पिडां, तुमच्यासारखीच माझीही स्थिती आहे. सबब मत देत नाही. मतं काय येतात तीच पाहू. सवाल भन्नाट!

मॉरिशस, मादागास्कर, टिंबक्टू इ. इ. बाकी, कौल पापूलर होनार हे भविष्य लिहून घ्या (नाडीशिवाय सांगतो आहे ;) )

पृथ्वीवर वरील देश जुने झाले. आम्ही चंद्राचा - मंगळाचा विचार करतो. तिथे कोणते देश आहेत हे समजले की लिहीनच येथे.

तुम्ही विचार करु शकता ? अरे वा ! ;) --अवलिया ============ यॉर्कर भल्याभल्यांची दांडी उडवतो... म्हणुन पक्षपाती पंच त्याला नोबॉल ठरवतात.

ह्म्म...आपल्या देशाने आपल्या आजुबाजुच्या देशांशी चांगले संबंध ठेवुन असायलाच हवे...पण तसे काही दिसत नाही,कारण जर तसे असते तर त्यांच्या देशातुन आपल्या देशात घुसखोरी,आपल्या विरुद्ध कारवाया आणि बनावट चलन बनवण्याचे धंदे फोफावले नसते...नेपाळ-चीन मैत्री ही आपल्या देशाला नंतर तापदायक ठरणार आहे...तेव्हा आत्ताच काहीतरी उपाय केले पाहिजे...श्रीलंकेशी उत्तम संबंध ठेवणे ही देखील काळाची गरजच आहे. स्वतःची शक्ती वाढवली की दुसर्‍यावर अवलंबुन राहण्याची गरज राहणार नसली तरी उत्तम मित्र देखील हवाच हवा. (आपले इस्त्रायलशी संबंध कसे असावेत बरे ? :?) मदनबाण..... तुम्ही किती जगलात ह्यापेक्षा कसं जगलात याला जास्त महत्त्व आहे. ISRO to launch 7 satellites in 20 minutes http://www.timesnow.tv/videoshow/4327992.cms Navy gets UAVs to counter sea threat http://www.timesnow.tv/videoshow/4327991.cms

आपले इस्त्रायलशी संबंध कसे असावेत बरे ? दोघांनाही एकेमेकांपासून घेता येण्यासारखं बरंच आहे.... पण मोठ्यानं बोलू नका बरंका! आपले लाडके अरब देश रागावतील!!!! :)

पिडा तुम्ही म्हणताय ते खरंय. आंतरराष्ट्रीय पातळीवर ज्यांचे काही स्थान आहे,अशी मंडळी आपल्या बाजूने दिसत नाहीयेत हे खरंय. काही फुटकळ (आकार, ताकद या दृष्टिने) पण स्ट्रॅटेजिकली महत्त्वाचे काही देश मित्र म्हणावेत असे आहेत. त्यात अफगाणिस्तान, ताजिकीस्तान हे आहेत. नुकताच आपण मंगोलियाशी अणू करार केलाय. युरोपीय देश अमेरिकेच्या कच्छपी लागलेले असले तरी त्यात फ्रान्स आपल्या बाजूचा वाटतोय. ब्राझीलशीही आपले चांगले संबंध आहेत. पण मोठी म्हणता येतील अशी राष्ट्रे आपल्या बाजूने नाहीत, हे पटतंय. पंडित नेहरूंच्या तटस्थ देशांची चळवळ सुरू करण्याचा उद्देश अशा फुटकळ, अविकसित राष्ट्रांचीच एक ताकद तयार करण्याचा असावा. पण तो पूर्णत्वास गेला नाही हे दिसतेच आहे. शिवाय त्यातल्या चीननेच आपल्यावर आक्रमण केले. आता नव्याने ब्रिक म्हणजे ब्राझील, रशिया, इंडिया आणि चायना असा प्रयत्न होतोय, पण यातल्या चीनशी आपले संबंध पहाता, त्याला कितपत अर्थ आहे हा प्रश्न आहेच. थोडक्यात एवढी मांडणी करूनही बाकी शून्यच येतेय. (भोचक) तुम्ही पत्रकार आहात? कोणत्या पक्षाचे? हा आहे आमचा स्वभाव

मोठा गहन प्रश्न आहे खरा. एकेकाळी बळचकर रशिया म्हणून खूश होत होतो :-) आता काय? :-( असो मित्र बित्र कोणी नसते. असतात केवळ युत्या, काळ वेळ बघुन केलेल्या!

लय भारी रे पिडां ! पितृभू, पुण्यभूश्चैव वाले लोक उद्या सकाळी उगवतील, त्यांच्या वैचारिक दारिद्र्यपूर्ण प्रतिसादाची वाट पाहतो. तोपर्यंत, तू वैचारिक लिहितोस, त्यामुळे अत्यंत ब्राम्हणद्वेष्टा आहेस, त्यामुळे उपक्रमाच्या संपादकमंडळावर जाण्याच्या लायकीचा आहेस, हे सांगून ठेवतो. अष्टविनायका तुझा महिमा कसा ! -- मिसळभोक्ता

मित्र ? ते फक्त बलदंडानाच असतात शेळपटाना नाही. आपल्या देशाने परकीय राष्ट्राशी संबंधित अशा कोणत्या बाबतीत स्वतःचे अस्तित्व, ताकद दाखवून दिली आहे ? चीन, अमेरिका यांची पाकिस्तान ला मदत, ऑस्ट्रेलियातील हल्ले, पाकिस्तानातून येणारे दहशतावादी, घुसखोर, मल्टीनॅशनल कंपन्यांची दादागिरी, चीनचे रोजचे नवे नवे दावे, इ. इ.

माझ्या मते तिबेट आणि नेपाळ हे भारतवर्षाचे जुने मित्र आहेत. संस्कृती मिळती-जुळती आहे, आणि भारताची अनेक आध्यात्मिक, सांस्कृतिक मुळं तिथे रुजली आहेत. पण आता वेगळीच समस्या भेडसावत आहे. आपले मित्र देश कोणते आहेत हा मुद्दा फारसा गंभीर नाही. आपली मित्र 'राज्य' कोणती आहेत हे तपासणे आता गरजेचे वाटू लागले आहे. देशाभोवती एकच कुंपण आहे म्हणून अखंड देश म्हणायचे. अन्यथा उत्तर प्रदेश, महाराष्ट्र, दक्षिण भारतातील काही राज्ये, ह्यां मध्ये आपापसात किती स्नेह आहे हे आपण जाणतोच. जोवर आपण आपल्याच डोळ्यातील मुसळ पाहात नाही, तो पर्यंत दुस-यांच्या डोळ्यातील कुसळ शोधणे व्यर्थ आहे असे वाटते.

राजकारणात (मग ते राष्ट्रीय असो वा आंतर्राष्ट्रीय) कोणीही कायमचा मित्र नसतो किंवा कायमचा शत्रुही नसतो. (अपवाद चीन आणि पाकसारखे देश) इथे प्रत्येक जण परिस्थितीनुसार, आपापल्या स्वार्थानुसार आपला स्टान्स बदलत राहतो. :-) सस्नेह विशाल ************************************************************* आम्ही इथेही पडीक असतो "ऐसी अक्षरे मेळविन!"

अहो गरजच काय म्हणतो मी? सिंह कधी कळपाने शिकार करतो का? आम्हांला कोणाच्याही मैत्रीच्या भिकेची गरज नाही. आम्ही सिरियस, अल्फा सेंच्युरी आणि अँड्रोमेडालाही फाट्यावर मारतो.

नंदन
मराठी साहित्यविषयक अनुदिनी

यासंदर्भात इथे छान लेख आहे. विषय काहीसा अवांतर वाटला तरी भारत-चीन-पाकिस्तान विषयी आहे. चीनला आशियात सत्ता समतोल राखायचा आहे. त्यासाठी पाकिस्तान त्यांना हवा आहे. बाकी त्यांना पाकशी दोस्तीत काहीच रस नाही. थोडक्यात आंतरराष्ट्रीय पातळीवर मैत्री वगैरे परस्पर फायद्यावरच जास्त ठरते. जमल्यास हेही वाचा. (भोचक) तुम्ही पत्रकार आहात? कोणत्या पक्षाचे? हा आहे आमचा स्वभाव

राजकारणात कोणीही कायमचा मित्र नसतो किंवा कायमचा शत्रुही नसतो

सहमत. ह्या मैत्रीमागे केवळ संबंधीत राष्ट्रापासुन होणारा फायदा लक्षात घेतला जातों. नितीमुल्ये,नैतिकता वगैरे आंतराष्ट्रीय राजकारणात गुंडाळून ठेवलेली असते(बर्‍याच वेळा ती ठेवावी लागते).अमेरिकेचेच उदाहरण घ्या-२० वर्षापुर्वीपर्यंत रशियाविरुद्ध लढणारे अफगाणी 'लढवय्ये,मुजाहुद्दीन' होते.९/११ नंतर Clash of civilization/they hate us वगैरे थियर्‍या पुढे आल्या.(अमेरिकेला घातलेली ही शेवटची शिवी!!!!) भारताचे परराष्ट्र धोरण दुसर्‍या राष्ट्रात नाक न खुपसणे आहे. निदान असे ते म्हणतात तरी.!! जगात लोकसंख्येने दुसर्‍या असलेल्या भारताला पेट्रोल पुरवणार्‍या अरब राष्ट्रांशी पंगा घेवून चालणार नाही.जगातील बहुतांशी देश तसे संबंध ठेवूनच आहेत.

मग मला सांगा, भारताचे मित्रदेश तरी कोणते?

बरेच आहेत.ज्या राष्ट्रांत भारतियाना प्रवासी व्हिसा सहज मिळतो ती राष्ट्रे भारताची मित्र मानायला हरकत नाही. अमेरिका,रशिया,ब्रिटन,कॅनडा ,फ्रांस्,जर्मनी हे देश कुठल्या ना कुठल्या कारणाने भारताचे मित्र आहेतच्.मैत्री अनेक प्रकारची असते-राजकिय्,आर्थिक्,सामाजिक्,सांस्क्रुतिक,लष्करी. दुसर्‍याच्या घरात न डोकावण्याची प्रथा भारताप्रमाणे इतर देश ही पाळतात. तेव्हा भारतात बाँबस्फोट झाले किंवा दहशतवादी घुसले तर इतर मित्र राष्ट्रांनी भारताच्या वतीने पाक/बांग्लादेशला दम भरावा अशी अपेक्षा भारताने करणे व्यर्थ आहे. नक्षलवाद्,काश्मीर्,फुटेरतावादी चळवळी हे प्रश्न भारतालाच सोडवावे लागतील. भेंडी क्ष्^न + य्^न = झ्^न

पार ठाण्यापासून ते थेट जाकार्तापर्यंत अमेरिकेला जहाल शिव्या दिलेल्या आढळतील!

ए डांबिसा, नंदनसायबाला शब्द दिलाय रे! त्या दिसापासून आजपुत्तर आपुनने अमेरीकेला गाली दिलेली नाय! :) तात्या.

ईंडीया, मालदींव, वेस्ट इंडीज, इंडोनेसिया अंटार्टीका., आईसलांड, रशिया, जपान, इस्रायल जर्मनी --असे सगळे की ज्यांच्याकडून आपण माल विकत घेतो.

काय रे मोठ्या मुलांनो, काय गडबड आहे? आत्ता कुठे शांतता झालीये असं वाटेपर्यंत परत नवा वाद? अरे मला जरा सुखानं जगु द्याल की नाही? ते असो, कुणाला शिव्या देताय? मी पण येऊ का? ;) -धम्या. हल्ली आमचा अवलिया फार पियाला लागला आहे असं ऐकुन आहे. त्यामुळेच मित्रदेशांच्या चर्चेतही अशी प्रतिबिंबं आणु पाहतोय. :D बाकी, आमच्या देशाला काही कुणा तथाकथित मित्रदेशांची गरज नाही. आम्ही जगाला फाट्यावर मारतो. :D -(साधा फुलचंदप्रेमी) धम्या. ------- च्यायला, डांबिसकाका, खरंच विचार करण्यासारखा प्रश्न आहे हो...एकही देशाचं नाव डोळ्यापुढे येईना बघा. :?

मला वाटते की जर्मनी आपला मित्र देश असावा ( नसल्यास माझी वैयक्तीक हरकत नाही हे जाता जाता नमुद करतो, तसेच तिथल्या युरोच्या नोटांच्या रंगाबाबत आणि उबेबाबत माझे ज्ञान अगदीच तुटक आहे हे ही आग्रहाने नमुद करतो ) ... हिटलरने म्हणजे भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी "२ रे महायुद्ध" छेडले होते अशी आतल्या गोटातली बातमी आहे, तशा अर्थाच्या ( पक्षी : आर्य , इथले उच्चवर्णिय विचार वगैरे ) चर्चा "कुठेतरी" वाचल्याचे स्मरते. संदर्भ नाही म्हणुन जास्त लिहीत नाही, बाकी चालु द्यात ... तसेच सध्या आमचा आवडता खेडाळु "इब्राहिमोविच" हा स्विडीश असल्याने स्विडनही आपला दोस्त असेल वाटते, शिवाय आज मी डब्यात बटाट्याची भाजी आणि लिंबाचे लोणचे आणले आहे हे आहेच ... ------ ( मैत्रिपुर्ण ) छोटा डॉन ... करू नका एवढ्यात चर्चा पराभवाची, रणात आहेत झुंजणारे अजून काही !

राजकारणात कधीच शाश्वत मित्र नसतात, फक्त शाश्वत हितसंबंध असतात अशी इंग्रजी म्हण आहे. (In politics, there are no permanent friends, but only permanent interests.) त्यामुळेच निक्सनच्या कारकीर्दीत अमेरिकेने चीनबरोबरची खूप जुनी दुष्मनी/वैर सोडून चीनशी नवीन मैत्री केली व त्या मैत्रीतून सोविएत रशियाचा (USSR) काटा काढला. चीननेही रशियाबरोबरची मैत्री स्वतःचे हितसंबंध संपले हे जाणून बंद केली व अमेरिकेची मैत्री 'कबूल' केली. स्वतःला most favoured nation हा दर्जा द्यायला भाग पाडून आपली अमेरिकेतली निर्यात वाढवून आर्थिक संपन्नतेचा एक नवा विक्रम करून दाखविला. पण आता अमेरिकेकडे त्यांचे कर्ज फेडण्यासाठी व नवा माल रोखीने विकत घेण्यासाठी रोकड नाही हे लक्षात येताच त्यांनी जागतिक व्यापारासाठी डॉलर ऐवजी एक नवे चलन असावे ही मागणी जगापुढे मांडायला मागेपुढे पाहिले नाहीं. आपल्याला नेहमी कमजोर ठेवायला चीनने पाकिस्तानशी दोस्ती केली. पाकिस्ताननेही लोटांगण घालून आपल्या प्रदेशाचा (काश्मीरमधला) तुकडाही चीनला देऊन टाकला व चीनशी मैत्री केली. त्यांच्याबरोबर अण्वस्त्रांबाबत देवाण-घेवाणही केली (कुणी कुणाला काय दिले हे जरा गुलदस्तातच आहे). मी कधीच अमेरिकेच्या परराष्ट्रनीतीवर सरसकट टीका केलेली नाही. बुश-४१ व बुश-४३ व त्याआधी रेगन साहेबांनी पाकिस्तानला सच्चा साथीदार मानून त्याचे नको तितके लाड केले व आता पाकिस्तान हे अमेरिकेचे "अवघड जागेचे दुखणे" झालेले आहे. धरले तर चावते व सोडले तर पळते या परिस्थितीत अमेरिका तरी काय करू शकणार? मी ओबामांवर त्यांनी आपल्याला व पाकिस्तानला एका पंक्तीत बसवले एवढ्या एका मुद्द्यावरूनच टीका केली व मी त्यांना एक निषेधपत्रही पाठविले. त्याचा लगेच उपयोग होणार नाही हे माहीत असून सुद्धा. मी बर्‍याचदा लिहिले आहे कीं ओबामा हा एक चांगला माणूस वाटतो म्हणून आपण आपले अमेरिकेबरोबरचे संबंध सुधारण्यासाठी पावले टाकावीत. हे माझे मत आजही आहे. पाकिस्तान एका दृष्टीने भाग्यवान आहे कारण त्याचे भौगिलिक स्थानच त्याला महत्व प्रप्त करून देते. पण पाकिस्तानची कुठल्याही मूल्यांवर न आधरलेली परराष्ट्रनीती, लोकशाही व लष्करशाहीमधील कायमचा "खो-खो"चा खेळ, लाचलुचपतीचा बुजबुजाट अशा कारणांमुळे तो देश हळू-हळू तालीबानच्या कह्यात चालला आहे. आज स्वात प्रांतात शारिया कायदा लागू करायलासुद्धा पाकिस्तान सरकार तयार झाले यावरून त्या सरकारची असहायता सहज कळते. पाकिस्तानी राजकारणात फक्त जमीनदारांचीच सद्दी आहे. एकीकडे लष्करातही उच्च (श्रीमंत) घराण्यातील लोकांची निवड व राजकारणातही तीच गोष्ट व दुसरीकडे अमेरिकेकडून मिळालेले अब्जावधी डॉलर्स कुठे खर्चले गेले याचा पत्ता नाही हे सर्व तालीबानच्या पथ्यावर पडेल व ते राष्ट्र आज-ना-उद्या तालीबानच्या अधिपत्याखाली असेल. आज जसे "हमास"ने गाझा पट्टीत पाय रोवले आहेत तस्सेच. कारण? पॅलेस्ताईन ऑथॉरिटीचे अध्यक्ष महमूद अब्बास यांचे इस्रायलसंबंधी बोटचेपे धोरण. इस्रायल जॉर्डन नदीच्या पश्चिम किनार्‍यावर (जिथे जेरुसलेमही आहे) आज धडाधड वसाहती उठवत आहे व त्याविरुद्ध लढाई न करता अब्बाससाहेब गुळमुळीत वाटाघाटी करत आहेत हेच चित्र दिसतेय आज. या सर्व गोष्टींमुळे अमेरिकेला आपली गरज जास्त-जास्त लागणार आहे व जसे चीनने धूर्तपणे आपले फासे टाकले तसे टाकू शकणारे राजकीय नेतृत्व आपल्याला हवे आहे. जबरदस्त एकीही हवी. आजच्या मितीस या दोन्ही गोष्टी आपल्या दृष्टिपथात येत नाही आहेत, पण ती गरज तोंडावर आली आहे. आपले मित्र कोण या प्रश्नापेक्षा आपले शत्रू कोण हा प्रश्न जास्त योग्य वाटतो. या प्रश्नाला आपण सहजपणे चीन व पाकिस्तान ही दोन राष्ट्रे व आपल्यातील एकीचा अभाव हे उत्तर देऊ शकतो. बाकीचे सगळे "सरशी तिकडे पारशी" यासारखे देश आहेत. आपण जर नेत्रदीपक प्रगती केली तर आपल्यामागे सर्व जग येईल. असो. ही माझी जराशी भ्रमंती! सुधीर ------------------------ छत्रपती शिवाजी आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर मराठी भाषेतील फलक लागलेच पाहिजेत.

माझ्या मते भारत आणि इंडिया एकमेकांचे मित्र झाले तरी पुरेसे आहे.

भारताचा मित्रदेश. (आणि आता इटलीसुद्धा ;) ) (मिपाकर) प्रशांत --------- फळाची अपेक्षा ठेवू नये...ते विकत घ्यावे किंवा घरात उगवावे. :? माझा ब्लॉग - लेखणीतली शाई