कोई दिन गर ज़िंदगानी........ ग़ालीब

ग़ालिबाच्या शब्दांचे सर्व यथार्थ मी दिलेत आणि जो काय थोडा फार शायराना अंदाज माझ्याकडे आहे त्यातनं गवसलेला अर्थ दिलाय. ग़ालिबच्या शायरीचे अर्थ गूढ आहेत, म्हणजे >बारहा देखी हैं उनकी रंजिशें पर कुछ अबके सरगिरानी और है इथे रंजिशेंचा अर्थ बेवफाई असा आहे, मराठीत तो अंदाजच नाही म्हणजे एखाद्या प्रेयसीनं दुसर्‍यावर प्रेम करणं आणि तरीही प्रियकरानं तिच्या प्रेमाची अभिप्सा करणं फक्त उर्दूत आहे > दे के ख़त, मुँह देखता है नाम:बर कुछ तो पैग़ाम-ए-ज़बानी और है इथे `पैग़ाम-ए-ज़बानी' एक शब्द आहे आणि त्याचा अर्थ तिनं पत्रात पाठवलेला संदेश काही और आहे (आणि त्यामुळे, दे के ख़त, मुँह देखता है नाम:बर) अशी पहिली ओळ आहे >क़ातिब-ए-अ'अमाल हैं अक्सर नुजूम वह बला-ए-आसमानी और है बला-ए-आसमानी म्हणजे स्वर्गातली परी, अर्थात प्रेयसी! क़ातिब-ए-अ'अमाल म्हणजे चित्रगुप्त आणि नुजूम म्हणजे माणसाचं भाग्य (जोतिष या अर्थानं) त्यामुळे ग़ालिबचा बयां किती अफलातून आहे ते पाहा: आपल्या गतजन्मीच्या कर्मांच्या चित्रगुप्तानं लिहीलेल्या लेखाजोख्यावरून आपलं या जन्मीच भाग्य ठरतं पण (इथे माझं पूर्वसुकृत कितीही थोर असलं तरी) ही प्रेयसी (बला-ए-आसमानी) इतकी और आहे की तिनं माझं भाग्य ठरवलय! >हो चुकीं 'ग़ालिब' बलाएँ सब तमाम एक मर्ग-ए-नागहानी और है इथे ग़ालिब कहर करतो, असं म्हणतात की मृत्यू आयुष्याची सर्व घालमेल शांत करतो मग तुम्ही कसेही जगले असा (ये अचानक दिलको कैसे सुकून आ गया? या वो आ गये या मौत का पयाम आ गया?) पण ग़ालिब सर्वांना पार करुन जातो, तो म्हणतो माझ्या सर्व विपदा संपल्या याचा अर्थ मृत्यू आला असा नाही कारण तो देखील मला सुखासुखी मरु देणार नाही, तो एका नव्या विपदे सारखा, आकस्मिक (मी थोडं सावरून शांत व्हायच्या आत)- (मर्ग-ए-नागहानी) येणार आहे, ती विपदा अजून यायची आहे आणि त्यामुळे ही तगमग अशीच राहणार आहे! ग़ालिबची शायरी थोर आहे कारण तिला सूफ़ियाना अंदाज़ आहे आणि सूफ़ियाना अंदाज़ माहिती नसेल तर अर्थांचे सर्वस्तर उलगडणार नाहीत