साहित्याचे मारेकरी - चेतन भगत, सुदीप नगरकर, दुर्जोय दत्ता.

आज सकाळी परत एकदा 'एबीपी माझा' वरती महाराष्ट्रीयन इंग्रजी लेखक (?) सुदीप नगरकराची मुलाखत पहिली. याच सुदीप नगरकरला एबीपी माझाने काही वर्षांपूर्वी 'महाराष्ट्राचा शिलेदार' म्हणून नावाजले होते. थोडेसे त्याच्याविषयी आणि त्याच्या सारख्याच लेखकांविषयी लिहावे म्हणतोय. तर आज सगळ्या भारतात आणि विश्वात जिथे जिथे भारतीय लोक राहतात तिथे त्यांना चेतन भगत, दुर्जोय दत्ता, आणि सुदीप नगरकर हि नावे थोड्या बोहत प्रमाणात परिचयाची असतील. गेल्या आठवड्यात वाचलेल्या एका लेखानुसार या तिघांनी लिहिलेली सगळीच्या सगळी पुस्तके हि नेशनल बेस्टसेलर आहेत, चेतन भगतची ७० लाख, सुदीप नगरकरची १३ लाख, दुर्जोय दत्ताची १८ लाख म्हणजे जवळपास १ कोटी प्रती सर्व मिळून गेल्या काही वर्षातच विकल्या गेल्या आहेत. ही एक मोठी कमालच म्हणावी लागेल कारण एवढी इंग्रजी पुस्तके भारताच्या इतिहासात इतक्या वेगाने कधीच खपली नव्हती. आणि यापेक्षाही मोठी कमाल म्हणजे हे तिघेही 'रोमान्स' या एकाच शैलीत लिहिणारे लेखक आहेत. आता यांच्या यशाचे गमक काय? भारतीय अभिरुचीत सोशल मेडियामुळे झपाट्याने झालेला बदल कि 'कोन्वेन्ट' आणि 'इंग्लिश' स्कुलांमुळे अचानक निर्माण झालेला नववाचक वर्ग? (वेग पाहता 'अचानक' आणि 'झपाट्याने' हेच शब्द समर्पक आहेत.) सुदीप नगरकर हा इंजिनियरिंग च्या फायनल इअरला असताना त्याच्या प्रेयसीने त्याला ठेंगा दाखवला, मग हे महाशय भयंकर दारू आणि सिगारेटी प्यायला लागले. यांनी त्यांच्या प्रेयसी विषयी याला-त्याला सांगणे सुरु केले. हे महाशय त्यावेळी डायरी लिहायचे. त्या डायरीत त्यांनी प्रेयसी विषयी लिहिलेली काही पाने वाचून यांच्या एका मित्राने म्हणे यांना पुस्तक लिहायचे सुचवले, हे भलतेच मनावर घेऊन नगरकरांनी एक पुस्तक लिहिले, ते पुस्तक बघता बघता बेस्टसेलर झाले. मग यांनी काय करावे ? तर इंजिनियरिंग सोडून त्याच पुस्तकातला तोच नायक आणि तीच नाईका उचलून त्यांचे रोमांटिक कथासूत्र पुढे लांबवले आणि 'That's the way we met!' नावाचे आणखी एक चोपडे लिहून काढले.. यांच्या लिखाणाविषयी बोलायचे झाले तर मी आवर्जून सुदीप नगरकरच्या 'That's the way we met!' मधले दोन परिच्छेद येथे नमूद करू इच्छितो..

1. I want to marry you near the sea, maybe Marine Drive. I always imagine how, after the ceremony is over you will sit in the car and I will drive us towards our new home. The girls in our family don’t wear Punjabi chuda in marriage, but I want you to wear it. You will be dressed in my favorite red saree with a silver border on it. I will look at the chuda in your hand and smile. You will coyly glance at me and I will smile seeing you blush. All the way while driving, I would think of how beautiful you looked on our wedding night.
2. I don’t want to lose you forever. Don’t you remember our romantic nights in Manali, where we cuddled with each other, and made sweet love until day break? I think we broke the flower vase too that night. We were on the table and all over. How can you forget the chuda you bought just because it was my wish? Our name carved over it, I thought Aditya and Riya couldn’t be separated. They are one. Why do you want to change that?

तर वरील फक्त दोन परिच्छेदातच जरी तोडक्या मोडक्या इंग्रजीकडे दुर्लक्ष केले तरी नगरकर महाशयांना लेखक म्हणावे कि नाही हा प्रश्न उद्भवतो. फक्त एक कॉलेजकुमार आणि एक कुमारिका उचलायचे, आणि त्यांच्यातले काही इनटीमेट सीन, लैंगिक संबंध, नात्यातले बालिश आणि मूर्ख चढउतार दाखवायचे आणि अकरावी, बारावी आणि ग्रजुअशन ची पोर टार्गेट करून हि कागदाची बंडलं 'कादंबरी' या नावाने खपवायची हेच यांचे उद्योग यांना मी साहित्याचे मारेकरी म्हणतो ते दोन कारणासाठी एक तर यांच्या जबर एकामागून एक विकणाऱ्या कादंबऱ्यांचे साहित्यिक मुल्य शुन्य आहे, उलट दर दोन वाक्यानंतर प्रेयसीला "I love you jaan", "I love you baccha" "You are my honey" हे म्हणणारा नायक, दर वीस पानानंतर "We started kissing each other very warmly, I was able to feel her tongue on my teeth. Suddenly I started opening the hooks of her bra, I was now able to feel her warm breast on my chest, I threw her on bed and... " या असल्या उनाड भाषेत केलेले लेखन. आणि दुसरे म्हणजे, यांचे हे निरुपयोगी आणि बॉलीवूडचा इफ्फेक्ट असणाऱ्या पाश्च्यात 'रोमांटिक लव' विषयीच्या कादंबऱ्या वाचून आपण साहित्य वाचतो आहोत असा होणारा कोवळ्या पोरांचा गैरसमज. यामुळे एक संपूर्ण पिढी साहित्या विषयीची मतेच चुकीची करून घेत आहे. याचाच परिणाम म्हणजे 'Few things left unsaid' वाचणार्या पोरांना ययाती अथवा कोसला वाचण्यात कसलाच रस नसतो. आणि साहित्य म्हणजे काय हे बर्याच पोरांना ह्या नालायक लेखकांमुळे कळतच नाही. हे त्यांना दर महिन्याला एक नवी लवस्टोरी वाचायला लावतात. एवढ्यावरही हि मंडळी थांबली असती तरी काही आपत्ती नव्हती, पण एक पुस्तक विकले गेले म्हणून "बास, आता आयुष्यात दुसरे काही करायचेच नाही तर फक्त पुस्तके लिहित राहायचे" असला करिअरीस्टिक प्रोपागांडा घेऊन लेखन करायला आलेली हे लोक सध्या दर वर्षी दोन कादंबऱ्या लिहितात (नव्हे खपवतात) . आणि जोड धंदा म्हणून 'टाइमस ऑफ इंडिया' मध्ये "What young India wants?" या मथळ्याखाली भारतीय तरुणाचे विचार मांडण्यासाठी स्वतः होऊन प्रतिनिधित्व करतात. आणि त्यात मुलुखभराचा मूर्खपणा वर्तमानपत्री भाषेत छापून आणतात. आजकाल नगरकर महाशय स्वतःला "Motivational Speaker" असेही म्हणवून घ्यायला लागले आहेत. लाख लाख रुपयांचे मानधन घेऊन हे "अक्सीडेंटल लेखक" आयआयटी च्या पोरांची stereotypical advice देऊन आयमाय एक करतात. खरे म्हणजे जो माणूस स्वतः अचानक यशस्वी झाला आणि तो हि काहीच न करता तोच माणूस 'यशस्वी कसे व्हावे' या विषयी भारतातील सर्वोत्तम अभियांत्रिकी कोलेजात व्याख्यान देण्यास पात्र आहे का? तरी बरे मी इथे त्याच्या बौद्धिक पातळीविषयी बोलत नाहीये. एक मजेशीर गोष्ट सांगतो आणि माझे पाल्हाळ संपवतो, काही महिन्यांपूर्वी, या नगरकरांचा म्हणे महानगर पालिकेच्या कुजलेल्या पोलमुळे स्कूटर वरून अपघात झाला, किरकोळ जखमीही झाले तर हे महाशय पोहचले थेट महानगरपालिकेत, आणि म्हणाले 'आता मला एक महिना बेड रेस्ट घ्यावी लागेल आणि यामुळे माझे १० लाखांचे नुकसान होईल आणि मला अगोदरच १ लाख दवाखान्यात खर्च झाला आहे हि सर्व रक्कम मला नुकसान भरपाई म्हणून द्यावी' पण महानगरपालिकेने फक्त माफी मागून प्रकरण संपवले. मग यांनी स्वतःचा रीकवर होत असतानाचा एक व्हीडीओ बनवला आणि युट्युब वर टाकून दिला. आणि म्हणाले "दिल मे सच्ची चाह हो तो आदमी कुछ भी कर सकता है, मुश्किल कितनी भी बडी क्यू न हो हमारे धैर्य को नही हर सकती" आणि काही महिन्यानंतर पुन्हा एक पुस्तक बाजारात आणले. आता या महान माणसाविषयी आणि याला 'महाराष्ट्राचा शिलेदार' म्हणणाऱ्या एबीपी माझा विषयी मी काय लिहू तेच सुचेनासे झालेय (आपली मते जाणून घ्यायला आवडतील, चेतन भगत आणि दुर्जोय दत्ता विषयी खूप लिहिणार आहे पुढच्या भागात...)