मराठी साहित्य, संस्कृती आणि लेखनाचे व्यासपीठ
प्रवेश करा | सदस्य व्हा
मिसळपाव

संपादकीय

स्पंदना ·
नमस्कार मंडळी, मिसळपाव संस्थळाकडून हा सलग दुसर्‍या वर्षीचा 'दिवाळी अंक' सादर करताना मनात अभिमान अन आनंद याशिवाय कोणत्याच भावनेला थारा नाहीये. हे संपादकीय जरी मी लिहीत असले, तरी या अंकावर आपल्या सर्वांचा हक्क आहे. कार्यकर्त्यांनी रात्रंदिवस जागून, खपून, ठरवून केलेल्या कार्यक्रमाची गोडी या दिवाळी अंकालाही आहे. संपादक मंडळाने दिवाळी अंकाची जाहिरात केल्या दिवसापासून ते अगदी आजपर्यंत भरघोस लेखनाचा आशीर्वाद आम्हाला तुम्हा सदस्यांकडून लाभला, आणि या आशीर्वादाबद्दल, तुम्ही दाखवलेल्या या आत्मीयतेने आम्ही सर्वच जण अतिशय भारावून गेलो आहोत. अन का नाही असणार आत्मीयता आपल्या सर्वांना? मिपा आहेच तसं!

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 13:50
दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत.. सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन! आता एकेक लेख वाचून तिथे प्रतिक्रीया देईनच!

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:49
संपादकीय आवडलं. सर्व आधारस्तंभांचाही अभिनंदन आणि आभार. आता इतर लेखांचा / साहित्याचा आस्वाद घेतो, तत्पूर्वी मिपाच्या सर्व परिवाराला दीपावलीच्या हार्दिक शुभेच्छा!

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:18
दिवाळी अंकाबद्दल सर्व श्रमिकांचे मनापासून अभिनंदन आणि अर्थात कौतुकही. मिपा आम्हाला अभिव्यक्त होण्यासाठी संधी उपलब्ध करून देतं. चार निबंध लिहून स्वतःला 'लेखक' वगैरे बिरुद चिकटविताना मन सुखावतं. येणार्‍या प्रतिसादातून आपण किती 'खोलात (किंवा पाण्यात) आहोत' हे जाणवतं. वाचक वर्ग लेख, कविता, पाककृत्या, प्रवासवर्णनं, चर्चा, माहितीपर लेख इत्यादी सर्व मनापासून वाचून आपापल्या प्रतिक्रिया देतात त्यामुळे कांहीबाही लिहीण्याचेही श्रम सार्थकी लागतात. दिवाळी अंकाप्रमाणेच वसंतोत्सव, पर्जंन्यांक आणि हिवाळी अंकाचेही आयोजन व्हावे आणि त्या त्या ऋतुला, विषयाला अनुसरुन लेख, कविता, पाककृत्या, कालमहात्म्य इ.इ. लेखनमहापुर मिपावर यावा असे वाटते.

विटेकर Fri, 11/01/2013 - 14:21
अंक सुंदर उतरला आहे.. सर्वांचे अभिनंदन आणि दीपावली शुभेच्छा !

भाते Fri, 11/01/2013 - 14:23
दिवाळी अंक २०१३ च्या धाग्यात अनुक्रमणिकेवर नजर फिरवली आणि याही वर्षी गेल्यावर्षीप्रमाणे ऊत्कृष्ठ किंबहुना त्याहुनही चांगले साहित्य वाचायला मिळणार या विचाराने अतिशय आनंद झाला. आता सवडीने प्रत्येक लेखाचे पारायण करून त्यावर वैयक्तिक प्रतिक्रिया देईनच. आपले संपादकीय वाचल्यावर दिवाळी अंकात काय काय वाचायला मिळणार आहे याची ऊत्सुकता लागुन राहिली आहे. संपादकीय छान लिहिले आहे. धन्यवाद. सर्व लेखकांचे आणि संपादक मंडळाचे अभिनंदन. दिवाळी अंकाच्या वाचनाची ऊत्सुकता असल्यामुळे सध्या ईथेच थांबतो.

मदनबाण Fri, 11/01/2013 - 14:38
मिपाच्या दिवाळी अंकासाठी स्वतःचा अमुल्य वेळ खर्च करुन आणि सर्व इतर रोजची कामे सांभाळुन लेखन,संपादन आणि प्रकाशन करणार्‍या सर्व मंडळींचे आभार मानावे तितके कमीच आहे. :) मिपावर माहितीचा आणि अनुभवांचा महापूर येत असताना त्याला दिवाळी अंकाची जोड मिळावी याचा फार आनंद वाटतो.

सुधीर मुतालीक Fri, 11/01/2013 - 14:49
मला तुम्हा मंडळींच्या ध्यासाचे कौतुक वाटतं ! दिवाळी अंक वगैरे प्रकरण प्रचंड वेळ आणि उर्जा खाणारे आहे, फक्त गंमत म्हणून ते करता येणारे नाही. आपण खस्ता खावु पण देताना इतके उत्तम देऊ की घेणारा खुष होईल, हरखून जाईल. हे फक्त आईच्याच हृदयाला जमू शकतं. त्यामुळे तुम्ही सगळी मंडळी मातृहृदयी आहात ! आपल्या पैकी प्रत्यक्ष काहीजणी आया असतीलही पण ज्यांना पाहिलं नाही, ज्यांचा परिचय नाही, ज्यांच्याशी कोणताच आयुष्यात व्यवहार होणार नाही अशाही लोकांना देताना, त्याच्या हातात पडल्यावर ते हाताळताना तो हरवून गेला पाहिजे ही भावना संतवाङ्गमयातल्या माउलीचीच असू शकते ! खुप छान अंक आहे. राजस आहे. संपादकीय तर माउली बरोबरचा सुख संवाद आहे, संपु नये सा वाटणारा. प्रश्न पडलाय आता मी काय करू ? हात जोडू की नतमस्तक होऊ ? अं हं, हात जोडू की नतमस्तक होऊ हा नाई माझा प्रश्न, मी फक्त खुष नव्हे तर कृतकृत्य झाल्याची भावना त्या विशाल हृदयांपर्यंत पोहोचवू कशी ?

नित्य नुतन Fri, 11/01/2013 - 14:53
अभिनंदन अपर्णा ताई आणि समस्त संपादक मंडळ .. इतकं सुंदर .... सगळं सगळं वाचावयास उपलब्ध केल्याबद्दल आपले आभार मानावे तेवढे थोडेच ... आप जियो हजारो साल .... समस्त मिपा परिवाराला दिवाळीच्या खूप खूप शुभेच्छा ....

नंदन Fri, 11/01/2013 - 15:48
मिपाच्या दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत आणि या अंकासाठी झटलेल्या सर्वांचं हार्दिक अभिनंदन! अंक निवांत वाचून प्रतिक्रिया लिहितोच. शुभ दीपावली!

सुधीर Fri, 11/01/2013 - 16:05
दरवर्षी प्रमाणे मिपासाठी आणि पर्यायाने सर्व वाचकांसाठी झटणार्‍या हातांना सलाम! सगळ्या मिपाकरांना आणि वाचकांना ही दिवाळी सुखाची, समाधानाची आणि भरभराटीची जावो ही शुभेच्छा!

किसन शिंदे Fri, 11/01/2013 - 16:40
अतिशय सुरेख उतरलंय हे संपादकीय. अपर्णा ताई, तू घेतलेल्या अपार कष्टाचं चीज म्हणजे मिपाचा यावर्षीचा दिवाळी अंक!

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 16:48
उत्कॄष्ट मांडणी, अप्रतिम मुखपॄष्ठ, रोचक आणि वाचनीय साहित्य, या सर्वाना शोभेसे आपले अगदी जवळचे वाटणारे संपदकीय! साहित्य फराळ भरपूर असल्याने सावकाशपणे वाचून दाद देतेच आहे. मिपाच्या दुसय्रा दिवाळी अंकात सहभाग दिल्याबद्द्ल संपादक मंडळाचे आभार!

गवि Fri, 11/01/2013 - 16:48
मोठी जबाबदारी पार पाडलीस, आणि तुझ्यासोबतच किसन,अभ्या, सुधांशु आणि इतर अनेक ज्ञात अज्ञातांचे हात या कामाला लागले... सर्वांचं अभिनंदन. प्रशांत, नीलकांतचे विशेष कौतुक. :)

mvkulkarni23 Fri, 11/01/2013 - 17:04
दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत.. सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन!

सौंदाळा Fri, 11/01/2013 - 17:07
अभिनंदन. आता वाचायला सुरुवात करतो.

रेवती Fri, 11/01/2013 - 17:52
छान लिहिलयस अपर्णा! अगदी मस्त! अंकाचं काम सुरु झाल्यापासून किती काम करत होतीस ते पाहिलय. तुझं, नीलकांत, प्रशांत, अभ्या, नूलकर यांचे विशेष अभिनंदन! आत्मू गुरुजी, रांगोळी झक्कास. धन्यवाद!

चतुरंग Fri, 11/01/2013 - 22:12
मिपाच्या दुसर्‍या वर्षीच्या अंकाचं मुखपृष्ठ देखणं झालंय बरंका अतॄप्त आत्मा गुर्जी! अनुक्रमणिकेवर एक नजर टाकली आणि अंक वाचनीय असणार याची खात्रीच पटली. अंकासाठी राबलेल्या सगळ्या हातांना, मनांना आणि हृदयांना एक मिपाकर म्हणून मनापासून _/\_!! (कृतज्ञ)रंगा

चाफा Fri, 11/01/2013 - 22:44
संपादकीय लेख मनापासून उतरलाय :) सगळ्या मिपाकरांचे अभिनंदन, आज वेळ मिळालाय आज तुटून पडतो अंकावर :)

विकास Sat, 11/02/2013 - 00:23
अंक छानच झाला आहे! सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन. मुखपृष्ठावरील फुलांची रांगोळी आणि त्यातील "मिपा" ही अक्षरे भन्नाट आहेत! त्याची जर कुठे माहिती दिली नसेल तर अवश्य द्यावीत. सर्व अंकच वाचनीय आहे. लेख वाचत असताना प्रतिसाद देईनच. :)

बाकी या निमित्ताने, मिपा मालक, संपादक, सल्लागार आणि सगळ्यात महत्वाच्या - समस्त मिपापरीवारास, दिवाळी निमित्ताने मनःपूर्वक शुभेच्छा!

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे Sat, 11/02/2013 - 09:50
अपर्णा अ. चे सर्वप्रथम आभार आणि मनःपूर्वक अभिनंदन....! आभार यासाठी की हौसेनं आपण हे सर्व करत असतो आपल्या या हौसेसाठी आपण आपल्या व्यक्तिगत आयुष्यातला जो वेळ देतो त्याला तोड नाही, यामागे केवळ मिपा प्रेम असते. सामान्य माणसाच्या मागे काय कमी व्याप असतात. दिवाळीसणाच्या काळात सर्व सांभाळून दिवाळी अंकासाठी आपलं पूर्ण योगदान देणं हे काही सोपं काम नाही, त्याचे मूल्य होऊ शकत नाही मिळतो तो केवळ आनंद.... दिल्या वेळेसाठी एक मिपा वाचक म्हणून आभार....!!! संपादकीय पोहचलं. उगाच उच्चभ्रूपणा नाही. , भाषेत बोजडपणा नाही, निर्जीव शब्द मैलाचे दगड जसे रस्त्यात उभे असतात तसे करण्याचा सोस नाही, राजकारण, भ्रष्टाचार, देश, भाषा, आणि इतर गोष्टींना विनाकारण स्पर्श करण्याची नसती उठाठेव नाही, हे सर्व टाळून एक सहजपणे वाटलेलं ते उतरवलेलं संपादकीय भावलं. मुखपृष्ठ तर लै म्हणजे लै आवडलं. आपल्या प्रेयसीच्या डोळ्यात नूसतं टक लावून बघणा-या प्रियकरासारखी माझी अवस्था फुलांची रांगोळी पाहतांना झाली. अतृप्त आत्मा उर्फ बुवांचे आभार. लेखन शुद्ध स्वरुपात देणारे आणि त्यासाठी वेळ देणा-या सुधांशुंचे आभार मानले पाहिजेत. पैसा, रेवती,गवि,किसना,गंपा,प्रशांत,अभ्या, आणि नीलकांत यांची दिवाळी अंकाच्या विचारांची देवाण-घेवाण वाचून मी वाट्सप, चावडी, मेलवर थकून जातो. दिवाळी अंकाच्या कामात अगदी गर्क झालेली ही मंडळी असतात. व्यवस्थेत असल्यामुळे हे सर्व पाहता येतं. यांनी घेतलेल्या कष्टाला तोड नाही. ग्रेट लोक्स. सर्वांचे मनःपूर्वक अभिनंदन आणि आभार. सवडीने सर्व लेखन वाचतो आणि पुन्हा दुसरा प्रतिसाद लिहिनच. -दिलीप बिरुटे

दिपक.कुवेत Sat, 11/02/2013 - 10:45
हा अंक प्रकाशीत होण्यामागे ज्या ज्या लोकांचे हात आहेत त्या सर्वांना सलाम! आज मिपाचा दिवाळि अंक वाचताना प्रचंड आनंद तर होत आहेच पण आपण ह्या कुटुंबाचा एक छोटासा हिस्सा आहोत हे बघुन मुठभर मास अंगावर चढलयं. परत एकदा सगळयांना मनापासुन शुभेच्छा!

नगरीनिरंजन Sat, 11/02/2013 - 18:07
मुखपृष्ठ पाहूनच छान वाटले! आता निवांत वाचतो. सगळ्या स्वयंसेवकांचे मन:पूर्वक आभार आणि सर्व मिपाकरांना दिवाळीच्या अनेकानेक शुभेच्छा!!

मन१ Sun, 11/03/2013 - 15:33
एकदा निवांत डेस्कटोप वा लॅपी हातास लागला की सविस्तर प्रतिसाद देतो. तोवर आम्हास असा फक्कड अंकदेणार्‍यांचआब्ब्भार

श्रीधर Mon, 11/04/2013 - 20:30
संपादक मंडळ व दिवाळी अंकाशी संबंधित सर्वांचेच मनापासून कौतुक.......

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:45
मिपा दिवाळी २०१३ अंक संपादक मंडळ, उत्तम दिवाळी अंक ... उत्तम संपादकीय! अंकासाठी मेहनत घेतलेल्या सर्वांचे धन्यवाद! हळूहळू जसाजसा अंक वाचतो आहे तशातशा प्रतिक्रिया देईनच. - दिपोटी

सार्थबोध Wed, 11/06/2013 - 12:02
आता बरेचसे वाचून झाले आहे … एकच प्रतिक्रिया … कडक काम झाले आहे …सुरेख. दिवाळी अंकाची जबाबदारी तुम्ही समर्थपणे पेलली आहे … अंक सुंदर झाला आहे; अगदी भरल्या फराळाच्या ताटासारखा - सार्थबोध

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 13:50
दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत.. सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन! आता एकेक लेख वाचून तिथे प्रतिक्रीया देईनच!

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:49
संपादकीय आवडलं. सर्व आधारस्तंभांचाही अभिनंदन आणि आभार. आता इतर लेखांचा / साहित्याचा आस्वाद घेतो, तत्पूर्वी मिपाच्या सर्व परिवाराला दीपावलीच्या हार्दिक शुभेच्छा!

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:18
दिवाळी अंकाबद्दल सर्व श्रमिकांचे मनापासून अभिनंदन आणि अर्थात कौतुकही. मिपा आम्हाला अभिव्यक्त होण्यासाठी संधी उपलब्ध करून देतं. चार निबंध लिहून स्वतःला 'लेखक' वगैरे बिरुद चिकटविताना मन सुखावतं. येणार्‍या प्रतिसादातून आपण किती 'खोलात (किंवा पाण्यात) आहोत' हे जाणवतं. वाचक वर्ग लेख, कविता, पाककृत्या, प्रवासवर्णनं, चर्चा, माहितीपर लेख इत्यादी सर्व मनापासून वाचून आपापल्या प्रतिक्रिया देतात त्यामुळे कांहीबाही लिहीण्याचेही श्रम सार्थकी लागतात. दिवाळी अंकाप्रमाणेच वसंतोत्सव, पर्जंन्यांक आणि हिवाळी अंकाचेही आयोजन व्हावे आणि त्या त्या ऋतुला, विषयाला अनुसरुन लेख, कविता, पाककृत्या, कालमहात्म्य इ.इ. लेखनमहापुर मिपावर यावा असे वाटते.

विटेकर Fri, 11/01/2013 - 14:21
अंक सुंदर उतरला आहे.. सर्वांचे अभिनंदन आणि दीपावली शुभेच्छा !

भाते Fri, 11/01/2013 - 14:23
दिवाळी अंक २०१३ च्या धाग्यात अनुक्रमणिकेवर नजर फिरवली आणि याही वर्षी गेल्यावर्षीप्रमाणे ऊत्कृष्ठ किंबहुना त्याहुनही चांगले साहित्य वाचायला मिळणार या विचाराने अतिशय आनंद झाला. आता सवडीने प्रत्येक लेखाचे पारायण करून त्यावर वैयक्तिक प्रतिक्रिया देईनच. आपले संपादकीय वाचल्यावर दिवाळी अंकात काय काय वाचायला मिळणार आहे याची ऊत्सुकता लागुन राहिली आहे. संपादकीय छान लिहिले आहे. धन्यवाद. सर्व लेखकांचे आणि संपादक मंडळाचे अभिनंदन. दिवाळी अंकाच्या वाचनाची ऊत्सुकता असल्यामुळे सध्या ईथेच थांबतो.

मदनबाण Fri, 11/01/2013 - 14:38
मिपाच्या दिवाळी अंकासाठी स्वतःचा अमुल्य वेळ खर्च करुन आणि सर्व इतर रोजची कामे सांभाळुन लेखन,संपादन आणि प्रकाशन करणार्‍या सर्व मंडळींचे आभार मानावे तितके कमीच आहे. :) मिपावर माहितीचा आणि अनुभवांचा महापूर येत असताना त्याला दिवाळी अंकाची जोड मिळावी याचा फार आनंद वाटतो.

सुधीर मुतालीक Fri, 11/01/2013 - 14:49
मला तुम्हा मंडळींच्या ध्यासाचे कौतुक वाटतं ! दिवाळी अंक वगैरे प्रकरण प्रचंड वेळ आणि उर्जा खाणारे आहे, फक्त गंमत म्हणून ते करता येणारे नाही. आपण खस्ता खावु पण देताना इतके उत्तम देऊ की घेणारा खुष होईल, हरखून जाईल. हे फक्त आईच्याच हृदयाला जमू शकतं. त्यामुळे तुम्ही सगळी मंडळी मातृहृदयी आहात ! आपल्या पैकी प्रत्यक्ष काहीजणी आया असतीलही पण ज्यांना पाहिलं नाही, ज्यांचा परिचय नाही, ज्यांच्याशी कोणताच आयुष्यात व्यवहार होणार नाही अशाही लोकांना देताना, त्याच्या हातात पडल्यावर ते हाताळताना तो हरवून गेला पाहिजे ही भावना संतवाङ्गमयातल्या माउलीचीच असू शकते ! खुप छान अंक आहे. राजस आहे. संपादकीय तर माउली बरोबरचा सुख संवाद आहे, संपु नये सा वाटणारा. प्रश्न पडलाय आता मी काय करू ? हात जोडू की नतमस्तक होऊ ? अं हं, हात जोडू की नतमस्तक होऊ हा नाई माझा प्रश्न, मी फक्त खुष नव्हे तर कृतकृत्य झाल्याची भावना त्या विशाल हृदयांपर्यंत पोहोचवू कशी ?

नित्य नुतन Fri, 11/01/2013 - 14:53
अभिनंदन अपर्णा ताई आणि समस्त संपादक मंडळ .. इतकं सुंदर .... सगळं सगळं वाचावयास उपलब्ध केल्याबद्दल आपले आभार मानावे तेवढे थोडेच ... आप जियो हजारो साल .... समस्त मिपा परिवाराला दिवाळीच्या खूप खूप शुभेच्छा ....

नंदन Fri, 11/01/2013 - 15:48
मिपाच्या दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत आणि या अंकासाठी झटलेल्या सर्वांचं हार्दिक अभिनंदन! अंक निवांत वाचून प्रतिक्रिया लिहितोच. शुभ दीपावली!

सुधीर Fri, 11/01/2013 - 16:05
दरवर्षी प्रमाणे मिपासाठी आणि पर्यायाने सर्व वाचकांसाठी झटणार्‍या हातांना सलाम! सगळ्या मिपाकरांना आणि वाचकांना ही दिवाळी सुखाची, समाधानाची आणि भरभराटीची जावो ही शुभेच्छा!

किसन शिंदे Fri, 11/01/2013 - 16:40
अतिशय सुरेख उतरलंय हे संपादकीय. अपर्णा ताई, तू घेतलेल्या अपार कष्टाचं चीज म्हणजे मिपाचा यावर्षीचा दिवाळी अंक!

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 16:48
उत्कॄष्ट मांडणी, अप्रतिम मुखपॄष्ठ, रोचक आणि वाचनीय साहित्य, या सर्वाना शोभेसे आपले अगदी जवळचे वाटणारे संपदकीय! साहित्य फराळ भरपूर असल्याने सावकाशपणे वाचून दाद देतेच आहे. मिपाच्या दुसय्रा दिवाळी अंकात सहभाग दिल्याबद्द्ल संपादक मंडळाचे आभार!

गवि Fri, 11/01/2013 - 16:48
मोठी जबाबदारी पार पाडलीस, आणि तुझ्यासोबतच किसन,अभ्या, सुधांशु आणि इतर अनेक ज्ञात अज्ञातांचे हात या कामाला लागले... सर्वांचं अभिनंदन. प्रशांत, नीलकांतचे विशेष कौतुक. :)

mvkulkarni23 Fri, 11/01/2013 - 17:04
दिवाळी अंकाचं मनःपूर्वक स्वागत.. सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन!

सौंदाळा Fri, 11/01/2013 - 17:07
अभिनंदन. आता वाचायला सुरुवात करतो.

रेवती Fri, 11/01/2013 - 17:52
छान लिहिलयस अपर्णा! अगदी मस्त! अंकाचं काम सुरु झाल्यापासून किती काम करत होतीस ते पाहिलय. तुझं, नीलकांत, प्रशांत, अभ्या, नूलकर यांचे विशेष अभिनंदन! आत्मू गुरुजी, रांगोळी झक्कास. धन्यवाद!

चतुरंग Fri, 11/01/2013 - 22:12
मिपाच्या दुसर्‍या वर्षीच्या अंकाचं मुखपृष्ठ देखणं झालंय बरंका अतॄप्त आत्मा गुर्जी! अनुक्रमणिकेवर एक नजर टाकली आणि अंक वाचनीय असणार याची खात्रीच पटली. अंकासाठी राबलेल्या सगळ्या हातांना, मनांना आणि हृदयांना एक मिपाकर म्हणून मनापासून _/\_!! (कृतज्ञ)रंगा

चाफा Fri, 11/01/2013 - 22:44
संपादकीय लेख मनापासून उतरलाय :) सगळ्या मिपाकरांचे अभिनंदन, आज वेळ मिळालाय आज तुटून पडतो अंकावर :)

विकास Sat, 11/02/2013 - 00:23
अंक छानच झाला आहे! सर्व संपादक मंडळाचे अभिनंदन. मुखपृष्ठावरील फुलांची रांगोळी आणि त्यातील "मिपा" ही अक्षरे भन्नाट आहेत! त्याची जर कुठे माहिती दिली नसेल तर अवश्य द्यावीत. सर्व अंकच वाचनीय आहे. लेख वाचत असताना प्रतिसाद देईनच. :)

बाकी या निमित्ताने, मिपा मालक, संपादक, सल्लागार आणि सगळ्यात महत्वाच्या - समस्त मिपापरीवारास, दिवाळी निमित्ताने मनःपूर्वक शुभेच्छा!

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे Sat, 11/02/2013 - 09:50
अपर्णा अ. चे सर्वप्रथम आभार आणि मनःपूर्वक अभिनंदन....! आभार यासाठी की हौसेनं आपण हे सर्व करत असतो आपल्या या हौसेसाठी आपण आपल्या व्यक्तिगत आयुष्यातला जो वेळ देतो त्याला तोड नाही, यामागे केवळ मिपा प्रेम असते. सामान्य माणसाच्या मागे काय कमी व्याप असतात. दिवाळीसणाच्या काळात सर्व सांभाळून दिवाळी अंकासाठी आपलं पूर्ण योगदान देणं हे काही सोपं काम नाही, त्याचे मूल्य होऊ शकत नाही मिळतो तो केवळ आनंद.... दिल्या वेळेसाठी एक मिपा वाचक म्हणून आभार....!!! संपादकीय पोहचलं. उगाच उच्चभ्रूपणा नाही. , भाषेत बोजडपणा नाही, निर्जीव शब्द मैलाचे दगड जसे रस्त्यात उभे असतात तसे करण्याचा सोस नाही, राजकारण, भ्रष्टाचार, देश, भाषा, आणि इतर गोष्टींना विनाकारण स्पर्श करण्याची नसती उठाठेव नाही, हे सर्व टाळून एक सहजपणे वाटलेलं ते उतरवलेलं संपादकीय भावलं. मुखपृष्ठ तर लै म्हणजे लै आवडलं. आपल्या प्रेयसीच्या डोळ्यात नूसतं टक लावून बघणा-या प्रियकरासारखी माझी अवस्था फुलांची रांगोळी पाहतांना झाली. अतृप्त आत्मा उर्फ बुवांचे आभार. लेखन शुद्ध स्वरुपात देणारे आणि त्यासाठी वेळ देणा-या सुधांशुंचे आभार मानले पाहिजेत. पैसा, रेवती,गवि,किसना,गंपा,प्रशांत,अभ्या, आणि नीलकांत यांची दिवाळी अंकाच्या विचारांची देवाण-घेवाण वाचून मी वाट्सप, चावडी, मेलवर थकून जातो. दिवाळी अंकाच्या कामात अगदी गर्क झालेली ही मंडळी असतात. व्यवस्थेत असल्यामुळे हे सर्व पाहता येतं. यांनी घेतलेल्या कष्टाला तोड नाही. ग्रेट लोक्स. सर्वांचे मनःपूर्वक अभिनंदन आणि आभार. सवडीने सर्व लेखन वाचतो आणि पुन्हा दुसरा प्रतिसाद लिहिनच. -दिलीप बिरुटे

दिपक.कुवेत Sat, 11/02/2013 - 10:45
हा अंक प्रकाशीत होण्यामागे ज्या ज्या लोकांचे हात आहेत त्या सर्वांना सलाम! आज मिपाचा दिवाळि अंक वाचताना प्रचंड आनंद तर होत आहेच पण आपण ह्या कुटुंबाचा एक छोटासा हिस्सा आहोत हे बघुन मुठभर मास अंगावर चढलयं. परत एकदा सगळयांना मनापासुन शुभेच्छा!

नगरीनिरंजन Sat, 11/02/2013 - 18:07
मुखपृष्ठ पाहूनच छान वाटले! आता निवांत वाचतो. सगळ्या स्वयंसेवकांचे मन:पूर्वक आभार आणि सर्व मिपाकरांना दिवाळीच्या अनेकानेक शुभेच्छा!!

मन१ Sun, 11/03/2013 - 15:33
एकदा निवांत डेस्कटोप वा लॅपी हातास लागला की सविस्तर प्रतिसाद देतो. तोवर आम्हास असा फक्कड अंकदेणार्‍यांचआब्ब्भार

श्रीधर Mon, 11/04/2013 - 20:30
संपादक मंडळ व दिवाळी अंकाशी संबंधित सर्वांचेच मनापासून कौतुक.......

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:45
मिपा दिवाळी २०१३ अंक संपादक मंडळ, उत्तम दिवाळी अंक ... उत्तम संपादकीय! अंकासाठी मेहनत घेतलेल्या सर्वांचे धन्यवाद! हळूहळू जसाजसा अंक वाचतो आहे तशातशा प्रतिक्रिया देईनच. - दिपोटी

सार्थबोध Wed, 11/06/2013 - 12:02
आता बरेचसे वाचून झाले आहे … एकच प्रतिक्रिया … कडक काम झाले आहे …सुरेख. दिवाळी अंकाची जबाबदारी तुम्ही समर्थपणे पेलली आहे … अंक सुंदर झाला आहे; अगदी भरल्या फराळाच्या ताटासारखा - सार्थबोध

अभंग

सार्थबोध ·
शब्दांमध्ये ताकद असते, या शब्दांना सुरांची सजावट केली कि ते अधिक प्रभावी होतात, अर्थ भावनेसाहित ऐकाणाऱ्यापर्यंत पोहोचतो. माझा अभंग "चरणी ठेवुनी माथा…" असाच सजवला गेला आहे. चाल आणि गायन आहे माझा मित्र श्री. अतिंद्र सरवडीकर याचे, शब्द - सचिन पु. कुलकर्णी (सार्थबोध) संगीत संयोजन श्री. ओंकार गोखले, ध्वनी तंत्रज्ञ श्री. संदीप इंदप, ध्वनी मुद्रण - स्वरसंवाद, मुंबई. गाण्याचे सर्व हक्क संबंधित कलाकारांकडे आरक्षित. अभंगाची लिंक इथे देत आहे.

शशिकांत ओक Sun, 11/03/2013 - 18:50
अभंग हा काव्य प्रकार विविधांगी आहे. त्यातील शांतरसात परिपोषक गायन, स्वर रचना व शब्दांचे कोंदण असा त्रिवेणी संगम.... सुंदर कृती.

शशिकांत ओक Sun, 11/03/2013 - 18:50
अभंग हा काव्य प्रकार विविधांगी आहे. त्यातील शांतरसात परिपोषक गायन, स्वर रचना व शब्दांचे कोंदण असा त्रिवेणी संगम.... सुंदर कृती.

चावडीवरच्या गप्पा – मोदी विरुद्ध राहुल गांधी (दिवाळी धमाका)

सोत्रि ·
chawadee “काय हो, कर्तृत्व काय ह्या शिंच्याचे?

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 14:48
" तुमच्या मतदारसंघात कोणी लायक उमेदवार उभा केला आहे का, ते बघा. नसला तर आता सरकार तसे कळवायची सोय करतेय म्हणे, त्याचा वापर करा. त्याचा प्रभावी वापर केलात तर मोदी आणि राहुल दोघेही सोडा - कोणीच पंतप्रधान होऊ शकणार नाही." १००% सत्य....

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 15:02
चर्चा छान रंगली असताना, मधेच बोलुन नुकती कुठे रंगु लागलेल्या खमंग चर्चेत, समजुतीच्या चार गोष्टी सांगून आमच्यासारख्या फुकटचे भांडण वाचायला जमलेल्या बघ्यांचा आनंद हिरावून घेणार्‍या सोकाजीनानांचा निषेध असो ;) बाकी सगळ्या चावडीकरांना व सोकाजीनानांनाही दिवाळीच्या शुभेच्छा आहेतच :)

चित्रगुप्त Fri, 11/01/2013 - 15:27
चकली-अनारश्यासारखे खुसखुशीत लेखन.
हा सुकाळीच म्हणे अमेरिकेत आणि केंब्रिजमध्ये शिकून सुशिक्षित झालाय!
"हा सुकळीचा" असे म्हणायचे असेल ना ?

पैसा Fri, 11/01/2013 - 16:01
एकदम झक्कास! मजा आली. डांबरी फटाक्यांची माळ लागल्यासारखं वाटलं!

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 16:27
नेहमी प्रमाणेच खुसखुशीत. सर्व टोकाची विधाने करून/ऐकवून शेवटी निर्णय वाचकांच्याच विचारक्षमतेवर सोडून चर्चा आवरती घेतली आहे. चांगला सामाजिक संदेश द्यायचा प्रयत्न स्तुत्य आहे.

चिगो Fri, 11/01/2013 - 16:49
ताड ताड ताड तत्तऽऽडऽऽ.. जबरा फोडलेत फटाके, सोत्रि. चावडीकरांना दिवाळीच्या शुभेच्छा.. आणि चेंज म्हणून बासुंदी आवडली.. :-)

चाफा Fri, 11/01/2013 - 23:05
सोकाजी नानांची गँग हवीच होती दिवाळीत, आता दिवाळी सार्थ झाली :)
आमच्या भारतीय शिक्षण परंपरेला नावे ठेवतोय काय रे नापास गाडग्या!
:)) सोकाजीनाना, आणि चावडीकरांसहीत सर्व भारतवासीयांना दिपावलीच्या शुभेच्छा :)

नगरीनिरंजन Sun, 11/10/2013 - 11:03
खमंग लेख! वादावादी चांगली पकडली आहे. एकदाची ती निवडणूक होऊन हे दोन्ही ताबूत थंडे झाल्या शिवाय ही फटाकेबाजी संपणार नाही.

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 14:48
" तुमच्या मतदारसंघात कोणी लायक उमेदवार उभा केला आहे का, ते बघा. नसला तर आता सरकार तसे कळवायची सोय करतेय म्हणे, त्याचा वापर करा. त्याचा प्रभावी वापर केलात तर मोदी आणि राहुल दोघेही सोडा - कोणीच पंतप्रधान होऊ शकणार नाही." १००% सत्य....

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 15:02
चर्चा छान रंगली असताना, मधेच बोलुन नुकती कुठे रंगु लागलेल्या खमंग चर्चेत, समजुतीच्या चार गोष्टी सांगून आमच्यासारख्या फुकटचे भांडण वाचायला जमलेल्या बघ्यांचा आनंद हिरावून घेणार्‍या सोकाजीनानांचा निषेध असो ;) बाकी सगळ्या चावडीकरांना व सोकाजीनानांनाही दिवाळीच्या शुभेच्छा आहेतच :)

चित्रगुप्त Fri, 11/01/2013 - 15:27
चकली-अनारश्यासारखे खुसखुशीत लेखन.
हा सुकाळीच म्हणे अमेरिकेत आणि केंब्रिजमध्ये शिकून सुशिक्षित झालाय!
"हा सुकळीचा" असे म्हणायचे असेल ना ?

पैसा Fri, 11/01/2013 - 16:01
एकदम झक्कास! मजा आली. डांबरी फटाक्यांची माळ लागल्यासारखं वाटलं!

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 16:27
नेहमी प्रमाणेच खुसखुशीत. सर्व टोकाची विधाने करून/ऐकवून शेवटी निर्णय वाचकांच्याच विचारक्षमतेवर सोडून चर्चा आवरती घेतली आहे. चांगला सामाजिक संदेश द्यायचा प्रयत्न स्तुत्य आहे.

चिगो Fri, 11/01/2013 - 16:49
ताड ताड ताड तत्तऽऽडऽऽ.. जबरा फोडलेत फटाके, सोत्रि. चावडीकरांना दिवाळीच्या शुभेच्छा.. आणि चेंज म्हणून बासुंदी आवडली.. :-)

चाफा Fri, 11/01/2013 - 23:05
सोकाजी नानांची गँग हवीच होती दिवाळीत, आता दिवाळी सार्थ झाली :)
आमच्या भारतीय शिक्षण परंपरेला नावे ठेवतोय काय रे नापास गाडग्या!
:)) सोकाजीनाना, आणि चावडीकरांसहीत सर्व भारतवासीयांना दिपावलीच्या शुभेच्छा :)

नगरीनिरंजन Sun, 11/10/2013 - 11:03
खमंग लेख! वादावादी चांगली पकडली आहे. एकदाची ती निवडणूक होऊन हे दोन्ही ताबूत थंडे झाल्या शिवाय ही फटाकेबाजी संपणार नाही.

असू दे

गवि ·
दिवाळीत फार फार प्रदूषण होतं. पण वात पेटवून दोन्ही कान गच्च दाबत जीव खाऊन दूर पळणारं पोरगं.. वळून वळून पाहात राहतं.. धम्माड स्फोट होतो.. पण आपल्याला काही होत नाही.. या जाणिवेत खूप सुख असतं.. मनगटात बळाच्या मनगट्या चढतात.. पुढे कधीच न चढणार्‍या.. म्हणून असूदेत थोडे फटाके..!! .. तेल तूप बेसन नेहमी महागच होत असतं..

चिगो Fri, 11/01/2013 - 13:48
गविराज, जबरदस्त.. दिवाळी शुभ करणार तुम्ही, नक्कीच.. :-)दिवाळीच्या हार्दिक शुभेच्छा..

सुमीत भातखंडे Fri, 11/01/2013 - 13:49
चाकरमानी मन सुट्ट्यांच्या दुष्काळाला तोंड देण्यासाठी खंतावून तयार होतं.. खर आहे राव. बाकी लेख मस्त

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 13:54
छानच.. आता आमच्याकडून दिवाळीच्या गवि तुम्हाला व सर्व मिपाकरांना शुभेच्छाही असू दे म्हणतो ;)

सोत्रि Fri, 11/01/2013 - 14:19
झक्कास! सर्वांना दीपावलीच्या हार्दिक आणि मंगलमयी शुभेच्छा! - (दर दिवाळीत 'दिवाळं' निघणारा) सोकाजी

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:58
प्रासंगिक आहेच, गवि-टच देखील आहे. "आंघोळ तर रोजच करतात लोक.. काहीतर दोनदोनदा..पण दिवाळीच्या पहाटे पायाच्या बोटांमधल्या बेचक्यालाही साबण मिळतो.." हे खासच!

सुधीर Fri, 11/01/2013 - 16:09
असेच नेहमीप्रमाणे दिवाळीचे क्षण मस्त असू दे!. सगळ्यांना दीपावलीच्या शुभेच्छा!

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 16:53
दिवाळीचे अगदी जसेच्यातसे वर्णन! दिपावलीच्या हार्दिक शुभेच्छा!

परिंदा Fri, 11/01/2013 - 17:00
मस्तच!! दिवाळी अंक आल्याशिवाय दिवाळी आली असे वाटतच नाही :)

चाफा Fri, 11/01/2013 - 22:49
मान गये उस्ताद..
"बेंदूर बेंदूर सणाचं लेंढूर".. ने सुरु झालेलं ते सगळं "दिवाळी दिवाळी सणांना ओवाळी".. ने संपतं..
खरयं, एरव्ही बजेट बजेट करताना दिवाळीत बॅलन्सकडे पार दुर्लक्ष होतं :)

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:12
आजच्या जमान्याच्या दिवाळीचे एकदम चपलख वर्णन… सगळ्यांना दीपावलीच्या शुभेच्छा!!!

चतुरंग Sat, 11/02/2013 - 09:42
खूपच आवडली. काही काळ काहीच सुचलं नाही. सगळं हातात धरलेल्या वाळूसारखं निसटंत चाल्लंय की काय असं वाटत होत पण "असू दे" असं पुन्हा पुन्हा वाचल्यावर खरंच वाटलं असू दे, सगळीच मजा काही संपलेली नाही. (पुन्हा एकदा आनंदी) रंगा

गवि Sat, 11/02/2013 - 14:44
धन्यवाद हो बुवा. पण आमच्या शाब्दिक बुडबुड्यांपेक्षा तुमची खर्याखुर्या फुलांनी बनवलेली रांगोळी सर्वार्थाने सुंदर आहे. पहाटे उठून तुम्ही ती ज्या निगुतीने बनवली आहे त्याचा जवाब नाही. एक आकार वेडावाकडा नाही की कुठे अंशभर ढोबळपणा नाही. आणि त्यात मिपाप्रेमाखेरीज लाभ किंवा फळाची काही अपेक्षा नसताना. टोपी काढली आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे Sat, 11/02/2013 - 14:37
सरस मुक्तक ! दु:खातही सुख शोधायची प्रवृत्ती भावली... म्हणतात ना की "हवं असलेलं मिळण्यात नाही तर मिळालेलं हवं असण्यात सुख असतं."

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे Sun, 11/03/2013 - 13:46
मुक्तक आवडलं. आजूबाजूला पाहिल्यावर लक्षात येतं की दिवाळीचा उत्साह अजिबात कमी नाही. थोडी महागाई, थोडा फराळ, थोडे दमट आणि नवे फटाके, आणि असं सर्व सर्व मुक्तातून स्सहीच पोहचलं. >>>> पायाच्या बोटांमधल्या बेचक्यालाही साबण मिळतो खासच. -दिलीप बिरुटे -दिलीप बिरुटे

स्पंदना Wed, 11/06/2013 - 06:14
असु दे! असु दे! किती मनापासून उतरलय वास्तव अन सणाची ओढ! काय रोजचा कामाचा धबडगा असतोच, पण दिवाळीचा म्हंटल्यावर कसा हाताला जरा वेग येतो. तोच फराळाचा जिन्नस वर्षात कधी केलातरी असा चविला लागत नाही. चारच म्हणता म्हणता सहासात पदार्थ अस्सेच बनवले जातात. पैसा नाही म्हणता म्हणता चार कपडे खरेदी होतातच. फार छान लिहीलं गवि!

चिगो Fri, 11/01/2013 - 13:48
गविराज, जबरदस्त.. दिवाळी शुभ करणार तुम्ही, नक्कीच.. :-)दिवाळीच्या हार्दिक शुभेच्छा..

सुमीत भातखंडे Fri, 11/01/2013 - 13:49
चाकरमानी मन सुट्ट्यांच्या दुष्काळाला तोंड देण्यासाठी खंतावून तयार होतं.. खर आहे राव. बाकी लेख मस्त

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 13:54
छानच.. आता आमच्याकडून दिवाळीच्या गवि तुम्हाला व सर्व मिपाकरांना शुभेच्छाही असू दे म्हणतो ;)

सोत्रि Fri, 11/01/2013 - 14:19
झक्कास! सर्वांना दीपावलीच्या हार्दिक आणि मंगलमयी शुभेच्छा! - (दर दिवाळीत 'दिवाळं' निघणारा) सोकाजी

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:58
प्रासंगिक आहेच, गवि-टच देखील आहे. "आंघोळ तर रोजच करतात लोक.. काहीतर दोनदोनदा..पण दिवाळीच्या पहाटे पायाच्या बोटांमधल्या बेचक्यालाही साबण मिळतो.." हे खासच!

सुधीर Fri, 11/01/2013 - 16:09
असेच नेहमीप्रमाणे दिवाळीचे क्षण मस्त असू दे!. सगळ्यांना दीपावलीच्या शुभेच्छा!

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 16:53
दिवाळीचे अगदी जसेच्यातसे वर्णन! दिपावलीच्या हार्दिक शुभेच्छा!

परिंदा Fri, 11/01/2013 - 17:00
मस्तच!! दिवाळी अंक आल्याशिवाय दिवाळी आली असे वाटतच नाही :)

चाफा Fri, 11/01/2013 - 22:49
मान गये उस्ताद..
"बेंदूर बेंदूर सणाचं लेंढूर".. ने सुरु झालेलं ते सगळं "दिवाळी दिवाळी सणांना ओवाळी".. ने संपतं..
खरयं, एरव्ही बजेट बजेट करताना दिवाळीत बॅलन्सकडे पार दुर्लक्ष होतं :)

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:12
आजच्या जमान्याच्या दिवाळीचे एकदम चपलख वर्णन… सगळ्यांना दीपावलीच्या शुभेच्छा!!!

चतुरंग Sat, 11/02/2013 - 09:42
खूपच आवडली. काही काळ काहीच सुचलं नाही. सगळं हातात धरलेल्या वाळूसारखं निसटंत चाल्लंय की काय असं वाटत होत पण "असू दे" असं पुन्हा पुन्हा वाचल्यावर खरंच वाटलं असू दे, सगळीच मजा काही संपलेली नाही. (पुन्हा एकदा आनंदी) रंगा

गवि Sat, 11/02/2013 - 14:44
धन्यवाद हो बुवा. पण आमच्या शाब्दिक बुडबुड्यांपेक्षा तुमची खर्याखुर्या फुलांनी बनवलेली रांगोळी सर्वार्थाने सुंदर आहे. पहाटे उठून तुम्ही ती ज्या निगुतीने बनवली आहे त्याचा जवाब नाही. एक आकार वेडावाकडा नाही की कुठे अंशभर ढोबळपणा नाही. आणि त्यात मिपाप्रेमाखेरीज लाभ किंवा फळाची काही अपेक्षा नसताना. टोपी काढली आहे.

डॉ सुहास म्हात्रे Sat, 11/02/2013 - 14:37
सरस मुक्तक ! दु:खातही सुख शोधायची प्रवृत्ती भावली... म्हणतात ना की "हवं असलेलं मिळण्यात नाही तर मिळालेलं हवं असण्यात सुख असतं."

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे Sun, 11/03/2013 - 13:46
मुक्तक आवडलं. आजूबाजूला पाहिल्यावर लक्षात येतं की दिवाळीचा उत्साह अजिबात कमी नाही. थोडी महागाई, थोडा फराळ, थोडे दमट आणि नवे फटाके, आणि असं सर्व सर्व मुक्तातून स्सहीच पोहचलं. >>>> पायाच्या बोटांमधल्या बेचक्यालाही साबण मिळतो खासच. -दिलीप बिरुटे -दिलीप बिरुटे

स्पंदना Wed, 11/06/2013 - 06:14
असु दे! असु दे! किती मनापासून उतरलय वास्तव अन सणाची ओढ! काय रोजचा कामाचा धबडगा असतोच, पण दिवाळीचा म्हंटल्यावर कसा हाताला जरा वेग येतो. तोच फराळाचा जिन्नस वर्षात कधी केलातरी असा चविला लागत नाही. चारच म्हणता म्हणता सहासात पदार्थ अस्सेच बनवले जातात. पैसा नाही म्हणता म्हणता चार कपडे खरेदी होतातच. फार छान लिहीलं गवि!

दिवाळी सण मोठा नाही आनंदा तोटा

प्रभाकर पेठकर ·
दिवाळी सण मोठा, नाही आनंदा तोटा. शाळेतील दिवाळीची सुट्टी जाहीर झाल्यापासून दिवाळीचा आनंद सुरू व्हायचा. आज येईल, उद्या नक्की येईल, अशी दिवाळीच्या सुट्टीची नोटिस घेऊन येणार्याा शिपायाची आतुरतेने वाट पाहायची. हो, माझ्या लहानपणी शाळेतील प्रत्येक वर्गात ध्वनिक्षेपक वगैरे नसायचा. सूचनावहीद्वारे प्रत्येक वर्गात कुठलीही महत्त्वाची घोषणा व्हायची. तो आला की दिवाळीच्या अनारसारखेच आमचे चेहरे फुलायचे. दिवाळीच्या सुट्टीच्या घोषणेचा आनंद बाक वाजवून साजरा केला जायचा. अगदी ‘मॅडमनी’ किंवा ‘सरांनी’ दिवाळीच्या अभ्यासाच्या नावाखाली तो हिरावून घ्यायचा प्रयत्न केला, तरीही.

विटेकर Fri, 11/01/2013 - 14:14
अगदी.. अगदी.. मजा आली वाचताना ! च्यायला ते बालपणं अंमळ लौकरच संपलं

चित्रगुप्त Fri, 11/01/2013 - 14:15
मस्त आठवणी. अगदी अशीच दिवाळी असायची आमच्यापण बालपणी. फक्त मला स्वतःला फटाके अजिबात नको असत, मात्र 'चांदोबा' अगदी हवा-हवासा असे.

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 14:19
आमच्या दिवाळीच्या आठवणींचे तपशील पूर्ण वेगळे आहेत.. पण भावना, उत्साह असाच.. नॉस्टॅल्जिक लेखन तेच ते होत असलं तरी टाळावत नाही हेही खरंच!

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 14:30
" हाका मारून मारून आईला बोलावणी पाठवायला लागायची. पण तिला ‘घरचं काम’ असायचं. शेवटी आमच्या इच्छेखातर थोडा वेळ ती ओट्यावर येऊन आमच्या आनंदात सहभागी व्हायची." इकडे पण असेच.सध्या तीच भुमिका बायको निभावत आहे.

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:39
खूप आवडला. जवळजवळ प्रत्येक डिटेल आणि संदर्भाशी नातं ओळखू आलं. (हा लेख वाचून दिवाळी अंकात वाचनखुणा साठवता येत नाहीयेत याची खंत वाटली. असो. नक्कीच फॉरवर्ड करण्यासारखा लेख झाला आहे.)

गवि Fri, 11/01/2013 - 15:30
एकदम त्या वातावरणात घेऊन जाणारा लेख. पहाटेची अंधारी थंड हवा. तेलाचा सुगंध आणि उटण्याची खरखर.. आणि बाहेर फटाक्यांचा दाणदाण आवाज.. फटाक्याच्या दारुचा ठसकेदार वास आणि आधी चकली उचलू की आधी बेसनलाडू अशा विचारात लाळावलेली जीभ.. खरंतर आग असूनही डोळे निववणार्‍या पणत्या.. आणि तिच्यावर फुलबाजीचा पहिला पेट.. असं पंचेंद्रियांनी त्या ठिकाणे हजेरी लावून आलो, इतका उत्तम लेख.

विजुभाऊ Fri, 11/01/2013 - 15:54
पेठकर काका. दिवाळीत विठोबाच्या देवळात पहाटे पाचला होणारी काकड आरती आठवली. नरकचतुर्दशीचे कीर्तन आठवले. अचानक हात आरतीसाठी पुढे झाला. कपाळाला कोणीतरी बुक्का लावला. सर्वे:सुखीनःसन्तु सर्वे सन्तु निरायम, सर्वे भद्राणी पश्यन्तु. मा कश्चीत दु:ख भाग्भवेत......

राही Fri, 11/01/2013 - 19:25
अद्भुतरम्य आठवणींचा अद्भुतरम्य काळ. पणत्या त्याच (किंचित फॅशनेबल झाल्यात म्हणा..),फटाके तेच(थोडेसे अ‍ॅड्वान्स्ड) पण आता नजर ती नाही. चिमुकले मिचमिचे डोळे आता चष्म्याआड गेलेत. तरीही आठवणींनी काचा धुरकट झाल्याच. लेख आवडला. तपशिलात थोडी भर : मोती साबण राहिला, आणि गोठलेले खोबरेलही.. अंगाला सुगंधी तेल असे पण केसांसाठी खोबरेलच. आणि मग तेलाची ती कथली न्हाणीजवळ नाही तर बंबाजवळ ठेवून द्यायची कारण ऐन थंडीत तेलाचा तो थिजलेला गोळा डोक्याला चोळायचा म्हणजे एक दिव्य असे. आणि हो, अधून मधून दिवाळीत हलकासा पाऊस पडे आणि ठिपक्यांच्या रांगोळीवर थेंबांची आणखी एक नक्षी तयार होई....

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 19:43
मोती साबण राहिला, आणि गोठलेले खोबरेलही.. अंगाला सुगंधी तेल असे पण केसांसाठी खोबरेलच.
खरं आहे. घाईघाईत (लेख द्यायची वेळ टळून गेली होती) एका बैठकीत लेख लिहीला आहे. लेख लिहून मिपा संपादकांना पाठविल्यानंतर मोती साबणाची आठवण झाली पण राहिला तो राहूनच गेला. असो. मोती साबणाशिवाय मध्यमवर्गीय दिवाळीला पूर्तता नाही एव्हढे मात्र १००% खरे.

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 20:40
"वडिलांना ओवाळलं गेलं, आम्हा भावंडांना ओवाळलं गेलं. पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही!" खरं आहे! पण आता आईच्या भूमिकेत आल्यावर त्यातला आनंद कळतो. घेण्यापेक्षा देण्यात जास्त सुख वाटते.

चाफा Fri, 11/01/2013 - 23:22
प्रत्येक प्रसंग उभा केलात डोळ्यासमोर.. आगदी नेमकेपणे, केवळ अप्रतिम :)

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:25
बालपणीच्या सगळ्या आठवणी जश्याच्या तश्या उभ्या केल्या डोळ्यासमोर…काका दंडवत स्वीकारा _/\_
वडिलांना ओवाळलं गेलं, आम्हा भावंडांना ओवाळलं गेलं. पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही. तिच्यासाठी फुलबाज्या का नाही पेटवल्या आपण? पुढच्या वर्षी नक्की आईलाही ओवाळायचं, तिच्यासाठी फुलबाज्या पेटवायच्या, असा संकल्प (वर्षभरात पुन्हा विसरण्यासाठी) केला जायचा आणि दिवाळीच्या सुखद आठवणी मित्रांमध्ये वाटण्यासाठी मी ‘वेळापत्रकानुसार’ दप्तर भरू लागायचो.
आणि शेवटचा परिच्छेद तर केवळ अप्रतिम…. डोळ्यांत पाणी आले वाचून व बालपणीच्या आठवणींनी.

रेवती Sat, 11/02/2013 - 01:26
अगदी सुरेख लेखन आहे. कितीतरी आठवणी ताज्या झाल्या. दर दिवाळीत माझीही साने गुरुजी छाप यादी असे. मग ती आणायला कोणत्यातरी मैदानावर शिवकाशी असं लिहिलेल्या अनेक स्टॉल्स असलेल्या ठिकाणी जायचं. टिकल्या, फुलबाज्या, भुईनळा एवढं मिळालं तरी उरायचं, मग 'आयटम बॉम्ब्' ;) फोडून संपले की भाऊ माझे फटाके वापरून टाकायचे. मोठी झाल्यावर मला आईनं तेल लावलेलं नको असायचं. मग एका दिवाळीत ती म्हणालीच की बायो, पुढचा तुझा दिवाळसण असणार, त्या गडबडीत तेल लावून व्हायचं नाही. त्यावर आँ? माझं कुठं लग्न ठरलय? असं म्हणालेले आठवतय. नंतर खरच दोन महिन्यात लग्न ठरलं. ही आठवण दर दिवाळीत हटकून येतेच! आता मुलाला तेल लावायला घेतलं की याचं आपलं नाक मुरडलेलं. तरी लावतेच! सगळ्यांना चांदीची ताटं, तांब्या फुलपात्री दिवाळीत आणि ज्याच्या त्याच्या वाढदिवसाला बाहेर काढली जायची. देवाची चांदीची उपकरणीही तेंव्हाच निघायची! मग तुम्ही वर्णन केलय तसं औक्षण! टोपीची मागची शिवणीची बाजू हमखास पुढं यायची, मग ती मागं करायची. आणि दर दिवाळीत बाबांच्या लहानपणची दिवाळी हे भाषण तेच ते ऐकायचं. ;)

अनिता ठाकूर Sat, 11/02/2013 - 19:52
सगळं जसच्या तसं आठवलं. मोती साबण, गोठलेलं खोबरेल असायचच. पण, आजही दिवाळी साजरी होतेच की.तीही छानच असते.फक्त आपण आता 'बाल' राहिलो नाही, त्यामुळे आपले प्राधान्यक्रम बदलले एवढेच!

प्रभाकर पेठकर Sat, 11/02/2013 - 20:53
फक्त आपण आता 'बाल' राहिलो नाही, त्यामुळे आपले प्राधान्यक्रम बदलले एवढेच!
खरं आहे. त्यामुळेच तक्रार नाही.

सुधीर Sat, 11/02/2013 - 23:31
माझ्या लहानपणी दिवाळीच्या गृहपाठासाठी पण एक खास वही करावी लागायची. तो गृहपाठ नुसताच अभ्यास नसायचा. त्यात, हस्तकाला, चित्रकला आणि इतर गमतीशीर गोष्टीही असायच्या. मजा यायची करताना. आणि सर्वात महत्वाचं म्हणजे सुटी संपल्यानंतर सुंदर वही असणार्‍याला बक्षिस असायचं. वर म्हटल्याप्रमाणे मोती साबणाशिवाय दिवाळी अपूर्णच! फटाक्यांचं "राशनींगही" अगदी सेम! अजून एक, दिवाळीच्या सुटीत कंदील उडवणं. (मला पतंग बदवता नाही यायची) पण ते कंदील लावायला मदत करायला आणि फिरकी पकडायलाही मजा यायची. कित्येक वर्षांनी आजचं आम्ही चार मित्रांनी गच्चीवर कंदील उडवला. मजा आली. लेख भूतकाळात गेऊन गेला. सुंदर!

जुइ Tue, 11/05/2013 - 03:40
आठवणी. बर्‍याच वर्षानी मागील दिवाळी माहेरी राहाता आले. सगळ्या आठवणी जाग्या झाल्या.

चतुरंग Tue, 11/05/2013 - 10:39
सगळ्या आठवणी जागवल्यात. मी आणि माझी धाकटी बहीण सुद्धा असेच आईला मदत करायला बसायचो, कागदावर चकल्यांची चक्रे टाकत. मधेच एखाद्या चकलीचे चक्र विस्तारलेले सुटेसुटे पडले की आईची बारीक नजर असे ती लगेच ते सुधारायला सांगायची. थोडे मोठे झाल्यावर तळणीजवळ सुरक्षितपणे वावरता येते आहे याची खात्री पटल्यावर चकल्या तळायला देखील मदत करीत असे. दुसरे मोठे काम म्हणजे अनरशाचे पीठ पाट्यावर कुटून देणे ते मोठे काम आणि ताकदीचे म्हणून मला आवडे. आणखी नाजूक काम म्हणजे काटेरी चाकाच्या चमच्याने करंज्या कातणे, हे फार आवडायचे! फटाक्यांचे असंख्य प्रकार त्यात भुईचक्र आणि रंगीत नळे फार आवडायचे. अ‍ॅटमबाँब सुद्धा असायचेच. नुकत्याच विझलेल्या फुलबाज्यांच्या तापत्या काड्यांनी चटका बसू नये म्हणून पायात चपला घालूनच फटाके उडवायला जायचा दंडक असे. तेल, उटणे आणि मोती साबण ही त्रिमूर्ती त्याकाळी घरोघरी असायचीच. माझी आई चित्रे उत्तम काढते आणि तिच्या रांगोळ्याही बर्‍याचदा ठिपक्यांच्या नसून मुक्त चित्रकला असे. फडकणारा झेंडा, आकाशकंदील अशी चित्रे ती काढे. त्या आधी रस्त्याचा तेवढा भाग स्वच्छ झाडून घेणे मग त्यावर सडा टाकून शेणाने सारवून घेणे ही कामे आम्ही करीत असू. आणि नंतर मग रांगोळीत रंग भरण्याचेही. आता परदेशातही शक्य तितक्या सर्व गोष्टी करुन दिवाळीचे वातावरण अनुभवतोच. काळाप्रमाणे गोष्टी बदलतातच त्यामुळे फार वाईट वाटून घ्यायचे नाही हे खरे. पण लेख वाचून तो अनुभव पुन्हा एकवार जगलो हे खरेच! (मोतीप्रेमी) रंगा

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:39
प्रभाकर पेठकर, अतिशय सुरेख लेख! अनेक जुन्या आठवणींना उजाळा मिळाला. तुमची लिहिण्याची शैली तर छानच आहे, त्यामुळे अथ ते इति लेख वाचनीय झाला आहे. फराळ करण्याची तयारी, 'साने गुरुजी छाप' / 'बाबुराव अर्नाळकरी' फटाके ... गोलमेज परिषद ... फटाक्यांचा कोटा ... आईची न झालेली ओवाळणी ... क्या बात! एकूणच लेखातील बर्‍याचशा आठवणी वाचकाला आपापल्या लहानपणीच्या काळात नेऊन सोडतात. - दिपोटी

इन्दुसुता Tue, 11/05/2013 - 21:24
आमच्याकडे अमेरिकन साबण / मोती साबण असे. अमेरिकन साबण ( वडिलांनी आणलेला) फक्तं दिवाळीत वापरल्या जात असे. अजूनही त्या साबणाचा वास आठवतो.. नंतर मोती साबणच... आणि गोठलेले खोबरेल तेल... पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही. तिच्यासाठी फुलबाज्या का नाही पेटवल्या आपण? पुढच्या वर्षी नक्की आईलाही ओवाळायचं, तिच्यासाठी फुलबाज्या पेटवायच्या हे काम, जराशी कळती झाल्यावर माझे असे. फक्तं माझेच, माय प्रिव्हिलेज ( अ‍ॅन्ड माईन अलोन )!!! सर्व आठवणी आल्या आणि परत एकदा सर्व एन्जॉय केल्या.

सौंदाळा Fri, 11/08/2013 - 10:07
मस्त लेख पेठकरकाका, दिवाळी झाल्यावर वाचला आणि परत एकदा दिवाळी साजरी केल्यासारखे वाटले.

रुमानी Fri, 11/08/2013 - 11:47
आज हि दिवाळी तशिच आहे थोड्या फार फरकाने ,फकत आजि गेले तिच्य सोबत काकड आरतीची मज्जा पण गेली आनि आता आई च्या जागी स्वत: आहोत म्ह्नुन पुन्ह पाडव्याच्या दिवशी माहेरी जान्याची ओढ लागते . पण मामाच्य गावी (आजोळी) जाउन दिवाली साजरी करण्यात एक वेगळीच मज्जा होति....! :)

त्रिवेणी गुरुवार, 11/14/2013 - 12:27
खुपच मस्त लिहिलय काका मी 3 इ. पर्यन्त आजीकडे होते रहायला. आजीकडे ही मागच्या अंगणात बंब असायच. आजी, मावशी बरोबर माझीही रांगोळी साठी लगबग असायची. पण पुढच्या अंगणात मावशी रांगोळी काढायची मलाही तिथेच बाजूला रांगोळी काढायची असायची. पण तेव्हा माझी रांगोळी म्हणजे भारी प्रकरण असायचे. मावशी मग चिडायची तिच्या रांगोळी शेजारी नवीन रांगोळीचा प्रकार पाहून, मग आमची भांडण. त्यात मी पडले जावयाची पोर सो मला न रागावत आजी मावशीला रागवायची, असू दे लहान आहे ती. नंतर वाटाघाटीअंती मी मागच्या अंगणात रांगोळी काढायची. शेणाने अंगण सारवणे हे सुद्धा खुप आवडायचे. कामवालीला सांगुन शेण मागवायची, कधी नाही मिळाले तर तिला परत पाठवायचे शेण शोधून आण म्हणुन. तिने सारवायला घेतले की परत माझी लुडबूड सुरू व्हायची. दिवाळी, उन्हाळ्याच्या सुट्टीत तर मी रोज अंगणात कढीलिंबाच्या झाडाखाली खाटेवर बसुन जेवायचे.

विटेकर Fri, 11/01/2013 - 14:14
अगदी.. अगदी.. मजा आली वाचताना ! च्यायला ते बालपणं अंमळ लौकरच संपलं

चित्रगुप्त Fri, 11/01/2013 - 14:15
मस्त आठवणी. अगदी अशीच दिवाळी असायची आमच्यापण बालपणी. फक्त मला स्वतःला फटाके अजिबात नको असत, मात्र 'चांदोबा' अगदी हवा-हवासा असे.

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 14:19
आमच्या दिवाळीच्या आठवणींचे तपशील पूर्ण वेगळे आहेत.. पण भावना, उत्साह असाच.. नॉस्टॅल्जिक लेखन तेच ते होत असलं तरी टाळावत नाही हेही खरंच!

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 14:30
" हाका मारून मारून आईला बोलावणी पाठवायला लागायची. पण तिला ‘घरचं काम’ असायचं. शेवटी आमच्या इच्छेखातर थोडा वेळ ती ओट्यावर येऊन आमच्या आनंदात सहभागी व्हायची." इकडे पण असेच.सध्या तीच भुमिका बायको निभावत आहे.

बहुगुणी Fri, 11/01/2013 - 14:39
खूप आवडला. जवळजवळ प्रत्येक डिटेल आणि संदर्भाशी नातं ओळखू आलं. (हा लेख वाचून दिवाळी अंकात वाचनखुणा साठवता येत नाहीयेत याची खंत वाटली. असो. नक्कीच फॉरवर्ड करण्यासारखा लेख झाला आहे.)

गवि Fri, 11/01/2013 - 15:30
एकदम त्या वातावरणात घेऊन जाणारा लेख. पहाटेची अंधारी थंड हवा. तेलाचा सुगंध आणि उटण्याची खरखर.. आणि बाहेर फटाक्यांचा दाणदाण आवाज.. फटाक्याच्या दारुचा ठसकेदार वास आणि आधी चकली उचलू की आधी बेसनलाडू अशा विचारात लाळावलेली जीभ.. खरंतर आग असूनही डोळे निववणार्‍या पणत्या.. आणि तिच्यावर फुलबाजीचा पहिला पेट.. असं पंचेंद्रियांनी त्या ठिकाणे हजेरी लावून आलो, इतका उत्तम लेख.

विजुभाऊ Fri, 11/01/2013 - 15:54
पेठकर काका. दिवाळीत विठोबाच्या देवळात पहाटे पाचला होणारी काकड आरती आठवली. नरकचतुर्दशीचे कीर्तन आठवले. अचानक हात आरतीसाठी पुढे झाला. कपाळाला कोणीतरी बुक्का लावला. सर्वे:सुखीनःसन्तु सर्वे सन्तु निरायम, सर्वे भद्राणी पश्यन्तु. मा कश्चीत दु:ख भाग्भवेत......

राही Fri, 11/01/2013 - 19:25
अद्भुतरम्य आठवणींचा अद्भुतरम्य काळ. पणत्या त्याच (किंचित फॅशनेबल झाल्यात म्हणा..),फटाके तेच(थोडेसे अ‍ॅड्वान्स्ड) पण आता नजर ती नाही. चिमुकले मिचमिचे डोळे आता चष्म्याआड गेलेत. तरीही आठवणींनी काचा धुरकट झाल्याच. लेख आवडला. तपशिलात थोडी भर : मोती साबण राहिला, आणि गोठलेले खोबरेलही.. अंगाला सुगंधी तेल असे पण केसांसाठी खोबरेलच. आणि मग तेलाची ती कथली न्हाणीजवळ नाही तर बंबाजवळ ठेवून द्यायची कारण ऐन थंडीत तेलाचा तो थिजलेला गोळा डोक्याला चोळायचा म्हणजे एक दिव्य असे. आणि हो, अधून मधून दिवाळीत हलकासा पाऊस पडे आणि ठिपक्यांच्या रांगोळीवर थेंबांची आणखी एक नक्षी तयार होई....

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 19:43
मोती साबण राहिला, आणि गोठलेले खोबरेलही.. अंगाला सुगंधी तेल असे पण केसांसाठी खोबरेलच.
खरं आहे. घाईघाईत (लेख द्यायची वेळ टळून गेली होती) एका बैठकीत लेख लिहीला आहे. लेख लिहून मिपा संपादकांना पाठविल्यानंतर मोती साबणाची आठवण झाली पण राहिला तो राहूनच गेला. असो. मोती साबणाशिवाय मध्यमवर्गीय दिवाळीला पूर्तता नाही एव्हढे मात्र १००% खरे.

अनन्न्या Fri, 11/01/2013 - 20:40
"वडिलांना ओवाळलं गेलं, आम्हा भावंडांना ओवाळलं गेलं. पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही!" खरं आहे! पण आता आईच्या भूमिकेत आल्यावर त्यातला आनंद कळतो. घेण्यापेक्षा देण्यात जास्त सुख वाटते.

चाफा Fri, 11/01/2013 - 23:22
प्रत्येक प्रसंग उभा केलात डोळ्यासमोर.. आगदी नेमकेपणे, केवळ अप्रतिम :)

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:25
बालपणीच्या सगळ्या आठवणी जश्याच्या तश्या उभ्या केल्या डोळ्यासमोर…काका दंडवत स्वीकारा _/\_
वडिलांना ओवाळलं गेलं, आम्हा भावंडांना ओवाळलं गेलं. पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही. तिच्यासाठी फुलबाज्या का नाही पेटवल्या आपण? पुढच्या वर्षी नक्की आईलाही ओवाळायचं, तिच्यासाठी फुलबाज्या पेटवायच्या, असा संकल्प (वर्षभरात पुन्हा विसरण्यासाठी) केला जायचा आणि दिवाळीच्या सुखद आठवणी मित्रांमध्ये वाटण्यासाठी मी ‘वेळापत्रकानुसार’ दप्तर भरू लागायचो.
आणि शेवटचा परिच्छेद तर केवळ अप्रतिम…. डोळ्यांत पाणी आले वाचून व बालपणीच्या आठवणींनी.

रेवती Sat, 11/02/2013 - 01:26
अगदी सुरेख लेखन आहे. कितीतरी आठवणी ताज्या झाल्या. दर दिवाळीत माझीही साने गुरुजी छाप यादी असे. मग ती आणायला कोणत्यातरी मैदानावर शिवकाशी असं लिहिलेल्या अनेक स्टॉल्स असलेल्या ठिकाणी जायचं. टिकल्या, फुलबाज्या, भुईनळा एवढं मिळालं तरी उरायचं, मग 'आयटम बॉम्ब्' ;) फोडून संपले की भाऊ माझे फटाके वापरून टाकायचे. मोठी झाल्यावर मला आईनं तेल लावलेलं नको असायचं. मग एका दिवाळीत ती म्हणालीच की बायो, पुढचा तुझा दिवाळसण असणार, त्या गडबडीत तेल लावून व्हायचं नाही. त्यावर आँ? माझं कुठं लग्न ठरलय? असं म्हणालेले आठवतय. नंतर खरच दोन महिन्यात लग्न ठरलं. ही आठवण दर दिवाळीत हटकून येतेच! आता मुलाला तेल लावायला घेतलं की याचं आपलं नाक मुरडलेलं. तरी लावतेच! सगळ्यांना चांदीची ताटं, तांब्या फुलपात्री दिवाळीत आणि ज्याच्या त्याच्या वाढदिवसाला बाहेर काढली जायची. देवाची चांदीची उपकरणीही तेंव्हाच निघायची! मग तुम्ही वर्णन केलय तसं औक्षण! टोपीची मागची शिवणीची बाजू हमखास पुढं यायची, मग ती मागं करायची. आणि दर दिवाळीत बाबांच्या लहानपणची दिवाळी हे भाषण तेच ते ऐकायचं. ;)

अनिता ठाकूर Sat, 11/02/2013 - 19:52
सगळं जसच्या तसं आठवलं. मोती साबण, गोठलेलं खोबरेल असायचच. पण, आजही दिवाळी साजरी होतेच की.तीही छानच असते.फक्त आपण आता 'बाल' राहिलो नाही, त्यामुळे आपले प्राधान्यक्रम बदलले एवढेच!

प्रभाकर पेठकर Sat, 11/02/2013 - 20:53
फक्त आपण आता 'बाल' राहिलो नाही, त्यामुळे आपले प्राधान्यक्रम बदलले एवढेच!
खरं आहे. त्यामुळेच तक्रार नाही.

सुधीर Sat, 11/02/2013 - 23:31
माझ्या लहानपणी दिवाळीच्या गृहपाठासाठी पण एक खास वही करावी लागायची. तो गृहपाठ नुसताच अभ्यास नसायचा. त्यात, हस्तकाला, चित्रकला आणि इतर गमतीशीर गोष्टीही असायच्या. मजा यायची करताना. आणि सर्वात महत्वाचं म्हणजे सुटी संपल्यानंतर सुंदर वही असणार्‍याला बक्षिस असायचं. वर म्हटल्याप्रमाणे मोती साबणाशिवाय दिवाळी अपूर्णच! फटाक्यांचं "राशनींगही" अगदी सेम! अजून एक, दिवाळीच्या सुटीत कंदील उडवणं. (मला पतंग बदवता नाही यायची) पण ते कंदील लावायला मदत करायला आणि फिरकी पकडायलाही मजा यायची. कित्येक वर्षांनी आजचं आम्ही चार मित्रांनी गच्चीवर कंदील उडवला. मजा आली. लेख भूतकाळात गेऊन गेला. सुंदर!

जुइ Tue, 11/05/2013 - 03:40
आठवणी. बर्‍याच वर्षानी मागील दिवाळी माहेरी राहाता आले. सगळ्या आठवणी जाग्या झाल्या.

चतुरंग Tue, 11/05/2013 - 10:39
सगळ्या आठवणी जागवल्यात. मी आणि माझी धाकटी बहीण सुद्धा असेच आईला मदत करायला बसायचो, कागदावर चकल्यांची चक्रे टाकत. मधेच एखाद्या चकलीचे चक्र विस्तारलेले सुटेसुटे पडले की आईची बारीक नजर असे ती लगेच ते सुधारायला सांगायची. थोडे मोठे झाल्यावर तळणीजवळ सुरक्षितपणे वावरता येते आहे याची खात्री पटल्यावर चकल्या तळायला देखील मदत करीत असे. दुसरे मोठे काम म्हणजे अनरशाचे पीठ पाट्यावर कुटून देणे ते मोठे काम आणि ताकदीचे म्हणून मला आवडे. आणखी नाजूक काम म्हणजे काटेरी चाकाच्या चमच्याने करंज्या कातणे, हे फार आवडायचे! फटाक्यांचे असंख्य प्रकार त्यात भुईचक्र आणि रंगीत नळे फार आवडायचे. अ‍ॅटमबाँब सुद्धा असायचेच. नुकत्याच विझलेल्या फुलबाज्यांच्या तापत्या काड्यांनी चटका बसू नये म्हणून पायात चपला घालूनच फटाके उडवायला जायचा दंडक असे. तेल, उटणे आणि मोती साबण ही त्रिमूर्ती त्याकाळी घरोघरी असायचीच. माझी आई चित्रे उत्तम काढते आणि तिच्या रांगोळ्याही बर्‍याचदा ठिपक्यांच्या नसून मुक्त चित्रकला असे. फडकणारा झेंडा, आकाशकंदील अशी चित्रे ती काढे. त्या आधी रस्त्याचा तेवढा भाग स्वच्छ झाडून घेणे मग त्यावर सडा टाकून शेणाने सारवून घेणे ही कामे आम्ही करीत असू. आणि नंतर मग रांगोळीत रंग भरण्याचेही. आता परदेशातही शक्य तितक्या सर्व गोष्टी करुन दिवाळीचे वातावरण अनुभवतोच. काळाप्रमाणे गोष्टी बदलतातच त्यामुळे फार वाईट वाटून घ्यायचे नाही हे खरे. पण लेख वाचून तो अनुभव पुन्हा एकवार जगलो हे खरेच! (मोतीप्रेमी) रंगा

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:39
प्रभाकर पेठकर, अतिशय सुरेख लेख! अनेक जुन्या आठवणींना उजाळा मिळाला. तुमची लिहिण्याची शैली तर छानच आहे, त्यामुळे अथ ते इति लेख वाचनीय झाला आहे. फराळ करण्याची तयारी, 'साने गुरुजी छाप' / 'बाबुराव अर्नाळकरी' फटाके ... गोलमेज परिषद ... फटाक्यांचा कोटा ... आईची न झालेली ओवाळणी ... क्या बात! एकूणच लेखातील बर्‍याचशा आठवणी वाचकाला आपापल्या लहानपणीच्या काळात नेऊन सोडतात. - दिपोटी

इन्दुसुता Tue, 11/05/2013 - 21:24
आमच्याकडे अमेरिकन साबण / मोती साबण असे. अमेरिकन साबण ( वडिलांनी आणलेला) फक्तं दिवाळीत वापरल्या जात असे. अजूनही त्या साबणाचा वास आठवतो.. नंतर मोती साबणच... आणि गोठलेले खोबरेल तेल... पण आईला कोणी ओवाळलं? कोणीच नाही. तिच्यासाठी फुलबाज्या का नाही पेटवल्या आपण? पुढच्या वर्षी नक्की आईलाही ओवाळायचं, तिच्यासाठी फुलबाज्या पेटवायच्या हे काम, जराशी कळती झाल्यावर माझे असे. फक्तं माझेच, माय प्रिव्हिलेज ( अ‍ॅन्ड माईन अलोन )!!! सर्व आठवणी आल्या आणि परत एकदा सर्व एन्जॉय केल्या.

सौंदाळा Fri, 11/08/2013 - 10:07
मस्त लेख पेठकरकाका, दिवाळी झाल्यावर वाचला आणि परत एकदा दिवाळी साजरी केल्यासारखे वाटले.

रुमानी Fri, 11/08/2013 - 11:47
आज हि दिवाळी तशिच आहे थोड्या फार फरकाने ,फकत आजि गेले तिच्य सोबत काकड आरतीची मज्जा पण गेली आनि आता आई च्या जागी स्वत: आहोत म्ह्नुन पुन्ह पाडव्याच्या दिवशी माहेरी जान्याची ओढ लागते . पण मामाच्य गावी (आजोळी) जाउन दिवाली साजरी करण्यात एक वेगळीच मज्जा होति....! :)

त्रिवेणी गुरुवार, 11/14/2013 - 12:27
खुपच मस्त लिहिलय काका मी 3 इ. पर्यन्त आजीकडे होते रहायला. आजीकडे ही मागच्या अंगणात बंब असायच. आजी, मावशी बरोबर माझीही रांगोळी साठी लगबग असायची. पण पुढच्या अंगणात मावशी रांगोळी काढायची मलाही तिथेच बाजूला रांगोळी काढायची असायची. पण तेव्हा माझी रांगोळी म्हणजे भारी प्रकरण असायचे. मावशी मग चिडायची तिच्या रांगोळी शेजारी नवीन रांगोळीचा प्रकार पाहून, मग आमची भांडण. त्यात मी पडले जावयाची पोर सो मला न रागावत आजी मावशीला रागवायची, असू दे लहान आहे ती. नंतर वाटाघाटीअंती मी मागच्या अंगणात रांगोळी काढायची. शेणाने अंगण सारवणे हे सुद्धा खुप आवडायचे. कामवालीला सांगुन शेण मागवायची, कधी नाही मिळाले तर तिला परत पाठवायचे शेण शोधून आण म्हणुन. तिने सारवायला घेतले की परत माझी लुडबूड सुरू व्हायची. दिवाळी, उन्हाळ्याच्या सुट्टीत तर मी रोज अंगणात कढीलिंबाच्या झाडाखाली खाटेवर बसुन जेवायचे.

श्रीधर

mvkulkarni23 ·
देवांनी दिलेल्या आणि आपल्याला लाभलेल्या या छोट्याशा आयुष्यात आपल्याला किती आणि किती तर्‍हेची माणसे भेटतात! काही जण पहिल्याच भेटीत जिवाभावाचे मित्र होऊन जातात, काही जण अकारण शत्रूसारखे वागतात. काही नीट ओळख झाल्यावर त्याच्याविना जगणे अशक्य करून टाकतात. यामध्ये वयाचा, मानाचा कसलाही मुलाहिजा नसतो. एखादा लहानगाही त्याच्या मोजक्या शब्दांनी आपल्याला विचारात पडतो, तर कधी वृद्धांचे कातरलेले शब्द काळजाला घर करून जातात. ह्या सगळ्यात कधी आपली अपंग, मतिमंद, अंध किंवा काही व्यंग असलेली व्यक्ती जर समोर आली, तर आपण सहसा टाळायचा प्रयत्न करतो. माशी झटकल्यासारखे किंवा तुच्छतेने कटाक्ष टाकून आपण दुसरी वाट घेतो.

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:01
प्रत्येकाकडे कांही न कांही तरी गुण असतातच. शारीरिक व्यंगांवर माणसाचे मूल्य ठरविण्यापेक्षा अशा अंगिभूत गुणांवर त्यांची योग्यता ठरवावी हेच खरे. मनांतील सहानुभूतीची भावना काढून टाकून बरोबरीची वागणूक द्या.

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:01
प्रत्येकाकडे कांही न कांही तरी गुण असतातच. शारीरिक व्यंगांवर माणसाचे मूल्य ठरविण्यापेक्षा अशा अंगिभूत गुणांवर त्यांची योग्यता ठरवावी हेच खरे. मनांतील सहानुभूतीची भावना काढून टाकून बरोबरीची वागणूक द्या.

गज़ल

स्नेहदर्शन ·
सदैव उघडे मज दुःखाचे दार नको फक्त वेदना आयुष्याचे सार नको कोण खेळला कैसा येथे पाहून घे, मला कुणाची जीत नको वा हार नको!!! का विसरावी प्रीत माणसा मनातली जगात कोणी इतकाही लाचार नको मला झेलता यावे इतके पदरी दे, मला पाहिजे ते ही काही फार नको माझा व्हावा मीच दिलासा कायमचा, कोणाचाही खांदा वा आधार नको. --स्नेहदर्शन

कातळ माळ

चाफा ·
कसल्यातरी जाणिवेने `ते' जागं झालं. ही जाणीव कसली, ते `त्या'ला कळत नव्हतं. पण ती कशाने शमते, हे चांगलंच माहीत होतं. कुणीतरी त्याला ‘भूक’ अशी संज्ञा दिल्याचं `त्या'ला आठवत होतं. `ते'.... `ते' कधी इथे आलं ते `त्या'लाही आठवत नव्हतं. गेला कित्येक काळ `ते' इथेच पडून होतं. काळ ही आपली संज्ञा झाली. `त्या'च्यासाठी तो अस्तित्वातच नव्हता. आता जाग आल्यावर त्याने पुन्हा अंगावरचं ओझं ढकलून द्यायचा प्रयत्न केला, पण शक्ती क्षीण झालेली.. हेही `त्या'ला नवीन नव्हतं. जाग आली की शक्तिसाठा पूर्णं करून सुप्तावस्थेत जायचं, हेच त्याचं गेल्या कित्येक काळाचं कार्य होतं.

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:52
रमेश पवारांच्या 'हाईक' ह्या, पारितोषिक विजेत्या, एकांकिकेला अशक्य फाटे फोडून कथानक बनविल्यासारखे वाटत आहे. कथा अमानवी असल्याने अतिरंजकता स्वाभाविक असावी. असो.

प्रभाकर पेठकर Fri, 11/01/2013 - 14:52
रमेश पवारांच्या 'हाईक' ह्या, पारितोषिक विजेत्या, एकांकिकेला अशक्य फाटे फोडून कथानक बनविल्यासारखे वाटत आहे. कथा अमानवी असल्याने अतिरंजकता स्वाभाविक असावी. असो.

बुंदीचे लाडू

रेवती ·
साहित्य: दोन मोठ्या वाट्या हरभरा डाळीचे पीठ (बेसन), दोन टीस्पून मोहनासाठी गार तेल, दोन वाट्या साखर, कक्ष तापमानाचे पाणी, तेल अथवा तूप, वेलदोड्यांची पूड भरडसर, काजू, बेदाणे आवडीप्रमाणे, असल्यास बुंदी पाडायचा झारा, नसल्यास नेहमीचा झारा, डाव. कृती: एका पातेल्यात डाळीचे पीठ पाणी घालून कालवून ठेवावे. गुठळ्या राहू देवू नयेत. त्यात दोन चमचे तेल घालून पीठ घोटत रहावे. दोन वाट्या बेसनाला साधारण दीड वाटीपेक्षा थोडे जास्त पाणी लागले. पाण्याचे प्रमाण थोडेफार वेगळे असू शकेल. पिठाची चांगली धार पडू लागली व पीठ चकचकीत झाले की थांबावे. तळणी तापत घालावी. तेल/तूप तापल्यावर आच मध्यम ठेवावी.

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 14:54
छान .. एक शंका:
पाक होत असताना त्यात बेदाणे, काजू, वेलदोड्याची भरड पूड घालावी. आता आच बंद करून बुंदीच्या कळ्या घालून नीट हलवावे. साधारण अर्ध्यातासाने लाडू वळता येईल इतपत मिश्रण तयार होते
अर्ध्यातासाने हे मिश्रण आपोआप तयार होते की अर्धा तास हे मिश्रण हलवत रहायचे आहे? बाकी कडक बुंदींच्या कडकड्या लाडूंसाठी काही वेगळे करावे लागते का? बेसनात पाणी पुरेसे झाले हे कसे ओळखावे? (गेल्यावेळी एकदा हा प्रयोग फसला आहे. ही क्रुती वाचून पुन्हा प्रयत्न करावासा वाटतो आहे)

रेवती Fri, 11/01/2013 - 18:01
ऋ, मिश्रण नुसतेच ठेवून द्यायचे. दर पाचेक मिनिटांनी हलवायचे तेवढेच! पाक थोडा घट्ट झाला (म्हणजे पाणी कमी झाले) तर पाचेक मिनिटातच ते लक्षात येते. बुंदीचे मिश्रण खळखळीत होते. आमच्या इथल्या साखरेस गोडी थोडी कमी असल्याने साखर जास्त घ्यावी लागली. समजा, दोन वाट्या बेसनास तू दोन वाट्या साखरेचा पाक केलास तर त्यातील वाटीभर वेगळा काढून ठेव. पाच मिनिटांनी पाक मुरेल, मग हा बाजूला ठेवलेला मिसळायचा, किंवा जास्तीचा वेगळा करून मिसळायचा. लाडू वळतेवेळी मिश्रण हाताने थोडे फेसायचे आहे त्यावेळी थोडे ओलसर हवे इतपत पाक हवा.

पैसा Fri, 11/01/2013 - 16:29
बुंदी घरी करण्यापासून सगळे इतके निगुतीने केले आहे की बस! उचलून खावेसे वाटत आहेत लाडू!

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 21:58
तुपातलेच लाडू उत्तम तेल किंवा डालडा वापररलेत तर चव मार खाते.. (खाईन तर तूपाशी नाहीतर उपाशी) मुवि

सूड गुरुवार, 11/07/2013 - 18:32
गेल्या वर्षी हौस म्हणून करुन पाह्यले होते अर्धा किलो डाळीच्या पिठाचे जेमतेम. नंतर हा आपला प्रांत नव्हे असं कळलं. वळताना सगळी बुंदी फिरुन हाताला लागत होती. शेवटी सांडगे घालतात तसं एका परातीत मोठे मोठे गोळे सोडून ठेवले आणि थंड झाल्यावर डब्यात भरले.

त्रिवेणी Sat, 11/09/2013 - 17:26
ब्बाबो बुंदीचे लाडू आणि घरी. मला 2 लाडू पाठवून द्याल. (आयतोबा)त्रिवेणी

ऋषिकेश Fri, 11/01/2013 - 14:54
छान .. एक शंका:
पाक होत असताना त्यात बेदाणे, काजू, वेलदोड्याची भरड पूड घालावी. आता आच बंद करून बुंदीच्या कळ्या घालून नीट हलवावे. साधारण अर्ध्यातासाने लाडू वळता येईल इतपत मिश्रण तयार होते
अर्ध्यातासाने हे मिश्रण आपोआप तयार होते की अर्धा तास हे मिश्रण हलवत रहायचे आहे? बाकी कडक बुंदींच्या कडकड्या लाडूंसाठी काही वेगळे करावे लागते का? बेसनात पाणी पुरेसे झाले हे कसे ओळखावे? (गेल्यावेळी एकदा हा प्रयोग फसला आहे. ही क्रुती वाचून पुन्हा प्रयत्न करावासा वाटतो आहे)

रेवती Fri, 11/01/2013 - 18:01
ऋ, मिश्रण नुसतेच ठेवून द्यायचे. दर पाचेक मिनिटांनी हलवायचे तेवढेच! पाक थोडा घट्ट झाला (म्हणजे पाणी कमी झाले) तर पाचेक मिनिटातच ते लक्षात येते. बुंदीचे मिश्रण खळखळीत होते. आमच्या इथल्या साखरेस गोडी थोडी कमी असल्याने साखर जास्त घ्यावी लागली. समजा, दोन वाट्या बेसनास तू दोन वाट्या साखरेचा पाक केलास तर त्यातील वाटीभर वेगळा काढून ठेव. पाच मिनिटांनी पाक मुरेल, मग हा बाजूला ठेवलेला मिसळायचा, किंवा जास्तीचा वेगळा करून मिसळायचा. लाडू वळतेवेळी मिश्रण हाताने थोडे फेसायचे आहे त्यावेळी थोडे ओलसर हवे इतपत पाक हवा.

पैसा Fri, 11/01/2013 - 16:29
बुंदी घरी करण्यापासून सगळे इतके निगुतीने केले आहे की बस! उचलून खावेसे वाटत आहेत लाडू!

मुक्त विहारि Fri, 11/01/2013 - 21:58
तुपातलेच लाडू उत्तम तेल किंवा डालडा वापररलेत तर चव मार खाते.. (खाईन तर तूपाशी नाहीतर उपाशी) मुवि

सूड गुरुवार, 11/07/2013 - 18:32
गेल्या वर्षी हौस म्हणून करुन पाह्यले होते अर्धा किलो डाळीच्या पिठाचे जेमतेम. नंतर हा आपला प्रांत नव्हे असं कळलं. वळताना सगळी बुंदी फिरुन हाताला लागत होती. शेवटी सांडगे घालतात तसं एका परातीत मोठे मोठे गोळे सोडून ठेवले आणि थंड झाल्यावर डब्यात भरले.

त्रिवेणी Sat, 11/09/2013 - 17:26
ब्बाबो बुंदीचे लाडू आणि घरी. मला 2 लाडू पाठवून द्याल. (आयतोबा)त्रिवेणी

जनरेशन गॅप

चाफा ·
वेळ : अपरात्र स्थळ : कुणाच्याही घराचा असू शकेल असा हॉल “हाय डॅड” “आलास? बापाला डॅड केलाच आहेस, आता उशिरापर्यंत बाहेर उनाडून त्याला डेडपण कर.” “पण आता मी मोठा झालो बाबा, काळजी कशाला करताय?” “आधी मला सांग, कुठे उधळला होतास इतक्या रात्री?” “चांदण्या बघत होतो!” “निर्लज्जपणे सांगतोयस हे?” “का? तुम्हीच तर लहानपणी दाखवायचात की, कधी कधी मोजायचातसुद्धा.” “त्याला नाइलाज होता. घर गर्ल्स हॉस्टेलसमोरच होतं, म्हटल्यावर..” “काय सांगताय बाबा, ही बातमी आईला द्यायलाच हवी. आई, ए आई” “अरे, मस्करी केली रे, लगेच प्रश्न संसदेत नेऊ नको.

सोत्रि Fri, 11/01/2013 - 23:19
हा हा हा, पैसातैशी बाडिस, आजची जनरेशन लैच हुशार है! - (आजच्या जनरेशन्ची २ मुले असलेला) सोकाजी

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:34
मस्त… ई-टीवी सुपरफास्ट कोमेडी एक्स्प्रेस वरच्या पार्थ अणि त्याच्या बाबांची आठवण झाली. :)

चतुरंग Tue, 11/05/2013 - 10:55
लिखाण आवडले! (जनरेशन ग्यापमधून स्क्वेअरकट मारणार्‍या चिरंजिवांचा बाप)रंगा

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:48
अस्सल जनरेशन गॅप आहे खरी. लेख छान जमून आला आहे. - दिपोटी

भ ट क्या खे ड वा ला Wed, 11/06/2013 - 21:26
जे समजायचं होतं ते कधीच समजलं. काळाची गरज म्हणून मुलांच्या हातात महागडे मोबाईल ठेवताना त्यात मुलगा काय काय साठवतो, इकडे कधी लक्षच दिलं नाहीत तुम्ही. लहानपणीच निरागसपणा हरवलेल्या आजच्या नवतरुण पिढीला तुम्ही झाडांची, प्राण्यांची उदाहरणं देऊन सांगताय? ती वेळ टळून गेली बाबा आता..” लय भारी

सोत्रि Fri, 11/01/2013 - 23:19
हा हा हा, पैसातैशी बाडिस, आजची जनरेशन लैच हुशार है! - (आजच्या जनरेशन्ची २ मुले असलेला) सोकाजी

शिद Sat, 11/02/2013 - 01:34
मस्त… ई-टीवी सुपरफास्ट कोमेडी एक्स्प्रेस वरच्या पार्थ अणि त्याच्या बाबांची आठवण झाली. :)

चतुरंग Tue, 11/05/2013 - 10:55
लिखाण आवडले! (जनरेशन ग्यापमधून स्क्वेअरकट मारणार्‍या चिरंजिवांचा बाप)रंगा

दिपोटी Tue, 11/05/2013 - 12:48
अस्सल जनरेशन गॅप आहे खरी. लेख छान जमून आला आहे. - दिपोटी

भ ट क्या खे ड वा ला Wed, 11/06/2013 - 21:26
जे समजायचं होतं ते कधीच समजलं. काळाची गरज म्हणून मुलांच्या हातात महागडे मोबाईल ठेवताना त्यात मुलगा काय काय साठवतो, इकडे कधी लक्षच दिलं नाहीत तुम्ही. लहानपणीच निरागसपणा हरवलेल्या आजच्या नवतरुण पिढीला तुम्ही झाडांची, प्राण्यांची उदाहरणं देऊन सांगताय? ती वेळ टळून गेली बाबा आता..” लय भारी
Subscribe to दिवाळी अंक २०१३