मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव

(π)वाट

अनन्त्_यात्री ·

कर्नलतपस्वी Sat, 09/06/2025 - 14:42
वर्तुळाकार माणसे त्यांची त्रिकोणी नाती अधिक उणे नात्यांमधे शुन्य लागे हाती सरळ रेषेत चालता, चौकोनी जग अडवते, प्रत्येक कोनावर मग, नवे गणित मांडते. भावनेचा गुणाकार, अपेक्षांचा भागाकार, बाकी उरतो शेवटी, फक्त पोकळ पसारा. हे जीवनाचे गणित, कधीच नाही सुटणार, उत्तराच्या आधीच इथे, आयुष्य संपून जाणार

कर्नलतपस्वी Sat, 09/06/2025 - 19:00
मुक्तछंदी म्हणजे इयत्ता दहावी मधे गणित सोडून बायोलाॅजी घेतलेला कवी AI विचारले,उत्तर मिळाले..... कवितेचे गणित (अभंग छंदात) शब्दांचे अंक घेउनी, कवी रचतो मांडणी। भावांच्या गणितातुनी, फुले कविता।। १।। लघु म्हणजे एक मानावा, गुरू अक्षरास दोन। मात्रांचा मेळ साधावा, ठेवुनी भान।। २।। 'य-र-त-भ' आदी गण, सूत्रांची सुंदर माळ। बांधून ठेविती मन, आणि गान।। ३।। गणिताची अचूकता, अन् कवितेची लयबद्धता। दोहोंच्या मिलनातुनी, झरे सुंदरता।। ४।।

कर्नलतपस्वी Sat, 09/06/2025 - 14:42
वर्तुळाकार माणसे त्यांची त्रिकोणी नाती अधिक उणे नात्यांमधे शुन्य लागे हाती सरळ रेषेत चालता, चौकोनी जग अडवते, प्रत्येक कोनावर मग, नवे गणित मांडते. भावनेचा गुणाकार, अपेक्षांचा भागाकार, बाकी उरतो शेवटी, फक्त पोकळ पसारा. हे जीवनाचे गणित, कधीच नाही सुटणार, उत्तराच्या आधीच इथे, आयुष्य संपून जाणार

कर्नलतपस्वी Sat, 09/06/2025 - 19:00
मुक्तछंदी म्हणजे इयत्ता दहावी मधे गणित सोडून बायोलाॅजी घेतलेला कवी AI विचारले,उत्तर मिळाले..... कवितेचे गणित (अभंग छंदात) शब्दांचे अंक घेउनी, कवी रचतो मांडणी। भावांच्या गणितातुनी, फुले कविता।। १।। लघु म्हणजे एक मानावा, गुरू अक्षरास दोन। मात्रांचा मेळ साधावा, ठेवुनी भान।। २।। 'य-र-त-भ' आदी गण, सूत्रांची सुंदर माळ। बांधून ठेविती मन, आणि गान।। ३।। गणिताची अचूकता, अन् कवितेची लयबद्धता। दोहोंच्या मिलनातुनी, झरे सुंदरता।। ४।।
लेखनविषय:
मुक्तक
मौजमजा
काव्यरस
कैच्याकैकविता
गणित
स्पर्शरेषा जोखते जणु वर्तुळाची वक्रता परीघ अंशी / व्यास छेदी (π) उरवी तत्त्वता वर्तुळाचे केन्द्र जीवा # ना कधीही स्पर्शिते केंद्र गिळता तीच जीवा व्यास बनुनी राहते (π) द्विगुणित होऊनी परिघास जेव्हा भागतो हाती ये त्रिज्या-जिला व्यासार्ध कुणी संबोधितो वर्तुळाच्या गारुडाने भूल गणिती टाकली जटिल विद्यांची कवाडे (π) करितो किलकिली परीघ, त्रिज्या दोन्हीही परिमेय असती पण तरी (π ) का मज वेड लावी अपरिमेयाचे परी ~~~~~~~~~~~~~ # जीवा = chord of a circle (π) = 3.14..... अपरिमेय= मोजता न येणारे/ irrational

काही लिहावयाचे आहे.......

कर्नलतपस्वी ·

कर्नलतपस्वी गुरुवार, 11/10/2022 - 10:07
"काही बोलावयाचे आहे" , ही कवीता वाचल्यानंतर मनात आलेले विचार. कुसुमाग्रजांची कवीता आजच्या परिस्थितीत लागू पडते. माणूस किती अंतर्मुख झालाय. कवीने दिलेला शेवटच्या कडव्यातल्या संदेशतुन बोध लक्षात घेऊन त्यानुसार वागणे अपेक्षित आहे.

सस्नेह Wed, 11/16/2022 - 19:20
वाह.. मस्त जमली आहे. कुसुमाग्रज तर ग्रेटच, पण हेसुद्धा छान आहे.

Bhakti Wed, 11/16/2022 - 20:59
छान भाव मांडले आहेत. साद प्रतीसाद, छिन्नी हातोडीचे घाव ठोके पडल्याविना मुर्ती घडणार नाही. बरोबर,पण.....आताशा माझ्याही पोस्ट ऐवजी , इनबॉक्समधल्या सेव्ह कविता वाढू लागल्या आहेत :)

चित्रगुप्त Wed, 11/23/2022 - 02:09
काही लिहावयाचे आहे पण लिहीणार नाही ठावे मजला शब्द माझे, कुणी वाचणार नाही... हे ठाऊक असूनही जाणिवांचा कल्लोळ, भावनांना फुटणारे धुमारे, आठवणींचे सप्तरंग ... हे स्वस्थ बसू देत नाहीत आणि काहीतरी लिहायला, रेखायला, बोलायला उद्युक्त करतातच. मस्त लिहीले आहे. लिहीत रहावे.

कर्नलतपस्वी गुरुवार, 11/10/2022 - 10:07
"काही बोलावयाचे आहे" , ही कवीता वाचल्यानंतर मनात आलेले विचार. कुसुमाग्रजांची कवीता आजच्या परिस्थितीत लागू पडते. माणूस किती अंतर्मुख झालाय. कवीने दिलेला शेवटच्या कडव्यातल्या संदेशतुन बोध लक्षात घेऊन त्यानुसार वागणे अपेक्षित आहे.

सस्नेह Wed, 11/16/2022 - 19:20
वाह.. मस्त जमली आहे. कुसुमाग्रज तर ग्रेटच, पण हेसुद्धा छान आहे.

Bhakti Wed, 11/16/2022 - 20:59
छान भाव मांडले आहेत. साद प्रतीसाद, छिन्नी हातोडीचे घाव ठोके पडल्याविना मुर्ती घडणार नाही. बरोबर,पण.....आताशा माझ्याही पोस्ट ऐवजी , इनबॉक्समधल्या सेव्ह कविता वाढू लागल्या आहेत :)

चित्रगुप्त Wed, 11/23/2022 - 02:09
काही लिहावयाचे आहे पण लिहीणार नाही ठावे मजला शब्द माझे, कुणी वाचणार नाही... हे ठाऊक असूनही जाणिवांचा कल्लोळ, भावनांना फुटणारे धुमारे, आठवणींचे सप्तरंग ... हे स्वस्थ बसू देत नाहीत आणि काहीतरी लिहायला, रेखायला, बोलायला उद्युक्त करतातच. मस्त लिहीले आहे. लिहीत रहावे.
लेखनविषय:
मुक्तक
काव्यरस
गणित
मुक्त कविता
काही लिहावयाचे आहे पण लिहीणार नाही ठावे मजला शब्द माझे, कुणी वाचणार नाही अंतरात माझ्या, भावनांना फुटती धुमारे कोणास वेळ आहे, त्यांचे प्रदर्शन मी मांडणार नाही कल्लोळ जाणिवांचा, उसळे लाटा परी मनात परी अक्षरांचा किनारा तयांना लाभणार नाही मनी आठवणींचे, सप्तरंग जरी विखुरले तरीही शब्दचित्र त्यांचे,मी रेखाटणार नाही साद प्रतीसाद, छिन्नी हातोडीचे घाव ठोके पडल्याविना मुर्ती घडणार नाही. मी उपेक्षितांचा धनी होणार नाही.... जीथे प्रतीसाद भावनांना मिळणार नाही

रोज किती पाणी प्यावे?

माहितगार ·

माहितगार Mon, 04/25/2022 - 14:51
@ पैजारबुवा, फॉर्मात वगैरे नाही तसे रतीबाच्या जिलब्याच टाकल्या आहेत, तुम्ही आवर्जून प्रतिसाद दिला, चौथा कोनाडांनी मुक्तकाला काव्य म्हणाले आणि डॉ. कुमारांनी सुद्धा दाद दिली तर अंमळ सुखावलो नाही असे नाही. अनेक आभार

माहितगार Mon, 04/25/2022 - 14:51
@ पैजारबुवा, फॉर्मात वगैरे नाही तसे रतीबाच्या जिलब्याच टाकल्या आहेत, तुम्ही आवर्जून प्रतिसाद दिला, चौथा कोनाडांनी मुक्तकाला काव्य म्हणाले आणि डॉ. कुमारांनी सुद्धा दाद दिली तर अंमळ सुखावलो नाही असे नाही. अनेक आभार
लेखनविषय:
पाकक्रिया
मुक्तक
आईस्क्रीम
थंड पेय
रस्सा
वाईन
शाकाहारी
शेती
सरबत
काव्यरस
आयुष्याच्या वाटेवर
आरोग्यदायी पाककृती
इशारा
कविता माझी
कालगंगा
कैच्याकैकविता
कोडाईकनाल
गणित
चाहूल
जिलबी
जीवन
तहान
दुसरी बाजू
मराठीचे श्लोक
माझी कविता
मुक्त कविता
रतीबाच्या कविता
लावणी
वाङ्मयशेती
विडम्बन
रोज किती पाणी प्यावे? शरीराची गरज असेल एवढे आणि आधुनिक विज्ञानाने सुविद्य डॉक्टर सुचवतील तेवढे रोज किती पाणी प्यावे? अन्न पिकविण्यासाठी शेतीसाठी शिल्लक राहील एवढे रोज किती पाणी प्यावे? शेती आणि शरीरांची गरज यांचे गणित नाही जुळली तर इतर अपव्यय टाळून लोकसंख्या नियंत्रणाचे महत्व ईतर चार जणांना पटवून शरीराची गरज भागेल तेवढे

अध्यात्माची भूमिती

अनन्त्_यात्री ·
लेखनविषय:
कविता
मुक्तक
मौजमजा
काव्यरस
गणित
अनादिच्या अलिकडचा "अ" हा नि:संग असा एक बिंदू घेतला. मग अनंताला स्पर्श करू धजणारा, ज्ञानगम्य असा, "ज्ञ" हा दुसरा बिंदू घेतला. "अ" ला "ज्ञ"शी जोडणारी "अज्ञ" ही रेषा आखली. ह्या रेषेवर माझ्याच जवळपास कायम घोटाळणारा "हम्" हा बिंदू निवडला. "अज्ञ" या रेषेशी लंबरूप, फटकून असणारे, "सोs" हे प्रतल असे निवडले की ते "अज्ञ" रेषेला "हम्" बिंदूत छेदेल. "सोs" प्रतलावरील १,२,३,....

"सद्गुरू"वाचोनी सापडली सोय

अनन्त्_यात्री ·

संजय क्षीरसागर Sat, 05/30/2020 - 15:40
काम-वेग कमी पडे अनंता म्हणूनी गणित ना सुटे संसारची तो झेपेना मग, कवि निघे अध्यात्मा कडे । काम-वेग गणिताची चर्चा ? तो तर अनुभव जाणा, काळ लागला जबरी मागून, जरा उसंत देईना | अध्यात्मातील पेच नव्हे हा संसार तुम्हाला छळतो, व्यायाम करा शय्येवर, जर उपयोग तिचा ना कळतो ।

ज्ञानोबाचे पैजार Sat, 05/30/2020 - 16:44
पढतमूर्खासी सदगुरु म्हणणे | त्याच्या पायी लोळण घेणे | यापरीस जीव देणे | असे किती तरी बरवे || मी स्वयंभु, मीच शहाणा | बाकी जगी मुर्खांचा भरणा | ऐसी असे ज्याची धारणा | दूर त्यासी ठेवावे || त्याला दुर्लक्षून मारावे | भुंकला तरी भुंकून द्यावे | वराहा सोबत कुस्ती खेळणे | म्हणजे चिखलानेच स्नान || सुज्ञासी जास्त नलगे सांगणे | उचित पैजारास पायी ठेवणे | त्याकडून छत्राची अपेक्षा ठेवणे | रक्तबंबाळ करेल || पैजारबुवा,

संगणकनंद Sat, 05/30/2020 - 21:55
ही खरडणी बेशर्थ निरर्थक, सावळा गोंधळ आणि भंपक कल्पनाविलास आहे. कारण, सद्गुरूना medieval time मध्ये अर्थात मध्यंतरीच्या काळात झालेल्या साक्षात्काराचा उल्लेख त्यात नाही. दुर्दैवाने या साक्षात्काराने सद्गुरूचे असामान्य ज्ञान आणि जमिनीवरील वास्तव यातील समन्वय असंभव होऊन बसला आहे. सद्गुरुंचा Step-By-Step to Enlightenment करुन जगाला तारण्याच्या उदात्त हेतूमधील इंटरेस्ट केवळ दुसर्‍या एका सृहदाची काम करण्याची पद्धत बघून जवळजवळ संपला. तसेच आपल्याला प्राप्त झालेले निराकार सत्याचे ज्ञान जगाला देण्यासाठी अध्यात्मावर एक सरळ आणि सोपं पुस्तक लिहून प्रकाशित करण्यासाठी पुन्हा मूड येण्याची गरज आहे असाही साक्षात्कार सद्गुरुंना झाला. सद्गुरुंना आता असेही वाटत आहे की आपण पिओडी (प्रिंट ऑन डिमांड) पुस्तक छापावे. साधारण दहाएक ऑर्डर्स बुक झाल्यावर एक बॅच प्रिंट होऊन ती कस्टमर्सना घरपोच पाठवली. पुस्तकाला काळं कुत्रंही हुंगलं नाही तर Enlightenment आपल्या कमरेत किंवा गाढवाच्या शेपटीत घुसायची. सगळा घोळ होऊन बसला आहे. शिवाय आता ही Enlightenment तिच्या निराकार अंतिम सत्याच्या स्वरुपातून बाहेर पडून "साधकांचा भर पुस्तकावर असतो" या व्यवहारीक तडजोडीपाशी येऊन थांबली आहे.

संजय क्षीरसागर Sun, 05/31/2020 - 02:12
खुसपट काढी बिलंदर । चोंबडा फुकट अधीर । चोंबडा म्हणे मी थोर । पडलेल्याला देतो धीर ।। बिलंदरासी ना झेपे । चोंबडा म्हणे मी आहे रे । बिलंदरास पडता जोडे । चोंबडा म्हणे दुर्लक्षीरे । चोंबड्या न पुसते कोणी । नांव फुकाचे मिरवी । बिलंदराच्या भंपक कविता । चोंबडा सांगे थोरवी । असा बिलंदर शिष्य । चोंबडा तयाचा गुरु । छपरी भक्ती सोहळा । मिरवी निर्बुद्धीचे वारु ।

संजय क्षीरसागर Sat, 05/30/2020 - 15:40
काम-वेग कमी पडे अनंता म्हणूनी गणित ना सुटे संसारची तो झेपेना मग, कवि निघे अध्यात्मा कडे । काम-वेग गणिताची चर्चा ? तो तर अनुभव जाणा, काळ लागला जबरी मागून, जरा उसंत देईना | अध्यात्मातील पेच नव्हे हा संसार तुम्हाला छळतो, व्यायाम करा शय्येवर, जर उपयोग तिचा ना कळतो ।

ज्ञानोबाचे पैजार Sat, 05/30/2020 - 16:44
पढतमूर्खासी सदगुरु म्हणणे | त्याच्या पायी लोळण घेणे | यापरीस जीव देणे | असे किती तरी बरवे || मी स्वयंभु, मीच शहाणा | बाकी जगी मुर्खांचा भरणा | ऐसी असे ज्याची धारणा | दूर त्यासी ठेवावे || त्याला दुर्लक्षून मारावे | भुंकला तरी भुंकून द्यावे | वराहा सोबत कुस्ती खेळणे | म्हणजे चिखलानेच स्नान || सुज्ञासी जास्त नलगे सांगणे | उचित पैजारास पायी ठेवणे | त्याकडून छत्राची अपेक्षा ठेवणे | रक्तबंबाळ करेल || पैजारबुवा,

संगणकनंद Sat, 05/30/2020 - 21:55
ही खरडणी बेशर्थ निरर्थक, सावळा गोंधळ आणि भंपक कल्पनाविलास आहे. कारण, सद्गुरूना medieval time मध्ये अर्थात मध्यंतरीच्या काळात झालेल्या साक्षात्काराचा उल्लेख त्यात नाही. दुर्दैवाने या साक्षात्काराने सद्गुरूचे असामान्य ज्ञान आणि जमिनीवरील वास्तव यातील समन्वय असंभव होऊन बसला आहे. सद्गुरुंचा Step-By-Step to Enlightenment करुन जगाला तारण्याच्या उदात्त हेतूमधील इंटरेस्ट केवळ दुसर्‍या एका सृहदाची काम करण्याची पद्धत बघून जवळजवळ संपला. तसेच आपल्याला प्राप्त झालेले निराकार सत्याचे ज्ञान जगाला देण्यासाठी अध्यात्मावर एक सरळ आणि सोपं पुस्तक लिहून प्रकाशित करण्यासाठी पुन्हा मूड येण्याची गरज आहे असाही साक्षात्कार सद्गुरुंना झाला. सद्गुरुंना आता असेही वाटत आहे की आपण पिओडी (प्रिंट ऑन डिमांड) पुस्तक छापावे. साधारण दहाएक ऑर्डर्स बुक झाल्यावर एक बॅच प्रिंट होऊन ती कस्टमर्सना घरपोच पाठवली. पुस्तकाला काळं कुत्रंही हुंगलं नाही तर Enlightenment आपल्या कमरेत किंवा गाढवाच्या शेपटीत घुसायची. सगळा घोळ होऊन बसला आहे. शिवाय आता ही Enlightenment तिच्या निराकार अंतिम सत्याच्या स्वरुपातून बाहेर पडून "साधकांचा भर पुस्तकावर असतो" या व्यवहारीक तडजोडीपाशी येऊन थांबली आहे.

संजय क्षीरसागर Sun, 05/31/2020 - 02:12
खुसपट काढी बिलंदर । चोंबडा फुकट अधीर । चोंबडा म्हणे मी थोर । पडलेल्याला देतो धीर ।। बिलंदरासी ना झेपे । चोंबडा म्हणे मी आहे रे । बिलंदरास पडता जोडे । चोंबडा म्हणे दुर्लक्षीरे । चोंबड्या न पुसते कोणी । नांव फुकाचे मिरवी । बिलंदराच्या भंपक कविता । चोंबडा सांगे थोरवी । असा बिलंदर शिष्य । चोंबडा तयाचा गुरु । छपरी भक्ती सोहळा । मिरवी निर्बुद्धीचे वारु ।
लेखनविषय:
मुक्तक
मौजमजा
काव्यरस
कालगंगा
गणित
मुक्त कविता
बालपणीचा काळ सुखाचा असे जरि कुणी म्हणती काळ-काम-वेगाच्या गणिते तेव्हा छळिले किती ! मात्र अता "सद्गुरू" म्हणती की "काळ असे हो भास" ऐकुनी अमृतवाणी, सोडिला सुटकेचा निश्वास झंझट "काळा"चे गेले की "काम-वेग" मग उरे गणित गहन त्याचे सोडविण्या अहोरात्र मी झुरे काम-वेग गणिताची चर्चा कशी सदगुरूपाशी? (अध्यात्माच्या शिखरावर ते! का भ्रष्टावे त्यांसी?) अध्यात्मातील पेच नवा हा रोज अम्हाला छळतो रजनीशांचे ग्रंथ उशाशी घेऊनी सध्या निजतो!

गणितं..

मन्या ऽ ·

गणेशा Sat, 05/23/2020 - 07:33
मनीचे मन....भारी.. अवांतर : कॉमर्स वाल्यांचा मला कायम हेवा वाटायचा.. सायन्स ला होतो, गणित आवडता विषय पण इतर वेळेस कॉमर्स असावे असं वाटायचं कायम.

मन्या ऽ Sat, 05/23/2020 - 09:23
अवांतर: हे आपल्याकडे टक्केवारीमुळे कायम होत आलंय. ज्यांना टक्के जास्त ते सायन्स. जे ऍवरेज ते कॉमर्सला जातात. ज्यां उरलेले आर्ट्समधे हातपाय मारतात. खुप कमी लोक स्वतःची आवड जपत करिअर चुज करतात. असो. चालायचंच.

गणेशा Sat, 05/23/2020 - 07:33
मनीचे मन....भारी.. अवांतर : कॉमर्स वाल्यांचा मला कायम हेवा वाटायचा.. सायन्स ला होतो, गणित आवडता विषय पण इतर वेळेस कॉमर्स असावे असं वाटायचं कायम.

मन्या ऽ Sat, 05/23/2020 - 09:23
अवांतर: हे आपल्याकडे टक्केवारीमुळे कायम होत आलंय. ज्यांना टक्के जास्त ते सायन्स. जे ऍवरेज ते कॉमर्सला जातात. ज्यां उरलेले आर्ट्समधे हातपाय मारतात. खुप कमी लोक स्वतःची आवड जपत करिअर चुज करतात. असो. चालायचंच.
लेखनविषय:
कविता
मुक्तक
काव्यरस
मुक्त कविता
Taxonomy upgrade extras
गणित
चुका
आयुष्य
गणितं.. आयुष्याच्या पाटीवरची गणितं माझी चुकली चुका लपवण्यासाठी मी ती पटापट पुसली मनाचा शिक्षक आहे थोर कडक शिस्तीचा पुसलेली गणितं परत परत विचारली उत्तर देता येईनात झाली पळता भुई थोडी माझे मनच होऊनी मैत्र आता माझी शिकवणी घेई शिकवणी झाली चांगली मास्तरांनी सांगितला एक जालिम उपाय जुनी शिदोरी पाठीला नवे अनुभव बांध गाठीला निर्धास्त होऊन जग मी आहेच तुझ्या सोबतीला उपाय कामी आला अन् आनंदीआनंद झाला नवे लोक नवी आव्हानं असतील रोज रोज कशाला दडायचे आता थेट भिडायचे मनसोक्त जगायचे पण ह्यावेळी गणितं सोडवताना भान मात्र ठेवायचे! -दिप्ती भगत (६ डिसेंबर, २०१९)
Subscribe to गणित