मी विक्रांत या विमानवाहू नौके वर २ वर्षे(१९९०-९१ ) डॉक्टर म्हणून कार्यरत होतो.तेंव्हाचे प्रसंग खाली देत आहे . विक्रांत वरील आयुष्य फार गमतीचे होते.१९६१ मध्ये भारतीय नौदलात सामील झाल्यापासून ती पूर्ण वेळ समुद्रात उभी असल्याने नौकेवर गंज पकडणे प्रचंड प्रमाणात असते. त्यामुळे नौसैनिकांना कायम गंज साफ करणे आणि त्यावर रंग लावणे हि कामे करावी लागतात.त्यामुळे नौसैनिकांना कायम गंज साफ करणे आणि त्यावर रंग लावणे हि कामे करावी लागतात एकदा वार्षिक तपासणी (annual inspection)पूर्वी एक सैनिक एका छोटयाशा बंद ८ फूट x ६ फूट खोलीत रंग लावत होता.विक्रांतचा सर्वात वरील भाग हा विमाने उतरण्यासाठी केलेली धावपट्टी असे.म्हणून त्यावर पूर्ण काळा न घसरणारा रंग लावलेला असतो. त्यामुळे वरती उन्हाचा चटका आणि पूर्ण उष्णता शोषणारा काळा रंग शिवाय आत मध्ये चालणारे डीझेल जनरेटर यामुळे आतमध्ये तापमान ४५" से पोहोचते.आणि पूर्णवेळ समुद्रात उभे राहण्यामुळे सापेक्ष आर्द्रता ८०-९०% असते. इतक्या उष्णतेत काम करायला लागल्यामुळे नौसैनिक बरयाच वेळा खाकी ओवर ड्रेस (overall) च्या आतील सर्व कपडे काढून टाकीत असत. रंग लावण्यापूर्वी अगोदरचा रंग काढण्यासाठी तो टरपेंटाईन (thinner) ने पृष्ठभाग स्वच्छ करीत होता. अचानक वीज गेली आणि अंधार झाला. त्या नौसैनिकाला जेवणापूर्वी रंगकाम पूर्ण करण्याचे आदेश असल्यामुळे त्याने एक मेणबत्ती घेतली.ती पेटवण्यासाठी त्याने काडी ओढली तो काय?आत मध्ये बाष्पीभवन झालेल्या टरपेंटाईन चा स्फोट झाला. आणि तो नौसैनिक ३३% भाजला.त्याला तशाच परिस्थितीत माझ्या दवाखान्यात आणले गेले. या अगोदर मी स्फोटात काळी झालेली किंवा भाजलेली माणसे फक्त सिनेमात बघितली होती.१००० माणसात मी एकटाच डॉक्टर होतो.प्रसंगावधान ठेवणे आवश्यक होते. मी ताबडतोब त्याला दोन्ही हातात सलाईन चा कॅन्यूला लावला. दोन्ही बाजूनी सलाईन जोरात सुरु केले. त्याला पेथीडीन चे इन्जेकशन दिले.या वेळेस त्याला सलाईन लावणे महत्वाचे असते कारण एकदा हातापायाला सूज आली तर नस सापडणे फार कठीण होते.कोणताही कपडा न काढता मी त्याला निर्जंतुक कापसामध्ये गुंडाळले.जननेंद्रिये सोडून त्याच्या शरीराचा संपूर्ण पुढचा भाग भाजला होता.(underwear) असल्यामुळे फक्त तेवढा भाग वाचला होता.त्याला नौदलाच्या अश्विनी रुग्णालयात ताबडतोब हलवले. पुढे त्याच्या २ प्लास्टिक सर्जरी झाल्या आणि तो पूर्णपणे तंदुरुस्त होऊन नौदलात रुजू झाला सल्फ्युरिक आम्लामुळे डोळा भाजल्याची कथा परत केंव्हा तरी. सुबोध खरे सर्जन कमांडर(निवृत्त)