भाषा

समूदादाः डोळे पाणवणारी कादंबरी!

वामन देशमुख's picture
वामन देशमुख in जनातलं, मनातलं
26 Jul 2021 - 10:11 pm

'समूदादा' ही नागेश सू. शेवाळकर यांची बालकादंबरी वाचताना वाचकांना मनापासून आनंद होतो, एक प्रकारचे समाधान होते आणि डोळेही पाणवतात! समीर हा कादंबरीचा नायक आणि इतर बाल पात्रं आज घरोघरी, इमारतींमध्ये, गल्लोगल्ली आणि चाळींमधून निश्चितपणे भेटत असतात. त्यांना पाहताना मनात एक शंका आल्याशिवाय राहत नाही की, आजच्या स्पर्धेच्या युगात आपण बालकांचे बालपण हिरावून घेत आहोत की काय? कारण आज मुल दोन-अडीच वर्षांचे होत नाही तोच त्याची रवानगी 'प्ले ग्रुप' किंवा पाळणाघरात होताना दिसते आहे. समूदादा हे सर्वसामान्य घरामध्ये बागडणाऱ्या बालकांचे प्रतिनिधीत्व करणारे चरित्र आहे.

कलावाङ्मयबालकथामुक्तकभाषासाहित्यिकसमाजkathaaप्रकटनआस्वादसमीक्षाशिफारस

इंग्रजी भाषेचा अन्य भाषांवर प्रभाव

केदार भिडे's picture
केदार भिडे in जनातलं, मनातलं
10 Jul 2021 - 7:30 pm

भाषा शिकण्याचा अनुभव कथन करताना मराठी आणि जर्मन संभाषणात इंग्रजी शब्दांचा वापर यावर एक निरीक्षण नोंदवले होते आणि तो विषय थोडक्यात आवरला होता. मात्र त्यानंतर अधिक शोध घेतला असता परिस्थिती जरा वेगळी असल्याचे जाणवले.

१) जगातील भाषांची आकडेवारी

भाषाविचार

चित्रपट आणि वृत्तपत्रातून भाषेचे धडे

केदार भिडे's picture
केदार भिडे in जनातलं, मनातलं
30 Jun 2021 - 12:20 am

Nicos Weg हा जर्मन भाषा शिकवण्यासाठी निर्माण केलेला चित्रपट बघितला. त्यानिमित्ताने भाषेचे धडे घेण्याबद्दलचा माझा अनुभव मी लिहिण्याचा प्रयत्न करीत आहे.

भाषाअनुभव

सेनापती, सावरकर आणि रसगोलक, अर्थात बॉम्ब

मनो's picture
मनो in जनातलं, मनातलं
14 Jun 2021 - 2:52 am

खरडफळ्यावर सेनापती बापट यांच्याविषयी विजय तेंडुलकरांनी लिहिलं होतं, त्याचा उल्लेख केला, आणि त्या निमित्तानं हे आठवलं ते एका धाग्यात टाकतो आहे.

संस्कृतीइतिहासकथाभाषाप्रकटन

कथा: पोळी शब्दाच्या इतिहासातील उल्लेखाची

पाषाणभेद's picture
पाषाणभेद in जनातलं, मनातलं
30 Apr 2021 - 8:38 pm

कथा: पोळी शब्दाच्या इतिहासातील उल्लेखाची

चेहरापुस्तकावर पोळी आणि चपाती यापैकी योग्य मराठी शब्द कोणता यावर वाद झडत असतांना इतिहासाची पाने चाळतांना काही ऐतिहासीक पुरावे हाती लागले.

संस्कृतीपाकक्रियाइतिहासवाङ्मयकथाभाषाप्रतिशब्दव्याकरणव्युत्पत्तीशब्दक्रीडाशब्दार्थविनोदमराठी पाककृतीशाकाहारीसुकी भाजीमौजमजाप्रकटनप्रतिक्रियासमीक्षालेखसंदर्भविरंगुळा

३. रेव्ह. रॉबर्ट काल्डवेल : तमिळ भाषाभ्यास व द्रविडी भाषांचे तुलनात्मक व्याकरण

चौथा कोनाडा's picture
चौथा कोनाडा in जनातलं, मनातलं
15 Mar 2021 - 1:44 pm
भाषालेख

१. रेव्ह. रॉबर्ट काल्डवेल : तमिळ अस्मितेचे उद्गाते ?

चौथा कोनाडा's picture
चौथा कोनाडा in जनातलं, मनातलं
10 Mar 2021 - 1:00 pm

चेन्नईच्या मरीना बीचला भटकणं एक विलक्षण अनुभव असतो. चेन्नईला कामानिमित्त राहायला असताना बऱ्याचदा या बीचवर जाणं झालं. चेन्नईकर व पर्यटक यांच्या गर्दीने बीच कायमचा गजबजलेला असतो. १०-१२ किमीची लांबलचक पुळण प्रचंड गर्दीला सामावून घेत असते. वेगवेगळ्या प्रकारचे स्टॉल्स, छोट्या मोठ्या जत्रा, पर्यटकांचे जत्थे, खेळणारी मुले यामुळे इथलं दृश्य रमणीय असतं. इथं येऊन नुसतं इकडं-तिकडं बघत बसण्यातही भन्नाट टाईमपास होतो.

चेन्नई मरीना बीच:

भाषालेख

भाषा : बोली आणि प्रमाण

डॉ. सुधीर राजाराम देवरे's picture
डॉ. सुधीर राजार... in जनातलं, मनातलं
1 Mar 2021 - 3:49 pm

- डॉ. सुधीर रा. देवरे

(दिनांक २१ फेब्रुवारी ‘जागतिक मातृभाषा दिन’ आणि २७ फेब्रुवारी ‘मराठी भाषा दिन’ या दोन्ही दिवसांच्या निमित्ताने मुंबईच्या सामना वृत्तपत्राच्या रविवार ‘उत्सव’ पुरवणीत दिनांक २१ फेब्रुवारी २०२१ ला प्रकाशित झालेला निमंत्रित लेख आजच्या ब्लॉगवर.) :

भाषालेख