पुरावा मिळाल्याशिवाय नाडी ग्रंथांवर माझा विश्वास बसणार नाही.

मला तर हा एमएलएम चा प्रकार वाटतो आहे. एक मनोरंजन लेख म्हणून ठिक आहे पण किती विश्वास ठेवायच हा मोठा प्रश्न आहे. अन केवळ कितीही वेळा आमचा मेंदू धूतला म्हणजे आम्ही विश्वास ठेवू असेही नाही म्हणा. संपादकांनी अशा लेखांना (ओक साहेब तुमचा एकट्याचाच नाही, वैयक्तीक घेवू नका.) सरळ विनोदी लेख म्हणून टॅग लावावा. डायबेटीस विरुद्ध लढा महाराष्ट्र भाषा असे मराठी | घालीतसे लाथ नडणार्‍यांच्या कटी|| महाराष्ट्र संतकवी पाषाणभेद शके १५६३

राजेशच्या प्रतिसादाशी सहमत आहे. श्री ओक यांचे लिखाण पाहिल्यास राजेशप्रमाणे अनेक प्रतिसादकांनी प्रामाणिकपणे सूचना केल्या आहेत. श्री ओक यांना या सूचनांमध्ये फारसा रस नसावा असे वाटते. वेळोवेळी त्यांच्याशी संवाद साधू इच्छिणार्‍या लोकांच्या मतांचा त्यांनी विपर्यास केल्याचेही आढळते. त्यामुळे राजेशच्या सूचनांचा विचार होईल असे वाटत नाही.

अशा प्रकारचा प्रतिसाद मी मागे लिहिला होता : (नाडी-भविष्याबद्दल) प्रात्यक्षिकासाठी भूमी तयार करणे त्या साखळीत उत्तर म्हणून माझ्याबद्दल ही टिप्पणी आली :

असे करतांना आपल्या सुप्तमनांत 'विलक्षण' नाडिग्रंथांच्या बाबतीत 'विलक्षण उत्सुकता' असेल कदाचित् - ती दिसते. (असणारच, त्याशिवाय आपण श्री. ओक ह्यांच्या लेखास थेट प्रतिसाद लिहिला नसता! हे घडतांना मी तरी प्रथमच पाहतो आहे!)

(त्या विचाराचे उत्तर मी दिले, पण) माझ्या सुप्तमनाबद्दल लोकांनी कुठलाही चुकीचा निष्कर्ष काढू नये म्हणून या चर्चांमध्ये थेट भाग घेणे मी तेव्हापासून सोडले आहे. हा उपप्रतिसाद नाडीग्रंथाबद्दल नाही, पण श्री. घासकडवी यांच्या प्रतिसादाच्या अनुषंगाने आहे. पूर्णपणे अवांतर नव्हे. श्री घासकडवी यांच्या प्रतिसादावरून जुनी आठवण मनात आली इतकेच...

आपले या प्रतिसादाबद्द्ल धन्यवाद, खरे तर माझ्याकरवी नाडी ग्रंथांना विज्ञानाच्या धारेत आणणे मला अभिप्रेत नाही. कारण तो माझा प्रांत नाही. तरीही गेल्या काही वर्षांत मी जे प्रामाणिक प्रयत्न केले ते आपणां सर्वांना ज्ञात व्हावेत म्हणून हे लेखन. माझ्यासारख्याला एकच गोष्ट या कामाला लावते असे वाटते. ती ही की जर कोठल्याही प्रकारची अजिबात लबाडी नसेल आणि तरीही जर नाडी ग्रंथ पट्ट्यात व्यक्तीचे नाव व अन्य मजकूर कोरून येत असेल तर त्याला काय मानायचे. ते नाडीशास्त्री लबाडी करतात किंवा नाही याचा शोध घेणे फार अवघड नाही. तसा माझ्यासकट तो अनेकांनी घेऊन ते लबाडी करत नाहीत असे प्रामाणिकपणे मान्यही केले आहे. तसे असल्यास ते सध्याच्या प्रचलित विज्ञानाला आव्हान ठरते. त्याचा शोध व्हावा असे प्रामाणिकपणे वाचून मी लेखन करत आलो आहे. कधी ते प्रचारकी थाटाचे होते. असो. याच मनोधारणेतून आपल्याला प्रतिसाद देत आहे. नाडी ग्रंथांवर जशी प्रयोगशाळेत परीक्षण करता येँणारी कार्बन १४ टेस्ट अपेक्षित आहे तशी नाडीग्रंथांचे इतिहास, भाषा, काव्य, लिपी, लेखन पद्धती व सामुग्री असे पुरातत्व विभागीय व त्याशिवाय त्यातील पराज्ञानामुळे ब्रह्मविद्येतील संकल्पनांचा शोध - अध्यात्मशास्त्र म्हणून घेण्याची गरज आहे. असे वरवर तपासता वाटते. नाडी विषयीचं ज्ञान विज्ञानाच्या मुख्य धारेत आणण्यासाठी तुम्हाला खालील गोष्टी कराव्या लागतील. १. तुमच्याकडचा प्राथमिक डेटा व्यवस्थित रीतीने एखाद्या प्रस्थापित शास्त्रज्ञाला दाखवून त्याच्या/तिच्या मनात या शास्त्राविषयी उत्सुकता निर्माण करावी. १) आपले पुर्व राष्ट्रपती व जगतमान्य शास्त्रज्ञ डॉ. अब्दुल कलामांना लिहिलेले सन २००६ मधील विनंती पत्र. त्यांनी यासाठी त्यांना योग्य वाटतील त्या शास्त्रज्ञांना हा विषय हाताळायला प्रेरणा वा आज्ञा करावी असा त्या पत्रातील मजकूर होता. पत्र मिळाल्याचे उत्तर आले. पुढील कारवाईच्या प्रतीक्षेत. २) डॉ. विजय भटकरांना सन २००३ पासून प्रत्यक्ष भेटलो. माझ्या अपरोक्ष डॉ. भटकरांनी नाडी ग्रंथांचा अनुभव घेऊन थक्क झाल्यावर अन्य मान्य वर त्यांच्या शास्त्रज्ञमित्रांना दाखवून व त्यांनी मान्य करून झाल्यावर त्यांनी अशा शोध प्रकल्प कार्याच्या कामात सक्रीय भाग घेण्याचे व डॉ. नारळीकरांबरोबर यासाठीच्या शोधकमिटीचे संयुक्त अध्यक्षपद स्वीकारायचे लेखी मान्य केले आहे. ३) डॉ. नारळीकरांना प्रत्यक्ष भेटून सन १९९५ त्यांनी माझ्या पुस्तकावर दिलेल्या लेखीअभिप्रायाला अनुसरून अंनिस मधे पडली. त्यावेळच्या ठरलेल्या ५ लाखांचे आव्हान मला देऊन नाडी ग्रंथ थोतांड असल्याचा दावा केला. त्यांनी केलेल्या दाव्यातील त्रुटी वारंवार वेगवेगळ्या व्यक्तींनी दाखवून दिल्या. मी त्यांना व इतरांना आपण सर्व एकत्र येऊन या विषयावर अभ्यास कार्य करायला काय हरकत आहे अशी विचारणा केली. या वर डॉ. नारळीकरांचा काही प्रतिसाद नाही. नाही तर नाही. ४) आपण म्हणता तसे या शास्त्राविषयी उत्सुकता निर्माण करावी या साठी निदान नाडी ग्रंथांचा अनुभव घेणे अपेक्षित आहे. तसा कोणी शास्त्रज्ञ घ्यायला तयार नाही. ज्या शास्त्रज्ञांनी असे अनुभव घेतले आहेत- असे अनेक आहेत - पण ते काही ना काही कारणांनी पुढे येत नाहीत वा येऊ इच्छित नाही. प्रतिसाद देऊन त्यासाठी काही सांख्यिकीचे नियम पाळून तुम्हाला काही विशिष्ट प्रकारचे प्रयोग करावे लागतील. आपण, धनंजय, हैयोहैयैयो, आणि कोणीही तज्ञांनी या विषयी काही मार्गदर्शन केले तर आवडेल. २. शास्त्रज्ञ याचं प्रपोजल तयार करून सरकारकडून अगर युनिव्हर्सिटीक़डून ग्रॅंट मिळवेल. अगर तितकंच प्रभावी सत्य असल्यास तो स्वत:च्या आधीच्याच ग्रॅंटचे पैसे वापरून तो/ती अधिक खडतर प्रयोग करेल. या प्रयोगातून येणारे निष्कर्ष चार इतर शास्त्रज्ञ डोळ्याखालून घालतील, व ते योग्य शिस्तीने केलेले आहेत याची खात्री झाली तर एखाद्या मान्यवर वैज्ञानिक नियतकालिकांत ते प्रसिद्ध होईल. या बाबत आपण म्हणताय तसे कार्य आधीच अन्य देशांतील विचारवंतांनी केले आहे. हे प्रयोग करून त्यावर प्रबंध लिहून ते वेगवेगळ्या विश्वविद्यालयांना पाठवून देण्याचे व मान्यवर जर्नलमधून प्रसिद्ध केले गेले आहेत. ३. ते जर खूप अचूक तंत्र आहे हे त्या प्रयोगांतून दिसलं, तर इतर वैज्ञानिक तेच प्रयोग पुन्हा करून बघतील. इतर वैज्ञानिक त्यांचे लेखन व प्रयोग वाचून प्रयोग करायला पुढे यावेत असे आवाहन मी मिपावरून व अन्य फोरम वरून करत आहे. ४. या सर्व कसोट्यांना जर ते तंत्र उतरलं तर त्याला काही वर्षात मान्यता मिळेल, जगभरच्या युनिव्हर्सिटीजमध्ये नाडी डिपार्टमेंट्स तयार होतील. दरवर्षी नाडी कॉन्फरन्सेस होतील. आईबाप मुलांना नाडी इंजिनिअरिंगला घालायला धडपडतील. यापुढीलच्या सर्व गोष्टी जर तरच्या आहेत. त्या मला तरी सध्या अपेक्षित नाहीत. ५. कधीतरी त्याला इतकी मान्यता प्राप्त होईल की त्यावरती नेचर, सायन्स सारख्या जागतिक कीर्तीच्या जर्नलमध्ये नाडी भविष्य शास्त्रावर लेख येतील. व वेगवेगळे शास्त्रज्ञ या नवीन ज्ञानामुळे जुन्यापैकी कुठचं कालबाह्य झालं यावर ऊहापोह करतील. जेव्हा मी एखादा लेख नेचर किंवा सायन्स मध्ये पाहीन तेव्हा मी स्वत: त्या तंत्राने भविष्य पहायला जाईन. त्याआधी नाही. तोपर्यंत नाडीच्या ज्या तुम्ही गमतीजमती सांगता त्या मी केवळ दंतकथा म्हणूनच वाचेन, त्याची वाटलं तर टिंगल करेन, किंवा दुर्लक्ष करेन. नाडी व्यक्तिनिष्ठ म्हणून सिद्ध करता येत नाही असं जर तुमचं म्हणणं असेल तर बोलणंच खुंटलं. जे व्यक्तिनिरपेक्ष नाही, त्याच्याशी मला काहीच देणंघेणं नाही. कविता वा कथेपेक्षा ते काही वेगळं नाही. नाडी तंत्र असिद्ध करण्याची जबाबदारी माझी नाही. मिपावरील कोणाची आहे असंही वाटत नाही. ते सिद्ध करण्याची (वरील पाच पायऱ्यांनी) जबाबदारी नाडी तंत्र प्रवर्तकांची आहे. तुम्ही मिपावर हे लेखन करून काय साधताय हे मला निश्चित कळलेलं नाही. पण तो तुमचा प्रश्न आहे. नाडीग्रंथाना सिद्ध किंवा असिद्ध करण्याची कोणा एकाच्याची जबाबदारी आहे असे नाही. मात्र अनेकांनी एकत्र येऊन यावर विचार करावा असे म्हटले तर चुकले काय कृपया या विषयावर जर माझ्याशी अधिक बोलायचं असेल तर खरडवही अथवा व्यनिचा वापर करावा. जरूर मात्र इतरांनी केलेल्या टिपा टिप्पण्यांना व्य नि पाठवणे शक्य नाही म्हणून या प्रतिसादाला आपल्याशिवाय सर्वत्र प्रकाशित करत आहे. राग नसावा.नाडीग्रंथांवर अधिक माहितीसाठी http://www.naadiguruonweb.org/ शशिकांत