगळ्या आठवणी जाग्या झाल्या. धन्यवाद

चाफ्याच्या झाडाची एक फांदी बाहेर आली होती तिकडे मी एक सायकलच्या टायर मधली ट्यूब लावून झोका खेळायचो चाफ्याचे झाड कितीही मोठे झाले तरी ठिसूळ असते व खुप ओझे सहन करू शकत नाही. लगेच तुटते अगदी पिवळ्या,पाढंर्‍या चाफ्याचे सुद्धा. काहिही हं श्री&#128512

छान आठवणी! लहानपणीचं घर, अंगण, सभोवतालची झाडं, सर्व काही आपलंसं, हवंहवंसं वाटण्यामागे, त्या वयातील निरागसता, स्वच्छंदीपणा, उत्सुकता असावी. आणि साधं सरळ आयुष्य हे संपन्न आयुष्यापेक्षा कितीतरी जास्त समाधान देऊन जाणारं असतं.

लहानपण निसर्गाच्या सानिध्यात जाणे, हे परमभाग्याचे लक्षण ...

सर्वांचे प्रतिसादाबद्दल धन्यवाद

पण दम लागला. क्वांटम कथा समजायला कठीण.

व्वा, बेस्ट आयडिया... पी डी एफ भारीच केलीय... सवडीने अंकधर (laptop) वर वाचत आहे. ऑल दि शुभेच्छा !

दोन वाचल्या. सहावी सातवीतल्या मुलांना नक्कीच आवडतील.

पण दम लागला. क्वांटम कथा समजायला कठीण.

व्वा, बेस्ट आयडिया... पी डी एफ भारीच केलीय... सवडीने अंकधर (laptop) वर वाचत आहे. ऑल दि शुभेच्छा !

दोन वाचल्या. सहावी सातवीतल्या मुलांना नक्कीच आवडतील.

कळत नाही. कृपया सुचवा, दोनदा का आली असावी आणि त्यातली एक कशी खोडून टाकावी ? मला जमलं नाहीये.

कळत नाही. कृपया सुचवा, दोनदा का आली असावी आणि त्यातली एक कशी खोडून टाकावी ? मला जमलं नाहीये.

दहा ओळी वाचल्यावर हेच सुचलं मला. पुढे काय झालं? विचार आणि निर्णय बदलला का कथेच्या नायिकेचा? मूल होऊन ते अब्बूने वाढवलं? ते जाऊ दे. कथा आहे. मनातले विचार ओघवते मांडलेत. बरोबर का चूक प्रश्न नसतो. ---- दोनदा कथा का प्रकाशित झाली? टचस्क्रीनवर नकळत हलकेच लॉंगप्रेस झालं.

कथा आवडली. अशा वेळी द्विधा अवस्थेत असणाऱ्या स्त्रीची मनःस्थिती खूप छान अधोरेखित केली आहे तुम्ही.

खूप छान कथा आहे

छान लिहिले आहे. मिपा विश्रांतीतुन बाहेर आल्यावरचा पहिलाच दमदार लेख.

कथा छान खुलवली आहे.

शेवट समजला नाही ? राधेचं काय ठरलं मग मूल हवं की नको ? इतकी खंबीर, यशस्वी आणि स्वतंत्र वृत्तीची स्त्री थेट गरोदर राहिल्यावर इतकी गोंधळात पडते हे तितकंसं पटलं नाही.. हा विचार ती त्या आधीच्या पाच वर्षात करुन ठाम काय तो निर्णय घेवू शकली असती.

माझ्या मते प्रत्येक स्त्रीला असे आधी नको वाटत असणार अपवाद सोडून, कारण मलाही प्रथम नकोच वाटले, पण नंतर सगळ्यांचे ऐकून होते ते चांगले असे वाटले . आणि नंतर तर प्रेम ,ममत्व ई० सर्व वाटले आणि असेही वाटले एक निष्पाप निरागस स्वःताचा अंश खुडणे फार वाईट व पहिलीच वेळ आहे होतेय ते होऊ द्यावेही . नंतर काहींना होतही नाही व जन्मभर पश्र्चाताप त्या पेक्षा आता त्रास झाला तरी सर्व वेळेवर होतेय. म्हणजे फार छान काळ नव्हता . पैशाची , जागेची चणचण सर्वच आबाळ होती पण कंपल्सरी सर्व ओढून करावेच लागले कारण कोणीच समजदार नव्हते सासरी. त्यामुळे व पैशामुळे मुलाची आबाळच झाली , नीट करणारे मुलाचे कोणी नाही व मलाही नोकरी करुन जमत नव्हते माहित तर नसतेच पण भक्कमपणे कोणी सांगणारे नव्हते व बघणारेही नव्हते. ह्या अत्यावश्यक गोष्टी आहेत मूल होऊ देताना स्वता अनुभवी नसलो तरी चालेल पण घरात पाहिजे किंवा आपल्या अनुपस्थितीत संभाळणारे चांगले पाहिजे, यथावकाश मुलीची लागायची ती वाट लागून जन्मभर त्याचे परीणाम ती व आम्ही भोगतोय . मदत करायची त्यांनी बरोबर स्वताची जबाबदारी टाळली. संभाळलेल्यांनी निष्काळजी बघितले. व त्या सर्वांचे वाईट परीणाम झालेच .

माझ्या मते प्रत्येक स्त्रीला असे आधी नको वाटत असणार अपवाद सोडून, कारण मलाही प्रथम नकोच वाटले, पण नंतर सगळ्यांचे ऐकून होते ते चांगले असे वाटले . आणि नंतर तर प्रेम ,ममत्व ई० सर्व वाटले आणि असेही वाटले एक निष्पाप निरागस स्वःताचा अंश खुडणे फार वाईट व पहिलीच वेळ आहे होतेय ते होऊ द्यावेही . नंतर काहींना होतही नाही व जन्मभर पश्र्चाताप त्या पेक्षा आता त्रास झाला तरी सर्व वेळेवर होतेय. म्हणजे फार छान काळ नव्हता . पैशाची , जागेची चणचण सर्वच आबाळ होती पण कंपल्सरी सर्व ओढून करावेच लागले कारण कोणीच समजदार नव्हते सासरी. त्यामुळे व पैशामुळे मुलाची आबाळच झाली , नीट करणारे मुलाचे कोणी नाही व मलाही नोकरी करुन जमत नव्हते माहित तर नसतेच पण भक्कमपणे कोणी सांगणारे नव्हते व बघणारेही नव्हते. ह्या अत्यावश्यक गोष्टी आहेत मूल होऊ देताना स्वता अनुभवी नसलो तरी चालेल पण घरात पाहिजे किंवा आपल्या अनुपस्थितीत संभाळणारे चांगले पाहिजे, यथावकाश मुलीची लागायची ती वाट लागून जन्मभर त्याचे परीणाम ती व आम्ही भोगतोय . मदत करायची त्यांनी बरोबर स्वताची जबाबदारी टाळली. संभाळलेल्यांनी निष्काळजी बघितले. व त्या सर्वांचे वाईट परीणाम झालेच .

कळत नाही. कृपया सुचवा, दोनदा का आली असावी आणि त्यातली एक कशी खोडून टाकावी ? मला जमलं नाहीये.

कळत नाही. कृपया सुचवा, दोनदा का आली असावी आणि त्यातली एक कशी खोडून टाकावी ? मला जमलं नाहीये.

दहा ओळी वाचल्यावर हेच सुचलं मला. पुढे काय झालं? विचार आणि निर्णय बदलला का कथेच्या नायिकेचा? मूल होऊन ते अब्बूने वाढवलं? ते जाऊ दे. कथा आहे. मनातले विचार ओघवते मांडलेत. बरोबर का चूक प्रश्न नसतो. ---- दोनदा कथा का प्रकाशित झाली? टचस्क्रीनवर नकळत हलकेच लॉंगप्रेस झालं.

कथा आवडली. अशा वेळी द्विधा अवस्थेत असणाऱ्या स्त्रीची मनःस्थिती खूप छान अधोरेखित केली आहे तुम्ही.

खूप छान कथा आहे

छान लिहिले आहे. मिपा विश्रांतीतुन बाहेर आल्यावरचा पहिलाच दमदार लेख.

कथा छान खुलवली आहे.

शेवट समजला नाही ? राधेचं काय ठरलं मग मूल हवं की नको ? इतकी खंबीर, यशस्वी आणि स्वतंत्र वृत्तीची स्त्री थेट गरोदर राहिल्यावर इतकी गोंधळात पडते हे तितकंसं पटलं नाही.. हा विचार ती त्या आधीच्या पाच वर्षात करुन ठाम काय तो निर्णय घेवू शकली असती.

माझ्या मते प्रत्येक स्त्रीला असे आधी नको वाटत असणार अपवाद सोडून, कारण मलाही प्रथम नकोच वाटले, पण नंतर सगळ्यांचे ऐकून होते ते चांगले असे वाटले . आणि नंतर तर प्रेम ,ममत्व ई० सर्व वाटले आणि असेही वाटले एक निष्पाप निरागस स्वःताचा अंश खुडणे फार वाईट व पहिलीच वेळ आहे होतेय ते होऊ द्यावेही . नंतर काहींना होतही नाही व जन्मभर पश्र्चाताप त्या पेक्षा आता त्रास झाला तरी सर्व वेळेवर होतेय. म्हणजे फार छान काळ नव्हता . पैशाची , जागेची चणचण सर्वच आबाळ होती पण कंपल्सरी सर्व ओढून करावेच लागले कारण कोणीच समजदार नव्हते सासरी. त्यामुळे व पैशामुळे मुलाची आबाळच झाली , नीट करणारे मुलाचे कोणी नाही व मलाही नोकरी करुन जमत नव्हते माहित तर नसतेच पण भक्कमपणे कोणी सांगणारे नव्हते व बघणारेही नव्हते. ह्या अत्यावश्यक गोष्टी आहेत मूल होऊ देताना स्वता अनुभवी नसलो तरी चालेल पण घरात पाहिजे किंवा आपल्या अनुपस्थितीत संभाळणारे चांगले पाहिजे, यथावकाश मुलीची लागायची ती वाट लागून जन्मभर त्याचे परीणाम ती व आम्ही भोगतोय . मदत करायची त्यांनी बरोबर स्वताची जबाबदारी टाळली. संभाळलेल्यांनी निष्काळजी बघितले. व त्या सर्वांचे वाईट परीणाम झालेच .

माझ्या मते प्रत्येक स्त्रीला असे आधी नको वाटत असणार अपवाद सोडून, कारण मलाही प्रथम नकोच वाटले, पण नंतर सगळ्यांचे ऐकून होते ते चांगले असे वाटले . आणि नंतर तर प्रेम ,ममत्व ई० सर्व वाटले आणि असेही वाटले एक निष्पाप निरागस स्वःताचा अंश खुडणे फार वाईट व पहिलीच वेळ आहे होतेय ते होऊ द्यावेही . नंतर काहींना होतही नाही व जन्मभर पश्र्चाताप त्या पेक्षा आता त्रास झाला तरी सर्व वेळेवर होतेय. म्हणजे फार छान काळ नव्हता . पैशाची , जागेची चणचण सर्वच आबाळ होती पण कंपल्सरी सर्व ओढून करावेच लागले कारण कोणीच समजदार नव्हते सासरी. त्यामुळे व पैशामुळे मुलाची आबाळच झाली , नीट करणारे मुलाचे कोणी नाही व मलाही नोकरी करुन जमत नव्हते माहित तर नसतेच पण भक्कमपणे कोणी सांगणारे नव्हते व बघणारेही नव्हते. ह्या अत्यावश्यक गोष्टी आहेत मूल होऊ देताना स्वता अनुभवी नसलो तरी चालेल पण घरात पाहिजे किंवा आपल्या अनुपस्थितीत संभाळणारे चांगले पाहिजे, यथावकाश मुलीची लागायची ती वाट लागून जन्मभर त्याचे परीणाम ती व आम्ही भोगतोय . मदत करायची त्यांनी बरोबर स्वताची जबाबदारी टाळली. संभाळलेल्यांनी निष्काळजी बघितले. व त्या सर्वांचे वाईट परीणाम झालेच .

अरे वा ! मस्त - आला कि वृत्तांत ! पाभे कौतुक न आभार .

मस्त झालेला दिसतोय कार्यक्रम! प्रकाशचित्रे दिसत नाहीत.

पण माझा गणेशा झालाय बहुतेक 😕

कट्टा आयोजित होणार या पाभेंच्या घोषणेनंतर व त्यावर झालेल्या उहापोह वरून एक वेगळाच अनुभव असणार याची कल्पना आली.पुढे पर्जन्यराजाच्या अतीकृपेमुळे एक दिवस आगोदर पर्यंत कट्टा होतो किंवा नाही साशंकच होतो. पाभेंच्या दृढनिश्चय पुढे वरुणराजाने नांगी टाकली व कट्ट्याच्या दिवशी संपूर्ण शरणागती पत्करून मिपाकरानां भेटण्याची मुभा दिली. मी जरा दूरच रहात असल्याने थोडा लवकर निघालो पण मित्रांना पहिल्यांदाच भेटणार रिकाम्या हाताने कसे जायचे म्हणून सुदाम्याचे पोहे घ्यावे या विचाराने पुण्यातल्या नामी बल्लवाच्या(चितळे) दुकानात घुसलो. कदाचित माझ्या दृढनिश्चयाची परीक्षा घ्यावी या उद्देशातून वरुणराजाने अचानक आघाडी उघडली. पण हाडाचा सैनिक, सगळी शस्त्र अस्त्र बरोबर होती. रेनकोट चढवला व दुचाकीवरून पुढील प्रवास सुरू केला. शेवटी वरूणालाच काय वाटले त्याने आपली सर्व कुमक परत बोलावून घेतली. या सगळ्यात टाईमीग चुकलेच. पण नागरी आयुष्यात आता पुर्ण पणे रूळल्यामुळे उशीर झाला तरी फारसे वाईट वाटून घेतले नाही. दुचाकी लेण्या समोरच पार्क केली. आतमधे गेल्यावर एक दोन ठिकाणी घोळके दिसले पण सुरक्षारक्षाच्या नजरेतून बघुन मिपाकर कोण याचा आदांज घेत एका घोळक्यात घुसलो. आदांज बरोबर निघाला. असो, स्वताचा परिचय दिल्यावर घोळक्यातल्या प्रत्येकाचे चेहरे निरखत असताना असे भाव दिसले की "किती जुनी ओळख आहे आपली". मोकळ्या गप्पा सुरू झाल्या. माझ्या मनात प्रत्येक सदस्याबद्दल त्यांनी दिलेल्या प्रतिसादा वरून एक पुर्व प्रतिमा होती त्याला धक्का बसला. प्रचेतस यांचे लिखाण व ज्ञान बघुन कोणीतरी ढुढ्ढाचार्य असेल असे वाटले होते. उलट निघाले तरूण तुर्क निघाले. पाभे एक तिशीचा यंग एनर्जेटीक उतावळा तरूण असावा. पण उलट मध्यमवयीन, शांत, मृदुभाषी व आत्मविश्वास आणी आत्मीयता ठासून भरलेले व्यक्तिमत्व दिसले. आणी असेच बाकीच्या सदस्यांबद्दल. चश्मेबद्दूर यांचे लेखन किवा प्रतीसाद न वाचल्यामुळे काहीच कल्पनाच नव्हती ,नवीनच ओळख झाली. प्रसन्न व्यक्तिमत्त्व व आत्मीयता या दोन गोष्टी मनावर छाप सोडून गेल्या.. आयुष्य डाॅक्टर जाती बरोबरच घालवल्यामुळे कुमारएक यांना ओळखण्यास वेळ लागला नाही. सर्वांबद्दल लिहीत बसलो तर एक वेगळाच धागा काढावा लागेल. तरीसुद्धा अबा, अमरेन्द्र बाहुबली यांच्यावर लिहील्या शिवाय पुढे जाऊच शकत नाही. अबा एक दबंग, भांडखोर मोठ्ठा माणूस असेल उलट हॅण्डसम,चार्मींग व अफेक्शनेट व्यक्तिमत्त्वाचा उमेदितला तरूण मनावर कायमची छाप सोडून गेला. अल्झायमर झाला तरी त्याला विसरू शकणार नाही. एक आश्चर्याचा धक्काच बसला जेव्हा रामचंद्र यांनी प्रत्येकाचे लिखाण व त्यावरील त्यांचे प्रतिसाद या बरोबरच ओळख करून घ्यायला सुरवात केली. प्रचंड उत्साह व सामान्य ज्ञान व आत्मीयता पाहून आनंद झाला. असे मिसळून गेले की दुधात साखर. एक आणखीन खास निरक्षणाअंती असे दिसले की सर्व सदस्य फिजीकली फिट व हसमुख होते. कदाचित माझीच प्राॅपर्टी(तोंद) जास्त होती. इतके दिवस आवरून ठेवल्याने तीने सुद्धा बंड पुकारले आहे. बाकी कट्ट्यावर काय झाले हे पाभेंनी स्वविस्तर लिहीलेच आहे. थोडक्यात,आजच पुणे मिपा कट्टा संपन्न झाला. एक वेगळाच अनुभव होता. "कट्ट्यावरती गंध पसरला नाते मनाचे कोणीच कोणा ठावे नसता जुळती बंध रेशमांचे" परवलीचा शब्द होता," मिपाकर का?". नवल वाटले. शेवटपर्यंत होतो,चहा पिला व मगच गेलो. या चारपाच तासात माझे वय मी विसरलो एवढे मात्र नक्कीच. खादंन्ती नव्हती मग जवळच्याच प्रसिद्ध हाटेलातून दोन प्लेट वांग्याची भाजी,ज्वारीची भाकरी ,झणझणीत ठेचा व मिक्स भजी घेऊन घराकडे प्रस्थान केले. कट्ट्यावर बरेच नवीन मित्र मिळाल्याने मी खुश होतो. चुलतसासूबाईंची(स्वयंपाक) आराधना करावी लागली नाही म्हणून गृहमंत्रालय पण खुश. एकुण दिवस मस्तच गेला.

छान वृत्तांत पुण्यात असूनही या वेळी नाही जमले याची खंत आहेच पुढील कट्टा नक्की मलाही फोटो दिसत नाहीत

छान वृत्तांत.. फोटो का दिसत नाहीत बरे?

फोटोचा गणेशा का झालाय ते समजले नाही. उद्या दुरूस्ती करतो. तो पर्यंत कृपया वाट पहावी.

फोटोचा गणेशा का झालाय ते समजले नाही. उद्या दुरूस्ती करतो. तो पर्यंत कृपया वाट पहावी.

वृत्तान्त आवडला..

कोरम पूर्ण भरल्यानंतर प्रचेतस (वल्ली) यांनी सुत्र हातात घेतली.

यालाच घाबरून जुनेजाणते मिपाकर आले नाहीत असे सूत्रांनी सांगितले

पुढील कट्ट्यास नक्की येणार.

लयी धमाल केलेली दिसतेय! पातळेश्वरचे फोटो कमाल आलेत. पुण्याच्या एखाद्या कट्ट्याला नक्की येणार!

पण, व्हिडियो काॅल मुळे, ती कसर भरून निघाली ...

भारी झाला कट्टा. मात्र प्रचि दिसत नाहीत.

मी पण खरं तर आलो होतो, पण उशिरा पोचलो.. नाहीतर भेट झाली असती..

मुख्य वृत्तांत आणि उप-वृत्तांत यातून चित्र उभं राहिलं... पण मुख्य चित्रे का बरं दिसेनात!! गॅस शेगडीच्या बंद बटणासारखं दिसतंय.

अभियंता दिनाच्या कार्यक्रमाचा भाग म्हणून एका कॉलेज मध्ये परिक्षक होतो. हा पूर्व नियोजित कार्यक्रम सरकवता न आल्याने कट्ट्याला येता आले नाही, पण व्रृत्तांत वाचून छान वाटले. पुढील वेळी नक्की येणार. फोटो दिसत नाहीत..

कालच्या फोटोंचा गणेशा झाल्याने बराचस हिरमोड झाला. आता ते फोटो येथे डकवतो आहे. मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो उभे असलेले मागची रांग (डावीकडून): प्रशांत (मालक), प्रचेतस (वल्ली), टीपीके, कुमार१, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, धनावडे, अमरेंद्र बाहूबली. बसलेले खालची रांग (डावीकडून): मिपाप्रेमी योगेश, राजेंद्र मेहेंदळे, बिपीन सुरेश सांगळे, चौथा कोनाडा, पाषाणभेद,चष्मेबद्दूर लेणीचा परिसर या फोटोत दाखवणे हा उद्देश आहे. मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो उभे असलेले मागची रांग (डावीकडून): प्रशांत (मालक), प्रचेतस (वल्ली), टीपीके, कुमार१, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, धनावडे, अमरेंद्र बाहूबली. बसलेले खालची रांग (डावीकडून): मिपाप्रेमी योगेश, राजेंद्र मेहेंदळे, बिपीन सुरेश सांगळे, चौथा कोनाडा, पाषाणभेद,चष्मेबद्दूर मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो मागची रांग (डावीकडून): चष्मेबद्दूर, टीपीके, धनावडे, बिपीन सुरेश सांगळे, प्रशांत (मालक), मिपाप्रेमी योगेश खालची रांग (डावीकडून): अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, पाषाणभेद, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, कुमार१, प्रचेतस (वल्ली), चौथा कोनाडा मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो मागची रांग (डावीकडून): चष्मेबद्दूर, टीपीके, धनावडे, बिपीन सुरेश सांगळे, प्रशांत (मालक), मिपाप्रेमी योगेश खालची रांग (डावीकडून): अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, पाषाणभेद, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, प्रचेतस (वल्ली), कुमार१, चौथा कोनाडा पाताळेश्वर लेण्यातील आम्ही बसलो ते ठिकाण पाताळेश्वर लेण्यातील आम्ही बसलो ते ठिकाण पाताळेश्वर लेण्यातील लांबलचक ओवरी पाताळेश्वर लेण्यातील नंदी गृह पाताळेश्वर लेण्याच्या गेट वरील शिल्प, ज्यावर प्रचेतस यांची पारखी नजर गेली सर्वात शेवटी रामचंद्र आले, तो पर्यंत बरेचसे मिपाकर निघून गेले होते. लेण्याबाहेरील जंगली महाराज रस्त्यावरील फोटो. डावीकडून: अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, मिपाप्रेमी योगेश, रामचंद्र, धनावडे, अनिकेत वैद्य, टीपीके, पाषाणभेद सर्वांना भेटून खूप आनंद झाला. भेटूया पुढील कट्टा भेटीत.

फोटोच्या लिंका (इमेज अ‍ॅड्रेस) बरोबर वाटत नाही आहेत.

सर्व फोटोज नव्याने अपलोड केले आहेत 👍 मला काल रात्री वृत्तांत वाचला तेव्हाही सगळे फोटोज व्यवस्थित दिसत होते. अत्ता काहीजणांचे फोटो दिसत नसल्याचे सांगणारे प्रतिसाद वाचल्यावर सर्व फोटोज आधी डाउनलोड आणि मग अपलोड करून धाग्यातल्या लिंक्स अपडेट केल्या आहेत. आता सर्वांना फोटो दिसत असावेत अशी अपेक्षा करतो. अवांतर: कालच्या कट्ट्याला मी, माझी बायको आणि मिपाकर ज्योती अळवणी असे तिघेजण येणार होतो आणि त्यादृष्टीने तयारीही केली होती, पण वरुणराजाने अवकृपा केल्याने आम्ही नाही येऊ शकलो ह्याची खंत आहे. आमच्यावर अवकृपा झाली असली तरी कट्टेकऱ्यांवर कृपा झाल्याचे वाचून आनंद झाला आणि ह्या सुखद कट्टानुभवाला मुकल्याचे दुःखही! असो, कट्ट्याचा सचित्र वृत्तांत आवडला आहे हे.वे.सा.न.ल. पुणे कट्ट्याचे यशस्वीरीत्या आयोजन केल्याबद्दल पाषाणभेद ह्यांचे आणि सर्व उपस्थित मिपाकरांचे मनःपूर्वक अभिनंदन 🌹

आता मुख्य लेखातील प्रकाशचित्रे दिसताहेत.

पुण्यात नसल्याने कट्टा मिसला. फोटो व कट्ट्याचा वृत्तान्त छान. मजा आली वाचून .

वृत्तांत चाळला. तपशीलवार वाचला नै. पण, भारी कट्टा झालेला दिसतो. सर्वांना पाहुन बरं वाटलं. चश्मेबद्दूर कोणी पुरुष, डु आयडी असेल असे वाटायचे. ( हे राम) बाकी, ते कुमार १ काका मनमोकळे वगैरे असतील असे असतील अशी अपेक्षा करतो. (पळा) -दिलीप बिरुटे

आणि उप-वृत्तांत !

जोरात झाला की कट्टा. मस्तच.

एकदम खुसखुशीत वृत्तांत. काही मिपाकर आधीपासून ओळखीचे होतेच, तर काही मिपाकरांशी नव्याने ओळख झाली. गप्पा मारता मारता कर्नलतपस्वी हे आमचे दूरचे नातेवाईक असल्याचे समजले, त्याअनुषंगाने देखील काही गप्पा झाल्या. पाभे यांनी कट्ट्याचे नेमके आयोजन केले होते त्याबद्दल त्यांचे खास आभार. दिवाळीच्या आधी पुन्हा एकदा एक पुणे कट्टा आयोजित करण्याचा विचार सुरू आहे अर्थात वेगळ्या ठिकाणी. त्याबाबद्दल नियोजन करून जाहीर करूच.

मला आता मूळ धाग्यातील फोटो दिसायला लागेल आहेत. मला पहिल्याच फोटोतील पाषाणभेद यांचा मांडी घालून मस्त रिलॅक्स मोड मधला प्रसन्न चेह-यातला फोटो आवडला. लागलीच प्रतिसाद टाकला. आता पुढचे फोटो बघतो.

कट्टा चांगलाच यशस्वी झाला हे पाहून आनंद झाला. पाषाणभेद यांचे विशेष कौतुक. मी शनिवारपर्यंत कट्ट्याच्या धाग्यावर प्रतिसाद देणे टाळले कारण रविवारचे काम नक्की होत नव्हते. अखेर रविवारीही न टाळता येण्यासारखे काम मागे लागल्यामुळे येता आलेच नाही. असो, पुढच्या वेळी नक्की प्रयत्न करीन. सं - दी - प

जोरदार झाला कट्टा. बरेच दिवसांनी असा जबरी कट्टा वृ आला मिपावर. फोटो एकदम झकास!

कट्टा एकदम मस्त पार पडला. बऱ्याच नवीन ओळखी झाल्या . बाकरवडी, पेढे ह्यांनी मजा अली. त्याबरोबच प्रचेतस कडून खूप मस्त माहिती मिळाली. गाव वाले (धुळेकर) भेटले आणि एकूणच २-३ तास मजेत गेले.

छान फोटो आणि वृत्तांत.

वृतांत आणि फोटो दोन्हीं झक्कास!

कट्ट्याच्या दिवशीच काम असल्यामुळे मी कट्ट्याला येऊ शकेन की नाही याची शेवट पर्यंत खात्री नव्हती ! त्यामुळे धाग्यावर कुठेच याबाबत बोललो नव्हतो. मागच्या प्राधिकरण कट्ट्याला उपस्थित होतो त्याला ७-८ वर्षे झाली होती ! त्यावेळी सौ सुद्धा सोबत असण्याचा योग आला ! तेव्हाची धमाल परत येणार होती ! इच्छा तेथे मार्ग या उक्तीनुसार काही ऍडजेस्टमेंट नंतर कट्ट्याला उपस्थित राहण्याची संधी मिळून गेली, सौ तिच्या व्यग्रते मुळे येऊ शकणार नव्हती ! पावसानं ही ब्रेक घेत सहकार्य केलं अन घाईत लोकल पकडून कट्ट्याला येऊन पोहचलो. पावसाच्या साचलेल्या पाण्यात सुरुवातीसच असलेल्या नंदी मंडपाचे प्रतिबिंब लोभस दिसत होते ! गर्दीच्या शहरातून कातळशिल्पाच्या आसमंतात शिरताना उल्हसित झालो होतो. मी अर्धा पाऊण तास उशिरा पोहचलो, बाहेर माणसांचे दोन तीन थवे दिसत होते ते मिपाकरांचे वाटत नव्हते .. मग थेट लेण्यांमध्ये पोहोचलो .... एक ग्रुप दिसला ... “कट्टा का ??” म्हणून विचारल्यावर “हो” असा गलका झाला. मी चौको अशी ओळख देताच जोरदार स्वागत झाले ... एका आयडी माझा ताबा घेऊन एक छोटी पिशवी माझ्याकडे सुपूर्द करून हुश्श केलं ! ते टीपीके होते, त्यांच्या हसऱ्या चेहऱ्याने लगेच मला आपलेसे करून टाकले ! कंजूस सरांनी एक कला विषयक पुस्तिका माझ्या कडे देण्यासाठी त्यांच्या हाती दिली होती, पण दोघांच्याही कार्यबाहुल्यामुळे भेट होऊ शकली नव्हती ! बऱ्याच वेळा व्यनि व फोन संभाषण झाले होते पण भेट व्हायचे योग येत नव्हते , ते या कट्ट्याने आले. मी मागे चित्रकार अन्वर हुसेन यांच्यावर लेख लिहिला होता त्यासंदर्भात ती पुस्तिका होती ! धन्यवाद कंजूस सर ... पुस्तिका माझ्या पर्यंत पोहिचली ... धन्यवाद, टीपीके ! लगेचच “मी बिपिन” म्हणत बिपिन सांगळे यांनी उबदार स्वागत केले, त्यांच्याशी काही वेळा व्यनि आणि फोनवर संभाषण होत असल्यामुळे ही गोष्ट लेखक कसे दिसत असतील याची उत्सुकता होती ! मग यथावकाश इतर सर्वांशी “हॅलो हाय” झाले. मग सर्वजण लेण्याबाहेरील मोकळ्या जागेत आलो, एकेकाशी ओळख पटत होती ! ! मी उशिरा पोहोचल्यामुळे प्रचतेसवल्लीचा हेरिटेज वॉक मिसला (बेटर लक नेक्स्ट टाईम, कट्ट्याचा आनंद घेण्यास सुरुवात केली ! प्रशांत .. साक्षात “मिपा मालक” यांना भेटून, बोलून रोमांचित व्हायला झाले ! पाषाणभेद यांनी धडपड करून निर्धाराने हा मिपा कट्टा आयोजित केल्याबद्दल कौतुक केले ! लोकांना एकत्र करण्याचा " हाय पॉसिटीव्ह ऍटीट्युड" असणारे मनमोकळे पाभे मनाला भावून गेले ! पा भे, हॅट्स ऑफ .. हा सुंदर कट्टा आयोजित केल्याबद्दल ! कट्टा वृतान्त आणि प्रचि, दोन्ही मस्तच ! कुमार१ यांच्या ज्येष्ठज्ञानी व्यक्तिमत्वाने भारावून गेलो, त्यांचे कित्येक ज्ञानवर्धक, आरोग्य विषयक माहितीपूर्ण धागे डोळ्यासमोर तरळून गेले ! त्यांनी अंतर्नाद सारख्या नावाजलेल्या नियतकालिकात लेखन केले आहे ही भारावून टाकणारे होते ! अमरेंद्र बाहूबली, नितीन सोलापूरकर, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, प्रचतेसवल्ली यांच्याशी बोलून छान वाटले. नितीन सोलापूरकर आमचा जिल्हा पार्टनर असल्याने आपुलकी वाटली. कट्ट्यानंतर घरी परत जाताना नितीन बरोबर जायला मिळाले, खुप गप्पा मारता आल्या. थॅंक यू नितीन माझी अगदी “डोअर डिलिव्हरी केली ! पुढच्या कार्यक्रमासाठी वेळेत पोहोचता आले ! कर्नलतपस्वी यांच्या कणखर लष्करी व्यक्तिमत्वाने आणि आपुलकीने खुप भारी वाटले ! अभ्यासू व्यक्तिमत्वाच्या “दि ओन्ली अनहिता इन कट्टा” प्रोफेसर वाटणाऱ्या जर्मन भाषेच्या शैक्षणिक क्षेत्रात कार्य करणाऱ्या चष्मेबद्दूर यांच्याशी बातचीत करताना मजा आली ! पेढे व बाकरवडी यांनी आनंद द्विगुणित झाला ! थॅंक यू, कर्नल साहेब ! बिपिन सुरेश सांगळे यांच्याशी अधूनमधून संपर्क असल्याने त्यांच्या लेखनाचा परीघ माहीत झाला. त्यांनी इत्यादि सारखे दर्जेदार मासिक आणि दिलीप प्रभावळकर यांच्या सारख्या दिग्गज लोकांबरोबर काम केलेले आहे, त्याच बरोबर बालमित्र साठी प्रसिद्ध चित्रकार गिरीश सहस्त्रबुद्धे यांच्याबरोवर कथा माला केली होती हे ऐकून त्यांच्या त्यांच्या या क्षेत्रातील दिग्गजपणा लक्षात यावा ! त्यांच्याबद्दचा आदर दुणावला ! कट्टयात मन रमून गेले होते पण एका कार्यक्रमासाठी परतायचे असल्याने निघणे भाग होते. अनायसे नि३ सोलापूरकर तिकडेच जाणार असल्याने त्याच्याबरोबर निघता आले, गप्पा झाल्या ! थॅंक यू नि३ फॉर लव्हली लिफ्ट ! एकंदरीत कट्टा एक नंबर संस्मरणीय झाला ! मित्रांनो, भेटूयात पुन्हा ! - चौको

पुण्यात असतो तर कट्ट्याला आवर्जून हजेरी लावली असती. पाताळेश्वरच्या बऱ्याच आठवणी आहेत, कॉलेजच्या दिवसात अधून-मधून सकाळ-संध्याकाळ एखादी फेरी ठरलेली असायची. एव्हाना मिपाआयडी (मिपावरील लिखाण) आणि प्रत्यक्षातील मिपाकर यांच्या जोड्या जुळवणं हा कठीण प्रश्न आहे याची सर्वांनाच जाणीव झाली आहे :-)

जोरदार कट्टा... प्रत्येकाची मुळ नावे काय आहेत?

मला कट्टा हा शब्द जरा निराळा वाटत आला आहे. त्यामुळे मी कट्टा भेट हा उल्लेख करत आलेलो आहे. कट्टा नियोजनात सर्वांनी माझे आभार मानले, माझे जरा जास्तच कौतूक होते आहे हे पाहून मला लाजल्यासारखे झाले आहे. मी तर खरेच काहीच केले नाही. फक्त कट्टा ठरवला व त्याला मिपाकरांनी साथ दिली. तसे पाहिले तर कोणताही कार्यक्रम, प्रसंग, इव्हेंट, सादरीकरण, प्रवास, भेट किंवा कोठेही साधे जायचे असेल तरी माझे नियोजन पक्के असते. तुम्ही सर्वांनी कुणी एकाचे ऐकून या कट्यात सहभागी झालात याचे मला अपृप, कौतूक आहे. मिपावरील अशा भेटी, कट्टा सांगून करण्यात मला आता अंदाज येत चालला आहे. काही ठोकताळे मनात पक्के झाले आहेत. यापुढील अशा नियोजनात मला माझा खारीचा वाटा उचलायला निश्चितच आवडेल. पुढील कट्टा यापेक्षा मोठा व्हावा, एखादे मंगलकर्यालय, हॉल भाड्याने घेण्याइतका समारंभ व्हावा किंवा साहित्यसंमेलनासारखा कार्यक्रम व्हावा या सदिच्छा.

छानच वृत्तांत, फोटो

आम्हाला पाताळेश्वर लेण्यातील साधारण इतिहास, तेथील शिल्पांचा मागोवा इत्यादींचा परिचय करून दिला.

मस्तच... मला फार आवडतात अशा गाईडेड टूर्स ! फोटो आणि वृत्तांत छानच... :) प्रतिसादही आवडले.

जोरदार झालेला दिसतोत पुणे कट्टा. मुख्य आयोजक पाषाणभेद साहेब व त्यांच्या सहकार्‍यांचे तसेच सर्व उपस्थितांचे मनःपूर्वक अभिनंदन. फोटोज उत्तम आहेत. दहा वर्षांपूर्वीच्या मुंबईजवळच्या एका कट्ट्याच्या वृत्तांतातल्या फोटोजला काहींनी धुरकट म्हंटले होते. दहा वर्षांत छायाचित्रणाच्या (सरासरी) दर्जाच्या बाबतीत लक्षणीय प्रगती झाली आहे असे निरीक्षण नोंदवतो.

कट्टा वृत्तांत वाचला, आपणही अशा कट्टयांना जावे वाटले पण सर्व कट्टे दूर भरतात, आमच्या ठाणे डोंबिवली ,कल्याण इथे आम्च्या ज‌ळ का भरवत नाहीत ठण्याला तर मुंब इकर. आम्ही ठाणे जिल्हावासिय सर्वानाच मध्यवर्ती होइल. मीहे मागे पण सूचित केले होते, पण मी नविन आयडी असल्यामुळे कोणीच लक्ष दिले नसल्याचे वाटत आहे , त्यांत मी फक्त वाचक म्हणूनच प्रतिसाद देत असते. लेखक नाही, म्णून सर्व ठरविणारे दुर्लक्ष करत असावेत का?

कट्टा वृत्तांत वाचला, आपणही अशा कट्टयांना जावे वाटले पण सर्व कट्टे दूर भरतात, आमच्या ठाणे डोंबिवली ,कल्याण इथे आम्च्या ज‌ळ का भरवत नाहीत ठण्याला तर मुंब इकर. आम्ही ठाणे जिल्हावासिय सर्वानाच मध्यवर्ती होइल. मीहे मागे पण सूचित केले होते, पण मी नविन आयडी असल्यामुळे कोणीच लक्ष दिले नसल्याचे वाटत आहे , त्यांत मी फक्त वाचक म्हणूनच प्रतिसाद देत असते. लेखक नाही, म्णून सर्व ठरविणारे दुर्लक्ष करत असावेत का?

अरे वा ! मस्त - आला कि वृत्तांत ! पाभे कौतुक न आभार .

मस्त झालेला दिसतोय कार्यक्रम! प्रकाशचित्रे दिसत नाहीत.

पण माझा गणेशा झालाय बहुतेक 😕

कट्टा आयोजित होणार या पाभेंच्या घोषणेनंतर व त्यावर झालेल्या उहापोह वरून एक वेगळाच अनुभव असणार याची कल्पना आली.पुढे पर्जन्यराजाच्या अतीकृपेमुळे एक दिवस आगोदर पर्यंत कट्टा होतो किंवा नाही साशंकच होतो. पाभेंच्या दृढनिश्चय पुढे वरुणराजाने नांगी टाकली व कट्ट्याच्या दिवशी संपूर्ण शरणागती पत्करून मिपाकरानां भेटण्याची मुभा दिली. मी जरा दूरच रहात असल्याने थोडा लवकर निघालो पण मित्रांना पहिल्यांदाच भेटणार रिकाम्या हाताने कसे जायचे म्हणून सुदाम्याचे पोहे घ्यावे या विचाराने पुण्यातल्या नामी बल्लवाच्या(चितळे) दुकानात घुसलो. कदाचित माझ्या दृढनिश्चयाची परीक्षा घ्यावी या उद्देशातून वरुणराजाने अचानक आघाडी उघडली. पण हाडाचा सैनिक, सगळी शस्त्र अस्त्र बरोबर होती. रेनकोट चढवला व दुचाकीवरून पुढील प्रवास सुरू केला. शेवटी वरूणालाच काय वाटले त्याने आपली सर्व कुमक परत बोलावून घेतली. या सगळ्यात टाईमीग चुकलेच. पण नागरी आयुष्यात आता पुर्ण पणे रूळल्यामुळे उशीर झाला तरी फारसे वाईट वाटून घेतले नाही. दुचाकी लेण्या समोरच पार्क केली. आतमधे गेल्यावर एक दोन ठिकाणी घोळके दिसले पण सुरक्षारक्षाच्या नजरेतून बघुन मिपाकर कोण याचा आदांज घेत एका घोळक्यात घुसलो. आदांज बरोबर निघाला. असो, स्वताचा परिचय दिल्यावर घोळक्यातल्या प्रत्येकाचे चेहरे निरखत असताना असे भाव दिसले की "किती जुनी ओळख आहे आपली". मोकळ्या गप्पा सुरू झाल्या. माझ्या मनात प्रत्येक सदस्याबद्दल त्यांनी दिलेल्या प्रतिसादा वरून एक पुर्व प्रतिमा होती त्याला धक्का बसला. प्रचेतस यांचे लिखाण व ज्ञान बघुन कोणीतरी ढुढ्ढाचार्य असेल असे वाटले होते. उलट निघाले तरूण तुर्क निघाले. पाभे एक तिशीचा यंग एनर्जेटीक उतावळा तरूण असावा. पण उलट मध्यमवयीन, शांत, मृदुभाषी व आत्मविश्वास आणी आत्मीयता ठासून भरलेले व्यक्तिमत्व दिसले. आणी असेच बाकीच्या सदस्यांबद्दल. चश्मेबद्दूर यांचे लेखन किवा प्रतीसाद न वाचल्यामुळे काहीच कल्पनाच नव्हती ,नवीनच ओळख झाली. प्रसन्न व्यक्तिमत्त्व व आत्मीयता या दोन गोष्टी मनावर छाप सोडून गेल्या.. आयुष्य डाॅक्टर जाती बरोबरच घालवल्यामुळे कुमारएक यांना ओळखण्यास वेळ लागला नाही. सर्वांबद्दल लिहीत बसलो तर एक वेगळाच धागा काढावा लागेल. तरीसुद्धा अबा, अमरेन्द्र बाहुबली यांच्यावर लिहील्या शिवाय पुढे जाऊच शकत नाही. अबा एक दबंग, भांडखोर मोठ्ठा माणूस असेल उलट हॅण्डसम,चार्मींग व अफेक्शनेट व्यक्तिमत्त्वाचा उमेदितला तरूण मनावर कायमची छाप सोडून गेला. अल्झायमर झाला तरी त्याला विसरू शकणार नाही. एक आश्चर्याचा धक्काच बसला जेव्हा रामचंद्र यांनी प्रत्येकाचे लिखाण व त्यावरील त्यांचे प्रतिसाद या बरोबरच ओळख करून घ्यायला सुरवात केली. प्रचंड उत्साह व सामान्य ज्ञान व आत्मीयता पाहून आनंद झाला. असे मिसळून गेले की दुधात साखर. एक आणखीन खास निरक्षणाअंती असे दिसले की सर्व सदस्य फिजीकली फिट व हसमुख होते. कदाचित माझीच प्राॅपर्टी(तोंद) जास्त होती. इतके दिवस आवरून ठेवल्याने तीने सुद्धा बंड पुकारले आहे. बाकी कट्ट्यावर काय झाले हे पाभेंनी स्वविस्तर लिहीलेच आहे. थोडक्यात,आजच पुणे मिपा कट्टा संपन्न झाला. एक वेगळाच अनुभव होता. "कट्ट्यावरती गंध पसरला नाते मनाचे कोणीच कोणा ठावे नसता जुळती बंध रेशमांचे" परवलीचा शब्द होता," मिपाकर का?". नवल वाटले. शेवटपर्यंत होतो,चहा पिला व मगच गेलो. या चारपाच तासात माझे वय मी विसरलो एवढे मात्र नक्कीच. खादंन्ती नव्हती मग जवळच्याच प्रसिद्ध हाटेलातून दोन प्लेट वांग्याची भाजी,ज्वारीची भाकरी ,झणझणीत ठेचा व मिक्स भजी घेऊन घराकडे प्रस्थान केले. कट्ट्यावर बरेच नवीन मित्र मिळाल्याने मी खुश होतो. चुलतसासूबाईंची(स्वयंपाक) आराधना करावी लागली नाही म्हणून गृहमंत्रालय पण खुश. एकुण दिवस मस्तच गेला.

छान वृत्तांत पुण्यात असूनही या वेळी नाही जमले याची खंत आहेच पुढील कट्टा नक्की मलाही फोटो दिसत नाहीत

छान वृत्तांत.. फोटो का दिसत नाहीत बरे?

फोटोचा गणेशा का झालाय ते समजले नाही. उद्या दुरूस्ती करतो. तो पर्यंत कृपया वाट पहावी.

फोटोचा गणेशा का झालाय ते समजले नाही. उद्या दुरूस्ती करतो. तो पर्यंत कृपया वाट पहावी.

वृत्तान्त आवडला..

कोरम पूर्ण भरल्यानंतर प्रचेतस (वल्ली) यांनी सुत्र हातात घेतली.

यालाच घाबरून जुनेजाणते मिपाकर आले नाहीत असे सूत्रांनी सांगितले

पुढील कट्ट्यास नक्की येणार.

लयी धमाल केलेली दिसतेय! पातळेश्वरचे फोटो कमाल आलेत. पुण्याच्या एखाद्या कट्ट्याला नक्की येणार!

पण, व्हिडियो काॅल मुळे, ती कसर भरून निघाली ...

भारी झाला कट्टा. मात्र प्रचि दिसत नाहीत.

मी पण खरं तर आलो होतो, पण उशिरा पोचलो.. नाहीतर भेट झाली असती..

मुख्य वृत्तांत आणि उप-वृत्तांत यातून चित्र उभं राहिलं... पण मुख्य चित्रे का बरं दिसेनात!! गॅस शेगडीच्या बंद बटणासारखं दिसतंय.

अभियंता दिनाच्या कार्यक्रमाचा भाग म्हणून एका कॉलेज मध्ये परिक्षक होतो. हा पूर्व नियोजित कार्यक्रम सरकवता न आल्याने कट्ट्याला येता आले नाही, पण व्रृत्तांत वाचून छान वाटले. पुढील वेळी नक्की येणार. फोटो दिसत नाहीत..

कालच्या फोटोंचा गणेशा झाल्याने बराचस हिरमोड झाला. आता ते फोटो येथे डकवतो आहे. मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो उभे असलेले मागची रांग (डावीकडून): प्रशांत (मालक), प्रचेतस (वल्ली), टीपीके, कुमार१, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, धनावडे, अमरेंद्र बाहूबली. बसलेले खालची रांग (डावीकडून): मिपाप्रेमी योगेश, राजेंद्र मेहेंदळे, बिपीन सुरेश सांगळे, चौथा कोनाडा, पाषाणभेद,चष्मेबद्दूर लेणीचा परिसर या फोटोत दाखवणे हा उद्देश आहे. मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो उभे असलेले मागची रांग (डावीकडून): प्रशांत (मालक), प्रचेतस (वल्ली), टीपीके, कुमार१, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, धनावडे, अमरेंद्र बाहूबली. बसलेले खालची रांग (डावीकडून): मिपाप्रेमी योगेश, राजेंद्र मेहेंदळे, बिपीन सुरेश सांगळे, चौथा कोनाडा, पाषाणभेद,चष्मेबद्दूर मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो मागची रांग (डावीकडून): चष्मेबद्दूर, टीपीके, धनावडे, बिपीन सुरेश सांगळे, प्रशांत (मालक), मिपाप्रेमी योगेश खालची रांग (डावीकडून): अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, पाषाणभेद, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, कुमार१, प्रचेतस (वल्ली), चौथा कोनाडा मिपाकट्टा: पुणे सप्टेंबर २०२२ गृप फोटो मागची रांग (डावीकडून): चष्मेबद्दूर, टीपीके, धनावडे, बिपीन सुरेश सांगळे, प्रशांत (मालक), मिपाप्रेमी योगेश खालची रांग (डावीकडून): अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, नितीन सोलापूरकर, पाषाणभेद, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, प्रचेतस (वल्ली), कुमार१, चौथा कोनाडा पाताळेश्वर लेण्यातील आम्ही बसलो ते ठिकाण पाताळेश्वर लेण्यातील आम्ही बसलो ते ठिकाण पाताळेश्वर लेण्यातील लांबलचक ओवरी पाताळेश्वर लेण्यातील नंदी गृह पाताळेश्वर लेण्याच्या गेट वरील शिल्प, ज्यावर प्रचेतस यांची पारखी नजर गेली सर्वात शेवटी रामचंद्र आले, तो पर्यंत बरेचसे मिपाकर निघून गेले होते. लेण्याबाहेरील जंगली महाराज रस्त्यावरील फोटो. डावीकडून: अमरेंद्र बाहूबली, कर्नल तपस्वी, मिपाप्रेमी योगेश, रामचंद्र, धनावडे, अनिकेत वैद्य, टीपीके, पाषाणभेद सर्वांना भेटून खूप आनंद झाला. भेटूया पुढील कट्टा भेटीत.

फोटोच्या लिंका (इमेज अ‍ॅड्रेस) बरोबर वाटत नाही आहेत.

सर्व फोटोज नव्याने अपलोड केले आहेत 👍 मला काल रात्री वृत्तांत वाचला तेव्हाही सगळे फोटोज व्यवस्थित दिसत होते. अत्ता काहीजणांचे फोटो दिसत नसल्याचे सांगणारे प्रतिसाद वाचल्यावर सर्व फोटोज आधी डाउनलोड आणि मग अपलोड करून धाग्यातल्या लिंक्स अपडेट केल्या आहेत. आता सर्वांना फोटो दिसत असावेत अशी अपेक्षा करतो. अवांतर: कालच्या कट्ट्याला मी, माझी बायको आणि मिपाकर ज्योती अळवणी असे तिघेजण येणार होतो आणि त्यादृष्टीने तयारीही केली होती, पण वरुणराजाने अवकृपा केल्याने आम्ही नाही येऊ शकलो ह्याची खंत आहे. आमच्यावर अवकृपा झाली असली तरी कट्टेकऱ्यांवर कृपा झाल्याचे वाचून आनंद झाला आणि ह्या सुखद कट्टानुभवाला मुकल्याचे दुःखही! असो, कट्ट्याचा सचित्र वृत्तांत आवडला आहे हे.वे.सा.न.ल. पुणे कट्ट्याचे यशस्वीरीत्या आयोजन केल्याबद्दल पाषाणभेद ह्यांचे आणि सर्व उपस्थित मिपाकरांचे मनःपूर्वक अभिनंदन 🌹

आता मुख्य लेखातील प्रकाशचित्रे दिसताहेत.

पुण्यात नसल्याने कट्टा मिसला. फोटो व कट्ट्याचा वृत्तान्त छान. मजा आली वाचून .

वृत्तांत चाळला. तपशीलवार वाचला नै. पण, भारी कट्टा झालेला दिसतो. सर्वांना पाहुन बरं वाटलं. चश्मेबद्दूर कोणी पुरुष, डु आयडी असेल असे वाटायचे. ( हे राम) बाकी, ते कुमार १ काका मनमोकळे वगैरे असतील असे असतील अशी अपेक्षा करतो. (पळा) -दिलीप बिरुटे

आणि उप-वृत्तांत !

जोरात झाला की कट्टा. मस्तच.

एकदम खुसखुशीत वृत्तांत. काही मिपाकर आधीपासून ओळखीचे होतेच, तर काही मिपाकरांशी नव्याने ओळख झाली. गप्पा मारता मारता कर्नलतपस्वी हे आमचे दूरचे नातेवाईक असल्याचे समजले, त्याअनुषंगाने देखील काही गप्पा झाल्या. पाभे यांनी कट्ट्याचे नेमके आयोजन केले होते त्याबद्दल त्यांचे खास आभार. दिवाळीच्या आधी पुन्हा एकदा एक पुणे कट्टा आयोजित करण्याचा विचार सुरू आहे अर्थात वेगळ्या ठिकाणी. त्याबाबद्दल नियोजन करून जाहीर करूच.

मला आता मूळ धाग्यातील फोटो दिसायला लागेल आहेत. मला पहिल्याच फोटोतील पाषाणभेद यांचा मांडी घालून मस्त रिलॅक्स मोड मधला प्रसन्न चेह-यातला फोटो आवडला. लागलीच प्रतिसाद टाकला. आता पुढचे फोटो बघतो.

कट्टा चांगलाच यशस्वी झाला हे पाहून आनंद झाला. पाषाणभेद यांचे विशेष कौतुक. मी शनिवारपर्यंत कट्ट्याच्या धाग्यावर प्रतिसाद देणे टाळले कारण रविवारचे काम नक्की होत नव्हते. अखेर रविवारीही न टाळता येण्यासारखे काम मागे लागल्यामुळे येता आलेच नाही. असो, पुढच्या वेळी नक्की प्रयत्न करीन. सं - दी - प

जोरदार झाला कट्टा. बरेच दिवसांनी असा जबरी कट्टा वृ आला मिपावर. फोटो एकदम झकास!

कट्टा एकदम मस्त पार पडला. बऱ्याच नवीन ओळखी झाल्या . बाकरवडी, पेढे ह्यांनी मजा अली. त्याबरोबच प्रचेतस कडून खूप मस्त माहिती मिळाली. गाव वाले (धुळेकर) भेटले आणि एकूणच २-३ तास मजेत गेले.

छान फोटो आणि वृत्तांत.

वृतांत आणि फोटो दोन्हीं झक्कास!

कट्ट्याच्या दिवशीच काम असल्यामुळे मी कट्ट्याला येऊ शकेन की नाही याची शेवट पर्यंत खात्री नव्हती ! त्यामुळे धाग्यावर कुठेच याबाबत बोललो नव्हतो. मागच्या प्राधिकरण कट्ट्याला उपस्थित होतो त्याला ७-८ वर्षे झाली होती ! त्यावेळी सौ सुद्धा सोबत असण्याचा योग आला ! तेव्हाची धमाल परत येणार होती ! इच्छा तेथे मार्ग या उक्तीनुसार काही ऍडजेस्टमेंट नंतर कट्ट्याला उपस्थित राहण्याची संधी मिळून गेली, सौ तिच्या व्यग्रते मुळे येऊ शकणार नव्हती ! पावसानं ही ब्रेक घेत सहकार्य केलं अन घाईत लोकल पकडून कट्ट्याला येऊन पोहचलो. पावसाच्या साचलेल्या पाण्यात सुरुवातीसच असलेल्या नंदी मंडपाचे प्रतिबिंब लोभस दिसत होते ! गर्दीच्या शहरातून कातळशिल्पाच्या आसमंतात शिरताना उल्हसित झालो होतो. मी अर्धा पाऊण तास उशिरा पोहचलो, बाहेर माणसांचे दोन तीन थवे दिसत होते ते मिपाकरांचे वाटत नव्हते .. मग थेट लेण्यांमध्ये पोहोचलो .... एक ग्रुप दिसला ... “कट्टा का ??” म्हणून विचारल्यावर “हो” असा गलका झाला. मी चौको अशी ओळख देताच जोरदार स्वागत झाले ... एका आयडी माझा ताबा घेऊन एक छोटी पिशवी माझ्याकडे सुपूर्द करून हुश्श केलं ! ते टीपीके होते, त्यांच्या हसऱ्या चेहऱ्याने लगेच मला आपलेसे करून टाकले ! कंजूस सरांनी एक कला विषयक पुस्तिका माझ्या कडे देण्यासाठी त्यांच्या हाती दिली होती, पण दोघांच्याही कार्यबाहुल्यामुळे भेट होऊ शकली नव्हती ! बऱ्याच वेळा व्यनि व फोन संभाषण झाले होते पण भेट व्हायचे योग येत नव्हते , ते या कट्ट्याने आले. मी मागे चित्रकार अन्वर हुसेन यांच्यावर लेख लिहिला होता त्यासंदर्भात ती पुस्तिका होती ! धन्यवाद कंजूस सर ... पुस्तिका माझ्या पर्यंत पोहिचली ... धन्यवाद, टीपीके ! लगेचच “मी बिपिन” म्हणत बिपिन सांगळे यांनी उबदार स्वागत केले, त्यांच्याशी काही वेळा व्यनि आणि फोनवर संभाषण होत असल्यामुळे ही गोष्ट लेखक कसे दिसत असतील याची उत्सुकता होती ! मग यथावकाश इतर सर्वांशी “हॅलो हाय” झाले. मग सर्वजण लेण्याबाहेरील मोकळ्या जागेत आलो, एकेकाशी ओळख पटत होती ! ! मी उशिरा पोहोचल्यामुळे प्रचतेसवल्लीचा हेरिटेज वॉक मिसला (बेटर लक नेक्स्ट टाईम, कट्ट्याचा आनंद घेण्यास सुरुवात केली ! प्रशांत .. साक्षात “मिपा मालक” यांना भेटून, बोलून रोमांचित व्हायला झाले ! पाषाणभेद यांनी धडपड करून निर्धाराने हा मिपा कट्टा आयोजित केल्याबद्दल कौतुक केले ! लोकांना एकत्र करण्याचा " हाय पॉसिटीव्ह ऍटीट्युड" असणारे मनमोकळे पाभे मनाला भावून गेले ! पा भे, हॅट्स ऑफ .. हा सुंदर कट्टा आयोजित केल्याबद्दल ! कट्टा वृतान्त आणि प्रचि, दोन्ही मस्तच ! कुमार१ यांच्या ज्येष्ठज्ञानी व्यक्तिमत्वाने भारावून गेलो, त्यांचे कित्येक ज्ञानवर्धक, आरोग्य विषयक माहितीपूर्ण धागे डोळ्यासमोर तरळून गेले ! त्यांनी अंतर्नाद सारख्या नावाजलेल्या नियतकालिकात लेखन केले आहे ही भारावून टाकणारे होते ! अमरेंद्र बाहूबली, नितीन सोलापूरकर, अनिकेत वैद्य, राजेंद्र मेहेंदळे, प्रचतेसवल्ली यांच्याशी बोलून छान वाटले. नितीन सोलापूरकर आमचा जिल्हा पार्टनर असल्याने आपुलकी वाटली. कट्ट्यानंतर घरी परत जाताना नितीन बरोबर जायला मिळाले, खुप गप्पा मारता आल्या. थॅंक यू नितीन माझी अगदी “डोअर डिलिव्हरी केली ! पुढच्या कार्यक्रमासाठी वेळेत पोहोचता आले ! कर्नलतपस्वी यांच्या कणखर लष्करी व्यक्तिमत्वाने आणि आपुलकीने खुप भारी वाटले ! अभ्यासू व्यक्तिमत्वाच्या “दि ओन्ली अनहिता इन कट्टा” प्रोफेसर वाटणाऱ्या जर्मन भाषेच्या शैक्षणिक क्षेत्रात कार्य करणाऱ्या चष्मेबद्दूर यांच्याशी बातचीत करताना मजा आली ! पेढे व बाकरवडी यांनी आनंद द्विगुणित झाला ! थॅंक यू, कर्नल साहेब ! बिपिन सुरेश सांगळे यांच्याशी अधूनमधून संपर्क असल्याने त्यांच्या लेखनाचा परीघ माहीत झाला. त्यांनी इत्यादि सारखे दर्जेदार मासिक आणि दिलीप प्रभावळकर यांच्या सारख्या दिग्गज लोकांबरोबर काम केलेले आहे, त्याच बरोबर बालमित्र साठी प्रसिद्ध चित्रकार गिरीश सहस्त्रबुद्धे यांच्याबरोवर कथा माला केली होती हे ऐकून त्यांच्या त्यांच्या या क्षेत्रातील दिग्गजपणा लक्षात यावा ! त्यांच्याबद्दचा आदर दुणावला ! कट्टयात मन रमून गेले होते पण एका कार्यक्रमासाठी परतायचे असल्याने निघणे भाग होते. अनायसे नि३ सोलापूरकर तिकडेच जाणार असल्याने त्याच्याबरोबर निघता आले, गप्पा झाल्या ! थॅंक यू नि३ फॉर लव्हली लिफ्ट ! एकंदरीत कट्टा एक नंबर संस्मरणीय झाला ! मित्रांनो, भेटूयात पुन्हा ! - चौको

पुण्यात असतो तर कट्ट्याला आवर्जून हजेरी लावली असती. पाताळेश्वरच्या बऱ्याच आठवणी आहेत, कॉलेजच्या दिवसात अधून-मधून सकाळ-संध्याकाळ एखादी फेरी ठरलेली असायची. एव्हाना मिपाआयडी (मिपावरील लिखाण) आणि प्रत्यक्षातील मिपाकर यांच्या जोड्या जुळवणं हा कठीण प्रश्न आहे याची सर्वांनाच जाणीव झाली आहे :-)

जोरदार कट्टा... प्रत्येकाची मुळ नावे काय आहेत?

मला कट्टा हा शब्द जरा निराळा वाटत आला आहे. त्यामुळे मी कट्टा भेट हा उल्लेख करत आलेलो आहे. कट्टा नियोजनात सर्वांनी माझे आभार मानले, माझे जरा जास्तच कौतूक होते आहे हे पाहून मला लाजल्यासारखे झाले आहे. मी तर खरेच काहीच केले नाही. फक्त कट्टा ठरवला व त्याला मिपाकरांनी साथ दिली. तसे पाहिले तर कोणताही कार्यक्रम, प्रसंग, इव्हेंट, सादरीकरण, प्रवास, भेट किंवा कोठेही साधे जायचे असेल तरी माझे नियोजन पक्के असते. तुम्ही सर्वांनी कुणी एकाचे ऐकून या कट्यात सहभागी झालात याचे मला अपृप, कौतूक आहे. मिपावरील अशा भेटी, कट्टा सांगून करण्यात मला आता अंदाज येत चालला आहे. काही ठोकताळे मनात पक्के झाले आहेत. यापुढील अशा नियोजनात मला माझा खारीचा वाटा उचलायला निश्चितच आवडेल. पुढील कट्टा यापेक्षा मोठा व्हावा, एखादे मंगलकर्यालय, हॉल भाड्याने घेण्याइतका समारंभ व्हावा किंवा साहित्यसंमेलनासारखा कार्यक्रम व्हावा या सदिच्छा.

छानच वृत्तांत, फोटो

आम्हाला पाताळेश्वर लेण्यातील साधारण इतिहास, तेथील शिल्पांचा मागोवा इत्यादींचा परिचय करून दिला.

मस्तच... मला फार आवडतात अशा गाईडेड टूर्स ! फोटो आणि वृत्तांत छानच... :) प्रतिसादही आवडले.

जोरदार झालेला दिसतोत पुणे कट्टा. मुख्य आयोजक पाषाणभेद साहेब व त्यांच्या सहकार्‍यांचे तसेच सर्व उपस्थितांचे मनःपूर्वक अभिनंदन. फोटोज उत्तम आहेत. दहा वर्षांपूर्वीच्या मुंबईजवळच्या एका कट्ट्याच्या वृत्तांतातल्या फोटोजला काहींनी धुरकट म्हंटले होते. दहा वर्षांत छायाचित्रणाच्या (सरासरी) दर्जाच्या बाबतीत लक्षणीय प्रगती झाली आहे असे निरीक्षण नोंदवतो.

कट्टा वृत्तांत वाचला, आपणही अशा कट्टयांना जावे वाटले पण सर्व कट्टे दूर भरतात, आमच्या ठाणे डोंबिवली ,कल्याण इथे आम्च्या ज‌ळ का भरवत नाहीत ठण्याला तर मुंब इकर. आम्ही ठाणे जिल्हावासिय सर्वानाच मध्यवर्ती होइल. मीहे मागे पण सूचित केले होते, पण मी नविन आयडी असल्यामुळे कोणीच लक्ष दिले नसल्याचे वाटत आहे , त्यांत मी फक्त वाचक म्हणूनच प्रतिसाद देत असते. लेखक नाही, म्णून सर्व ठरविणारे दुर्लक्ष करत असावेत का?

कट्टा वृत्तांत वाचला, आपणही अशा कट्टयांना जावे वाटले पण सर्व कट्टे दूर भरतात, आमच्या ठाणे डोंबिवली ,कल्याण इथे आम्च्या ज‌ळ का भरवत नाहीत ठण्याला तर मुंब इकर. आम्ही ठाणे जिल्हावासिय सर्वानाच मध्यवर्ती होइल. मीहे मागे पण सूचित केले होते, पण मी नविन आयडी असल्यामुळे कोणीच लक्ष दिले नसल्याचे वाटत आहे , त्यांत मी फक्त वाचक म्हणूनच प्रतिसाद देत असते. लेखक नाही, म्णून सर्व ठरविणारे दुर्लक्ष करत असावेत का?

हा तुमचा गैरसमज आहे. नारायण धारपांचा वाचकवर्ग मराठीत अमाप होता आणि अजूनही आहे.

तुमचे विज्ञानकथा ह्या लेखन पद्धती आणि कथा प्रकारातील लिखाणावर असलेले प्रेम नीट पोचले तुमच्या लेखनातून. @मुटकेजी, मला वाटतं लेखक धारपांच्या एकंदरीत प्रसिद्धी बद्दल बोलत नसून धारपांच्या विज्ञानकथा लेखक म्हणून (पुरेसे) प्रसिद्ध न वाटण्याबद्दल बोलत असावेत. धारप विज्ञानकथा लेखक होते हे मला प्रामाणिकपणे माहिती नव्हते , अर्थात मी काही अखिल महाराष्ट्रीय मराठी विज्ञानकथा वाचक वर्गाचा प्रतिनिधी नाही तरीही बहुसंख्य लोकांना धारप विज्ञानकथा लेखक असलेलं ठाऊक असेल असे वाटत नाही मला तरी.

तेरा चित्रपट रिलीज झाल्यावर, X-Men चित्रपट मालिका ही जगभरात आठव्या क्रमांकाची सर्वाधिक कमाई करणारी चित्रपट मालिका ठरली, या चित्रपटांनी 6 अब्ज डॉलर्सची कमाई केली आहे. अशा गोष्टी पाहण्या / वाचण्याकरता आता कुठे भारतातील प्रेक्षक mature होत आहेत.

काहीसा असहमत म्हणजे नारायण धारप यांच्या कथा कदाचित चांगल्या असतीलही आणि त्या तितक्याशा प्रसिध्द न पावण्याबाबत सहमती. X-Men बद्दल माहित नाही. पण हॉलीवूड मध्ये वैज्ञानिक कथानक असलेले अनेक चित्रपट निघतात. पण बहुतेककरुन ते उगाच पांचट असतात .. त्यातली तांत्रिक करामतींसाठीची मेहनत कौतुकास्पद असते पण चित्रपट अनेकदा फसलेले असतात. अलिकडेच replicas आणि anti matter हे दोन फसलेले चित्रपट पाहिलेत. त्यातल्या त्यात replicas बरा. anti matter पुर्णतः गंडलेला. आणखी अनेक चित्रपट आठवता येतील. आणि हिंदीत/मराठीत असे चित्रपट काढल्यास त्यांना प्रेक्षक डोक्यावर घेणार नसतील तर प्रेक्षकांना मी अपरिपक्व म्हणणार् नाही

तुमचे म्हणणे बरोबर, आताचे काही हॉलिवूड चित्रपट अति तांत्रिक आहेत पाहवत नाहीत किंवा अंगावर येतात. पण आपल्याकडे जसा हिंदी चित्रपटांचा golden era येऊन गेला तसाच तिकडेही... ६० ते ९० च्या काळातले काही चित्रपट आजही क्लासिक मानले जातात. २००१ a space odyssey किंवा स्टारवॉर्स, स्टारट्रेक - DC कॉमिक्स वगैरे संपूर्ण २-३ पिढ्या समृद्ध करून गेल्या - MIB या चित्रपटात शेवटच्या सीन मध्ये माणूस म्हणून आपल्या खुजेपणाची जाणीव होते. या प्रत्येक चित्रपटातून काही तरी विचाराला चालना मिळते. काही वेगळी दिशा सापडते - तसं काही आपल्याकडे घडताना दिसत नाही - मी या चर्चेत पडत नाही पण काही पुस्तकं (वाचली नसतील तर) निदान चाळून पहा खरंच खूप समृद्ध करणारा अनुभव - पहिल्या comment ला दिलेल्या उत्तरात काही पुस्तकांची नावे दिली आहेत.

नारायण धारपांच्या पुस्तकांची नोंद केली आहे. वाचून पाहेन. इंग्रजी लेखकांची कमी वाचलीत. ज्यूलस वर्नी मात्र आवडला.

लहानपणी नारायण धारप,बाबूराव अर्नाळकर सगळ्यात जास्त आवडते लेखक होते. अनुक्रमे समर्थ व काळापहाड ह्या व्यक्तिरेखा खुपच भारी वाटायच्या. चित्रपट तंत्रज्ञान विकसित न झाल्या मुळे व लोकांची आवड ,कल या विषयाकडे कमी असणे हे सुद्धा एक कारण असू शकेल. साठे व फायकस आणी त्याचा थरार अजुनही डोक्यातून जात नाही. बाकी पुष्कळ रहस्यकथा वाचल्या पण विस्मृतीत गेल्या. आमचं बालपणी अंगावर काटे आणून थरारक भन्नाट करण्यासाठी दोघाही दिग्गजांना मानाचा मुजरा.

६-७ वीत असताना वाचायचो. रात्री झोप लागायची नाही. एकदा गोष्ट वाचायला सुरवात केली की, थांबताच यायचं नाही. एका वेगळ्याच विश्वात गेल्यासारखे वाटायचे. आता पुन्हा या पुस्तकाला हात लावायचा नाही व पुढची गोष्ट वाचायची नाही असं ठरवायचो. पण ८-१० तासांनी किंवा दुसऱ्या दिवशी पुढची गोष्ट वाचल्याशिवाय चैन पडायचं नाही. समर्थ ही व्यक्तिरेखा खूप भुरळ घालायची. असं वाटायचं की, ते कुठून तरी येतील व मला वाचवतील. त्या एका भरवशावर वाचायचे धाडस करत असे.

मला स्वतःला धारपांच्या भयकथा आवडतातच पण विज्ञानकथा त्याहून जास्त आवडतात. नेनचिम , गोग्रामचा चित्रार , बहुमनी या पुन्हा पुन्हा वाचल्या आहेत.

भारतात विज्ञान आधारित काहीही खपत नाही. आपल्याला फेकाफेकी जास्त पसंत. आताच "दोबारा" नावाचा चित्रपट येऊन "गेला." कुणी बघितला? कित्येक थेटरात शो कॅंसल झाले. अप्रतिम पिक्चर !

असं नाहीये.. कोई मिल गया, क्रिश, रा वन आणि फार पुर्वी मिस्टर इंडिया हे चित्रपट चालले होते.>>> व्वा. कळलंं. हाताला पाच बोट आहेत. अजून एक पिक्चरचे नाव टाका. रोबो? हॉलिवूडच्या सायन्स फिक्शनमध्येही फेकाफेकीच असते की !!>> चालायचेच.

अशीच एक दुर्लक्षित विज्ञानकथा 😔 [जाहिरात ]

मी बाबूराव अर्नाळकरांच्या झुंजार व काळापहाड कथा खूपच वाचल्या. 68--70 साली. धारप त्यानंतर आले तोवर माझा रहस्यकथेतला interest संपला होता . व मला तेव्हा त्यांची पुस्तके म्हणजे सायन्स फिक्शन ई० माहित नव्हते कळण्यासही कठीण व भितीदायक वाटल्या . त्याचवेळी मला ऐतिहासिक पुस्तकांचे वेड लागत होते म्हणून नारायण धारप तितकेसे आवडले नाहीत व डोक्यावरूनही गेले. झुंजार व काळापहाड खूप म्हणजे खूप आवडायची. काळापहाडचे चोरांची दुनिया अजूनही चांगले लक्षांत आहे खूप मस्त पुस्तक व वेगळीच चोरांची दुनिया जी काळापहाडने समाजात उघडकीस आणली व पोलिसांच्या ताब्यात बहुतेक चोर दिले, खूपच मजा आलेली वयाच्या 12/13 व्यवर्षी वाचताना व मस्त घाबरण्याचा थरार घेत रहस्यकथा वाचत असे. नविनच जगाची / पुस्तकांच्या थरारक व़िश्र्वाची ओळख होत होती.

झुंजार तर माझा खूपच आवडता हिरो व हे व्यक्त करणे मला जमायचे नाही व भिती व लाजही खूप वाटे त्या अर्धवट वयात. पण काळापहाड व झुंजार अजूनही खूप आवडतात. पण आता ही पुस्तके मिळत नाही वसमाज, काळ पुढे गेल्याने वाचणार्यांना थरारही वाटणार नाही, शस्त्रास्त्रेही खूप आधुनिक होऊन झुंजारचे ठोसे मारून ठगाला लोळविणे हे सर्वच शब्दासकट खूप बाळबोध वाटते व आहे हल्लीच्या काळात

धारप यांचं कोणतं पुस्तक पहिल्यांदा वाचावं? तिकडची आवडती सायन्स फिक्शन फिल्म Lucy कन्सेप्ट जाम आवडतो, आणि मानवाच्या आवाक्यातला विषय आहे. इकडची आवडती सायन्स फिक्शन नाही आठवत ;) बाकी केवळ फिक्शनमध्ये अनेक मराठी छान सिनेमा जे आवडतात आहेत .पण धागा भरकटेल नंतर कधीतरी सांगते :)

मी त्या धाग्या च्या प्रथम लेखात उल्लेख केलेली यक्ष हि कथा sansovoice या you tube चॅनेल वर पहिली - खरंतर त्यातूनच हे लिहावंसं वाटलं - ऐकून पहा

अगदी १४-१५ वर्षांचा असल्यापासून धारप वाचायची गोडी लागली. इथे त्यांचे इतके चाहते आहेत, हे पाहून खूप आनंद झालेला आहे. शब्द किती म्हणून काटेकोर वापरावेत? त्यांच्या ‘दस्त’ या कादंबरीचे फक्त पहिले पान, पहिला परिच्छेद वाचून गार पडलो होतो. एका परिच्छेदात व्यक्तिरेखा मूर्तीमंत समोर उभी करावी, ती धारपांनीच! त्यांच्या बर्याच कथा या विशिष्ट भारित घरांवर, बखळींवर, जागांवर आहेत. त्यात काही अघोरी, अमूर्त आपल्या त्रिमित विश्वापलिकडचं असं असायचं. सर्व कथांचा शेवट सुष्टाचा दुष्टावर विजय छापाच्या असल्या तरी, धारप प्लॉट असा काही फुलवतात, की माणूस अडकून पडलाच पाहिजे. त्यांच्या विज्ञानकथांपैकी दोन्ही फायकस केवळ अप्रतिम! झाडे एकमेकांशी संपर्कात असणे, त्यांची काही स्ट्रॅटेजी असणे, ही कल्पनाच अफलातून! नंतर नंतर थोडा साचेबध्दपणा आला, तरी धारप हे ‘न सुचता’ लिहीणारे लेखक नव्हते, म्हणून थोर वाटतात. तुलना कदाचित अप्रस्तुत ठरेल, पण हल्लीचे अनेक लेखक कथाबीजच नसताना पुस्तके ‘पाडतात’ असे वाटते. म्हणजे केवळ मुख्य पात्राच्या मनातील भणभणते विचार हीच कादंबरी, ज्यात काहीही ‘घडत’ नाही. आणि अशा पुस्तकांना पारितोषिकेही मिळतात. अनेक उदाहरणे देता येतील. धारप हे खास मध्यमवर्गीय कुटुंबात, घरात घडणार्या कथा लिहायचे, पण रोमहर्षक! असा लेखक पुन्हा होणे मुश्किल!

धारप हे केवळ अद्वितीय आहेत! त्यांच्यासारख्या दुसरा पुन्हा होणे नाही.

हा तुमचा गैरसमज आहे. नारायण धारपांचा वाचकवर्ग मराठीत अमाप होता आणि अजूनही आहे.

तुमचे विज्ञानकथा ह्या लेखन पद्धती आणि कथा प्रकारातील लिखाणावर असलेले प्रेम नीट पोचले तुमच्या लेखनातून. @मुटकेजी, मला वाटतं लेखक धारपांच्या एकंदरीत प्रसिद्धी बद्दल बोलत नसून धारपांच्या विज्ञानकथा लेखक म्हणून (पुरेसे) प्रसिद्ध न वाटण्याबद्दल बोलत असावेत. धारप विज्ञानकथा लेखक होते हे मला प्रामाणिकपणे माहिती नव्हते , अर्थात मी काही अखिल महाराष्ट्रीय मराठी विज्ञानकथा वाचक वर्गाचा प्रतिनिधी नाही तरीही बहुसंख्य लोकांना धारप विज्ञानकथा लेखक असलेलं ठाऊक असेल असे वाटत नाही मला तरी.

तेरा चित्रपट रिलीज झाल्यावर, X-Men चित्रपट मालिका ही जगभरात आठव्या क्रमांकाची सर्वाधिक कमाई करणारी चित्रपट मालिका ठरली, या चित्रपटांनी 6 अब्ज डॉलर्सची कमाई केली आहे. अशा गोष्टी पाहण्या / वाचण्याकरता आता कुठे भारतातील प्रेक्षक mature होत आहेत.

काहीसा असहमत म्हणजे नारायण धारप यांच्या कथा कदाचित चांगल्या असतीलही आणि त्या तितक्याशा प्रसिध्द न पावण्याबाबत सहमती. X-Men बद्दल माहित नाही. पण हॉलीवूड मध्ये वैज्ञानिक कथानक असलेले अनेक चित्रपट निघतात. पण बहुतेककरुन ते उगाच पांचट असतात .. त्यातली तांत्रिक करामतींसाठीची मेहनत कौतुकास्पद असते पण चित्रपट अनेकदा फसलेले असतात. अलिकडेच replicas आणि anti matter हे दोन फसलेले चित्रपट पाहिलेत. त्यातल्या त्यात replicas बरा. anti matter पुर्णतः गंडलेला. आणखी अनेक चित्रपट आठवता येतील. आणि हिंदीत/मराठीत असे चित्रपट काढल्यास त्यांना प्रेक्षक डोक्यावर घेणार नसतील तर प्रेक्षकांना मी अपरिपक्व म्हणणार् नाही

तुमचे म्हणणे बरोबर, आताचे काही हॉलिवूड चित्रपट अति तांत्रिक आहेत पाहवत नाहीत किंवा अंगावर येतात. पण आपल्याकडे जसा हिंदी चित्रपटांचा golden era येऊन गेला तसाच तिकडेही... ६० ते ९० च्या काळातले काही चित्रपट आजही क्लासिक मानले जातात. २००१ a space odyssey किंवा स्टारवॉर्स, स्टारट्रेक - DC कॉमिक्स वगैरे संपूर्ण २-३ पिढ्या समृद्ध करून गेल्या - MIB या चित्रपटात शेवटच्या सीन मध्ये माणूस म्हणून आपल्या खुजेपणाची जाणीव होते. या प्रत्येक चित्रपटातून काही तरी विचाराला चालना मिळते. काही वेगळी दिशा सापडते - तसं काही आपल्याकडे घडताना दिसत नाही - मी या चर्चेत पडत नाही पण काही पुस्तकं (वाचली नसतील तर) निदान चाळून पहा खरंच खूप समृद्ध करणारा अनुभव - पहिल्या comment ला दिलेल्या उत्तरात काही पुस्तकांची नावे दिली आहेत.

नारायण धारपांच्या पुस्तकांची नोंद केली आहे. वाचून पाहेन. इंग्रजी लेखकांची कमी वाचलीत. ज्यूलस वर्नी मात्र आवडला.

लहानपणी नारायण धारप,बाबूराव अर्नाळकर सगळ्यात जास्त आवडते लेखक होते. अनुक्रमे समर्थ व काळापहाड ह्या व्यक्तिरेखा खुपच भारी वाटायच्या. चित्रपट तंत्रज्ञान विकसित न झाल्या मुळे व लोकांची आवड ,कल या विषयाकडे कमी असणे हे सुद्धा एक कारण असू शकेल. साठे व फायकस आणी त्याचा थरार अजुनही डोक्यातून जात नाही. बाकी पुष्कळ रहस्यकथा वाचल्या पण विस्मृतीत गेल्या. आमचं बालपणी अंगावर काटे आणून थरारक भन्नाट करण्यासाठी दोघाही दिग्गजांना मानाचा मुजरा.

६-७ वीत असताना वाचायचो. रात्री झोप लागायची नाही. एकदा गोष्ट वाचायला सुरवात केली की, थांबताच यायचं नाही. एका वेगळ्याच विश्वात गेल्यासारखे वाटायचे. आता पुन्हा या पुस्तकाला हात लावायचा नाही व पुढची गोष्ट वाचायची नाही असं ठरवायचो. पण ८-१० तासांनी किंवा दुसऱ्या दिवशी पुढची गोष्ट वाचल्याशिवाय चैन पडायचं नाही. समर्थ ही व्यक्तिरेखा खूप भुरळ घालायची. असं वाटायचं की, ते कुठून तरी येतील व मला वाचवतील. त्या एका भरवशावर वाचायचे धाडस करत असे.

मला स्वतःला धारपांच्या भयकथा आवडतातच पण विज्ञानकथा त्याहून जास्त आवडतात. नेनचिम , गोग्रामचा चित्रार , बहुमनी या पुन्हा पुन्हा वाचल्या आहेत.

भारतात विज्ञान आधारित काहीही खपत नाही. आपल्याला फेकाफेकी जास्त पसंत. आताच "दोबारा" नावाचा चित्रपट येऊन "गेला." कुणी बघितला? कित्येक थेटरात शो कॅंसल झाले. अप्रतिम पिक्चर !

असं नाहीये.. कोई मिल गया, क्रिश, रा वन आणि फार पुर्वी मिस्टर इंडिया हे चित्रपट चालले होते.>>> व्वा. कळलंं. हाताला पाच बोट आहेत. अजून एक पिक्चरचे नाव टाका. रोबो? हॉलिवूडच्या सायन्स फिक्शनमध्येही फेकाफेकीच असते की !!>> चालायचेच.

अशीच एक दुर्लक्षित विज्ञानकथा 😔 [जाहिरात ]

मी बाबूराव अर्नाळकरांच्या झुंजार व काळापहाड कथा खूपच वाचल्या. 68--70 साली. धारप त्यानंतर आले तोवर माझा रहस्यकथेतला interest संपला होता . व मला तेव्हा त्यांची पुस्तके म्हणजे सायन्स फिक्शन ई० माहित नव्हते कळण्यासही कठीण व भितीदायक वाटल्या . त्याचवेळी मला ऐतिहासिक पुस्तकांचे वेड लागत होते म्हणून नारायण धारप तितकेसे आवडले नाहीत व डोक्यावरूनही गेले. झुंजार व काळापहाड खूप म्हणजे खूप आवडायची. काळापहाडचे चोरांची दुनिया अजूनही चांगले लक्षांत आहे खूप मस्त पुस्तक व वेगळीच चोरांची दुनिया जी काळापहाडने समाजात उघडकीस आणली व पोलिसांच्या ताब्यात बहुतेक चोर दिले, खूपच मजा आलेली वयाच्या 12/13 व्यवर्षी वाचताना व मस्त घाबरण्याचा थरार घेत रहस्यकथा वाचत असे. नविनच जगाची / पुस्तकांच्या थरारक व़िश्र्वाची ओळख होत होती.

झुंजार तर माझा खूपच आवडता हिरो व हे व्यक्त करणे मला जमायचे नाही व भिती व लाजही खूप वाटे त्या अर्धवट वयात. पण काळापहाड व झुंजार अजूनही खूप आवडतात. पण आता ही पुस्तके मिळत नाही वसमाज, काळ पुढे गेल्याने वाचणार्यांना थरारही वाटणार नाही, शस्त्रास्त्रेही खूप आधुनिक होऊन झुंजारचे ठोसे मारून ठगाला लोळविणे हे सर्वच शब्दासकट खूप बाळबोध वाटते व आहे हल्लीच्या काळात

धारप यांचं कोणतं पुस्तक पहिल्यांदा वाचावं? तिकडची आवडती सायन्स फिक्शन फिल्म Lucy कन्सेप्ट जाम आवडतो, आणि मानवाच्या आवाक्यातला विषय आहे. इकडची आवडती सायन्स फिक्शन नाही आठवत ;) बाकी केवळ फिक्शनमध्ये अनेक मराठी छान सिनेमा जे आवडतात आहेत .पण धागा भरकटेल नंतर कधीतरी सांगते :)

मी त्या धाग्या च्या प्रथम लेखात उल्लेख केलेली यक्ष हि कथा sansovoice या you tube चॅनेल वर पहिली - खरंतर त्यातूनच हे लिहावंसं वाटलं - ऐकून पहा

अगदी १४-१५ वर्षांचा असल्यापासून धारप वाचायची गोडी लागली. इथे त्यांचे इतके चाहते आहेत, हे पाहून खूप आनंद झालेला आहे. शब्द किती म्हणून काटेकोर वापरावेत? त्यांच्या ‘दस्त’ या कादंबरीचे फक्त पहिले पान, पहिला परिच्छेद वाचून गार पडलो होतो. एका परिच्छेदात व्यक्तिरेखा मूर्तीमंत समोर उभी करावी, ती धारपांनीच! त्यांच्या बर्याच कथा या विशिष्ट भारित घरांवर, बखळींवर, जागांवर आहेत. त्यात काही अघोरी, अमूर्त आपल्या त्रिमित विश्वापलिकडचं असं असायचं. सर्व कथांचा शेवट सुष्टाचा दुष्टावर विजय छापाच्या असल्या तरी, धारप प्लॉट असा काही फुलवतात, की माणूस अडकून पडलाच पाहिजे. त्यांच्या विज्ञानकथांपैकी दोन्ही फायकस केवळ अप्रतिम! झाडे एकमेकांशी संपर्कात असणे, त्यांची काही स्ट्रॅटेजी असणे, ही कल्पनाच अफलातून! नंतर नंतर थोडा साचेबध्दपणा आला, तरी धारप हे ‘न सुचता’ लिहीणारे लेखक नव्हते, म्हणून थोर वाटतात. तुलना कदाचित अप्रस्तुत ठरेल, पण हल्लीचे अनेक लेखक कथाबीजच नसताना पुस्तके ‘पाडतात’ असे वाटते. म्हणजे केवळ मुख्य पात्राच्या मनातील भणभणते विचार हीच कादंबरी, ज्यात काहीही ‘घडत’ नाही. आणि अशा पुस्तकांना पारितोषिकेही मिळतात. अनेक उदाहरणे देता येतील. धारप हे खास मध्यमवर्गीय कुटुंबात, घरात घडणार्या कथा लिहायचे, पण रोमहर्षक! असा लेखक पुन्हा होणे मुश्किल!

धारप हे केवळ अद्वितीय आहेत! त्यांच्यासारख्या दुसरा पुन्हा होणे नाही.

आइन्स्टाईन एकदा म्हणाला होता,

एक सूचना : आपण मराठीतून लिहिताना जेव्हा परदेशी विद्वानांचा उल्लेख करतो तेव्हा आपण त्यांना एकेरी संबोधले नाही पाहिजे. इंग्लिशमध्ये आदरार्थी बहुवचन नसेल, परंतु मराठीत ते वापरले पाहिजे.

सहज म्हटलं जातं. त्यात गैर नाही. ठराविक संबोधनं पक्की झाली आहेत.

फ्रॉईडची पुस्तके मराठीत उपलब्ध आहेत का ?

फ्रॉईड समजून घेताना ही डॉ उल्हास लुकतुक्यांची एक मालिका स्टोरीटल वर आहे. ती ऐकली. फ्रॉईडचे लैंगिकता व स्वप्ने, ईडिपस कॉप्लेक्स विषयी विवेचन अनेकांना बुचकळ्यात टाकते. https://www.storytel.com/in/en/books/freud-samjun-ghyaychay-1725233

https://www.youtube.com/watch?v=Ydb2Le_cHUM समकालात फ्रॉइडकडे कसे पहावे? ,यावर माझे मित्र डॉ. प्रदीप पाटील यांनी केलेले तरुणांना मार्गदर्शन

प्रकाश घाटपांडेजी स्टोरीटेल व युट्युब दुव्यांकरता धन्यवाद. युट्युब आधी बघेन. स्टोरीटेल चे एखाद्या महिन्याचे सबस्क्रीप्शन घेतले की ते पण नक्की ऐकेन..

तर्कवादी सर, बुकगंगा वेबसाईट वर शोधल्यावर खालील तीन मराठीतील पुस्तके सापडली: सिग्मंड फ्रॉइड विचारदर्शन लेखक: साधना कामत https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/5473337892467400933?BookName=Sigmund-Freud-Vichardarshan स्वप्नमीमांसा लेखक: जीवन आनंदगावकर, डॉ. कमलेश सोमण https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/4654076198875656104?BookName=Swapnamimansa मानसोपचार पद्धतीचे आद्य प्रणेते - सिग्मंड फ्रॉइड लेखक: विश्वास पाटील https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/5690892111003059052?BookName=Sigmund-Freud प्रकाश घाटपांडे सर, डॉ. उल्हास लुकतुकेंना जवळून पाहिलं आहे, बऱ्याच वर्षांपूर्वी, आता खूप वय झालं असेल त्यांचं. त्यांचं सुरेख हस्ताक्षर कायम लक्षात राहील, आणि विशेष म्हणजे ते मराठीत लिहितात! (हल्ली फार्मसीचे विद्यार्थी, डॉक्टरांचं लिपी वाचता यावी म्हणून वेगळा अभ्यास करतात, असं ऐकलं आहे!) स्टोरीटेलवरील डॉ. लुकतुकेंची मालिका आणि डॉ. प्रदीप पाटील यांचं यूट्यूबवरील मार्गदर्शन नक्की ऐकेल. धन्यवाद_/\_

आइन्स्टाईन एकदा म्हणाला होता,

एक सूचना : आपण मराठीतून लिहिताना जेव्हा परदेशी विद्वानांचा उल्लेख करतो तेव्हा आपण त्यांना एकेरी संबोधले नाही पाहिजे. इंग्लिशमध्ये आदरार्थी बहुवचन नसेल, परंतु मराठीत ते वापरले पाहिजे.

सहज म्हटलं जातं. त्यात गैर नाही. ठराविक संबोधनं पक्की झाली आहेत.

फ्रॉईडची पुस्तके मराठीत उपलब्ध आहेत का ?

फ्रॉईड समजून घेताना ही डॉ उल्हास लुकतुक्यांची एक मालिका स्टोरीटल वर आहे. ती ऐकली. फ्रॉईडचे लैंगिकता व स्वप्ने, ईडिपस कॉप्लेक्स विषयी विवेचन अनेकांना बुचकळ्यात टाकते. https://www.storytel.com/in/en/books/freud-samjun-ghyaychay-1725233

https://www.youtube.com/watch?v=Ydb2Le_cHUM समकालात फ्रॉइडकडे कसे पहावे? ,यावर माझे मित्र डॉ. प्रदीप पाटील यांनी केलेले तरुणांना मार्गदर्शन

प्रकाश घाटपांडेजी स्टोरीटेल व युट्युब दुव्यांकरता धन्यवाद. युट्युब आधी बघेन. स्टोरीटेल चे एखाद्या महिन्याचे सबस्क्रीप्शन घेतले की ते पण नक्की ऐकेन..

तर्कवादी सर, बुकगंगा वेबसाईट वर शोधल्यावर खालील तीन मराठीतील पुस्तके सापडली: सिग्मंड फ्रॉइड विचारदर्शन लेखक: साधना कामत https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/5473337892467400933?BookName=Sigmund-Freud-Vichardarshan स्वप्नमीमांसा लेखक: जीवन आनंदगावकर, डॉ. कमलेश सोमण https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/4654076198875656104?BookName=Swapnamimansa मानसोपचार पद्धतीचे आद्य प्रणेते - सिग्मंड फ्रॉइड लेखक: विश्वास पाटील https://www.bookganga.com/eBooks/Books/details/5690892111003059052?BookName=Sigmund-Freud प्रकाश घाटपांडे सर, डॉ. उल्हास लुकतुकेंना जवळून पाहिलं आहे, बऱ्याच वर्षांपूर्वी, आता खूप वय झालं असेल त्यांचं. त्यांचं सुरेख हस्ताक्षर कायम लक्षात राहील, आणि विशेष म्हणजे ते मराठीत लिहितात! (हल्ली फार्मसीचे विद्यार्थी, डॉक्टरांचं लिपी वाचता यावी म्हणून वेगळा अभ्यास करतात, असं ऐकलं आहे!) स्टोरीटेलवरील डॉ. लुकतुकेंची मालिका आणि डॉ. प्रदीप पाटील यांचं यूट्यूबवरील मार्गदर्शन नक्की ऐकेल. धन्यवाद_/\_